Research Article

Tahkimatlı Bir Geç Ortaçağ Ticaret Limanının Teşhisi: Kyme / Chrysonea / Cristo

Volume: 5 Number: 2 December 26, 2022
EN TR

Tahkimatlı Bir Geç Ortaçağ Ticaret Limanının Teşhisi: Kyme / Chrysonea / Cristo

Abstract

Geç Ortaçağ’da giderek zayıflayan Bizans hakimiyeti ve aynı dönemde verilmiş ticari imtiyazlar sonucu Batı Anadolu kıyıları boyunca deniz ticareti ve ulaşımında İtalyan denizci devletleri etkili olmaya başlamıştır. Bu esnada bölgede Cenevizliler tarafından yerleşik koloniler kurulmuş, artan ticari ilişkiler ilerleyen süreçte Türklerle de devam etmiştir. Çağdaş kroniklerin yanında özellikle de arşiv belgeleri, birincil kaynaklar olarak Geç Ortaçağ’da Batı Anadolu kentleriyle limanlarındaki İtalyan varlığına ilişkin detaylı bilgi sağlamakta; yapılan anlaşmalara, alınıp satılan mallara ve şehirlerin genel görünümüne değinmektedir. Benzer şekilde, denizcilere yönelik harita ya da düz yazı formatındaki ayrıntılı kartografik çalışmalar olan portolanlar yardımıyla liman kentleri, coğrafi özellikleriyle kronolojik sırada takip edilebilmektedir. Anadolu genelindeki Ceneviz kolonileri güncel olarak çeşitli bilimsel araştırmalara konu edilmekte olup ayrıca UNESCO Dünya Miras Geçici Listesi ilgisindedir. Yine de akademik yazında, arşiv belgeleri ve portolanlardaki birtakım liman kentlerinin, mevcut yerleşmeler veya kalıntılarla eşleştirilmesinde önemli eksiklikler vardır. Bu çalışmada, XIV. yüzyıl Ceneviz arşiv belgelerinde rastlanan ve önceden yüzeysel şekilde Birgi, Ödemiş olarak lokalize edilen bir dönem Ceneviz kullanımındaki “Cristo”, ilgili arşiv kayıtları ve portolanlar yoluyla tekrardan değerlendirilmiştir. Bulgular, meçhul Cristo’nun Geç Bizans Dönemi’nde “Chrysonea” ismine sahip Kyme’ye denk geldiğini göstermektedir. Buranın, daha önceden var olan kentsel altyapıyı bölgedeki Türk hakimiyeti esnasında devralarak başta şap nakliyesi için kullanmış tahkimli bir liman ve nispeten ikincil bir ticaret merkezi olduğu anlaşılmaktadır.

Keywords

References

  1. VII. Konstantinos, Corpus Scriptorum Historiae Byzantinae, Constantinus Porphyrogenitus, De Thematibus et De Administrando Imperio, Accedit Hieroclis Synecdemus cum Bandurii et Wesselingii Commentariis (Ed. August Immanuel Bekker), 3, Impensis Ed. Weberi, Bonn, 1840.
  2. Ahrweiler, Hélène, “L’histoire et la géographie de la région de Smyrne entre les deux occupations turques (1081-1317) particulièrement au XlIIe siècle”, Byzance: les pays et les territoires, Variorum Reprints, Londra, IV, 1-204.
  3. Anna Komnene, The Alexiad (Çev. Elizabeth A. S. Dawes), In Parentheses, Cambridge, Ontario, 2000.
  4. Anonim, “Liber Jurium Reipublicae Genuensis”, 1, Historiae Patriae Monumenta, 7, Officina Regia, Torino, 1854.
  5. Archivio di Stato di Firenze, CN 01, ERC MEDEA-CHART, https://medea.fc.ul.pt/view/chart/63
  6. Archivio di Stato di Firenze, CN 02, ERC MEDEA-CHART, https://medea.fc.ul.pt/view/chart/153
  7. Archivio di Stato di Firenze, CN 03, ERC MEDEA-CHART, https://medea.fc.ul.pt/view/chart/62
  8. Archivio di Stato di Lucca, Fondo Stampe n. 1193, ERC MEDEA-CHART, https://medea.fc.ul.pt/view/chart/358

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 26, 2022

Submission Date

September 23, 2022

Acceptance Date

November 3, 2022

Published in Issue

Year 2022 Volume: 5 Number: 2

APA
Sağlam, H. S. (2022). Tahkimatlı Bir Geç Ortaçağ Ticaret Limanının Teşhisi: Kyme / Chrysonea / Cristo. Ortaçağ Araştırmaları Dergisi, 5(2), 393-411. https://doi.org/10.48120/oad.1179132
AMA
1.Sağlam HS. Tahkimatlı Bir Geç Ortaçağ Ticaret Limanının Teşhisi: Kyme / Chrysonea / Cristo. OAD. 2022;5(2):393-411. doi:10.48120/oad.1179132
Chicago
Sağlam, Hasan Sercan. 2022. “Tahkimatlı Bir Geç Ortaçağ Ticaret Limanının Teşhisi: Kyme Chrysonea Cristo”. Ortaçağ Araştırmaları Dergisi 5 (2): 393-411. https://doi.org/10.48120/oad.1179132.
EndNote
Sağlam HS (December 1, 2022) Tahkimatlı Bir Geç Ortaçağ Ticaret Limanının Teşhisi: Kyme / Chrysonea / Cristo. Ortaçağ Araştırmaları Dergisi 5 2 393–411.
IEEE
[1]H. S. Sağlam, “Tahkimatlı Bir Geç Ortaçağ Ticaret Limanının Teşhisi: Kyme / Chrysonea / Cristo”, OAD, vol. 5, no. 2, pp. 393–411, Dec. 2022, doi: 10.48120/oad.1179132.
ISNAD
Sağlam, Hasan Sercan. “Tahkimatlı Bir Geç Ortaçağ Ticaret Limanının Teşhisi: Kyme Chrysonea Cristo”. Ortaçağ Araştırmaları Dergisi 5/2 (December 1, 2022): 393-411. https://doi.org/10.48120/oad.1179132.
JAMA
1.Sağlam HS. Tahkimatlı Bir Geç Ortaçağ Ticaret Limanının Teşhisi: Kyme / Chrysonea / Cristo. OAD. 2022;5:393–411.
MLA
Sağlam, Hasan Sercan. “Tahkimatlı Bir Geç Ortaçağ Ticaret Limanının Teşhisi: Kyme Chrysonea Cristo”. Ortaçağ Araştırmaları Dergisi, vol. 5, no. 2, Dec. 2022, pp. 393-11, doi:10.48120/oad.1179132.
Vancouver
1.Hasan Sercan Sağlam. Tahkimatlı Bir Geç Ortaçağ Ticaret Limanının Teşhisi: Kyme / Chrysonea / Cristo. OAD. 2022 Dec. 1;5(2):393-411. doi:10.48120/oad.1179132

Cited By

16263  open-access-logo.png   COPE.jpg  32977


Articles published in Ortaçağ Araştırmaları Dergisi are licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License (CC BY-NC 4.0). Ortaçağ Araştırmaları Dergisi provides immediate open-access to its content, reflecting its conviction in advancing global knowledge exchange. The opinions presented in the articles are the sole responsibility of their respective authors and do not present the view or opinions of Ortaçağ Araştırmaları Dergisi. Terms of Use & Privacy Policy