Amasya Kent Örneğinde Yeşilyol Güzergâhlarının AHS ile Öncelikli İşlevlerinin Belirlenmesine Yönelik Bir Çalışma
Abstract
Çalışma alanı olarak seçilen Amasya kenti, doğal ve kültürel değerlere sahip önemli bir ilimizdir. Yeşilırmak Nehri, Yeşilırmak Vadisi, Geleneksel Osmanlı Evi örnekleri, Helenistik döneme ait Kaya Mezarlıkları kent peyzajının önemli unsurları durumundadır. Kent formu üzerinde etkili olan Yeşilırmak Nehri ve Vadisi, kentin ulaşım sistemi üzerinde önemli rol oynamaktadır. Çalışma kapsamında; “Amasya Kenti İçin Yeşilırmak Koridorunu İçine Alan Bir Kentsel Yeşilyol Önerisi” isimli yüksek lisans tezinde oluşturulan yeşilyol güzergâhlarının Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS) yöntemi kullanılarak öncelikli işlevleri belirlenmiştir. Her bir güzergâhın baskın fonksiyonunun belirlenmesi için 10 kişiden oluşan uzman gruba anket çalışması yapılmıştır. ‘Alternatif ulaşım’, ‘Süreklilik’ ve ‘Diğer İşlevsel Katkılar’ yeşilyol güzergâhları için belirlenen ana fonksiyonlardır. Ana fonksiyonlar açısından değerlendirildiğinde; Amasya-Erzincan Karayolu Koridoru’nda ‘Süreklilik’, Yeşilırmak Nehri Koridoru’nda ‘Alternatif Ulaşım’, Amasya Kalesi Koridoru’nda ise ‘Diğer İşlevsel Katkılar (turizm ve ekonomik katkı, rekreasyon, görüntü kontrolü vb.)’ fonksiyonu en yüksek değeri almıştır. Ayrıca belirlenen 3 güzergâha ek olarak, farklı işlevlere ve alternatif ulaşıma sahip 2 tane yeni güzergâh önerilmiştir.
______________________________________________________________________________
A Study on the Determination of Priority Functions of Greenway Routes Using AHP in Amasya City Example
Abstract
Amasya
city, which has been chosen as the study site is an important city with its
natural and cultural values. The important elements of the urban landscape are
Yeşilırmak River, Yeşilırmak Valley, Traditional Ottoman Houses and Rock Tombs
(Sepulchres) belonging to the Hellenistic Era. Yeşilırmak River which is
influential on the form of the city also acts as an important determiner of the
transportation system. The scope of work “An Urban Greenway Proposal For Amasya
City Including Yeşilırmak Corridor” is created greenway routes of Analytic
Hierarchy Process (AHP) the primary functions were determined using the method.
To determine each route’s dominant function is carried out survey work group of
experts consisting of 10 people. ‘Alternative transportation’, ‘Continuity’ and
‘Other Functional Contribution’ main functions are set for the greenway routes.
In terms of the main functions Amasya-Erzincan Highway Corridor ‘Continuity’,
Yeşilırmak River Corridor ‘Alternative Transportation’, while in Amasya Castle
Corridor ‘Other Functional Contribution (tourism and economic contribution,
recreation, view control etc.)’ function
has the highest value. In addition to these three designated routes, new routes
have been proposed 2 units with different functions and alternative
transportation.
Keywords
Yeşilyol güzergâhları,Yeşilyol işlevleri,Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS),Amasya,Türkiye
References
- Ahern, J. (1995). ‘Greenways as a Planning Strategy’, Journal of Landscape Urban Planning, 33, 131-155.
- Akten, M., Yılmaz, O. ve Gül, A. (2009). ‘Alan Kullanım Planlamasında Rekreasyonel Alan Kullanım Ölçütlerinin Belirlenmesi: Isparta Ovası Örneği’, Süleyman Demirel Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 2, 119-133.
- Anonim, (2010). ‘Amasya Belediyesi Stratejik Planı 2010-2014’, (http://www.amasya.bel.tr/icerik/300/1501/stratejik-plan.aspx) (10 Mayıs 2013).
- Aysu, A. (2013). ‘Mersin-Mezitli’de Analitik Hiyerarşi Tekniği İle Alan Kullanım Önerilerinin Geliştirilmesi’, Yüksek Lisans Tezi, Çukurova Üniversitesi, Adana.
- Aydın, G. (2008). ‘Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) ve Bir Sanayi İşletmesinde Uygulama, Kocaeli Üniversitesi’, Yüksek Lisans Tezi, Kocaeli.
- Aydın, Ö., Öznehir, S. ve Akçalı, E. (2009). ‘Ankara İçin Optimal Hastane Yeri Seçiminin Analitik Hiyerarşi Süreci İle Modellenmesi’, Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14, 2, 69-86.
- Fabos, J. G. (2004). ‘Greenway Planning in the United States: Its Origins and Recent Case Studies’, Journal of Landscape and Urban Planning, 68(2-3), 321-342.
- Güngör, İ. ve İşler, B. (2005). ‘Analitik Hiyerarşi Yaklaşımı ile Otomobil Seçimi’, ZKÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 1(2), 21-33.
- Hacımenni, E. (1998). ‘Analitik Hiyerarşi Süreci ve Bilişim Teknolojisi Kararlarında Uygulanması’, Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ekonometri Anabilim Dalı, İzmir.
- Kangas, J. (1992). ‘Multiple-Use Planning of Forest Resources by Using the Analytic Hierarchy Process’, Scandinavian Journal of Forest Research, 7(2), 259-268.