Research Article

Aziz Demetrios: Selanik’in Koruyucu Azizi, Yaşam Öyküsü ve Mucizeleriyle İlişkili Belgeler, Kültü ve Tasvirleri

Volume: 3 Number: 2 December 26, 2020
TR EN

Aziz Demetrios: Selanik’in Koruyucu Azizi, Yaşam Öyküsü ve Mucizeleriyle İlişkili Belgeler, Kültü ve Tasvirleri

Abstract

Bu çalışmada Selanik kentinin koruyucu azizi, Aziz Demetrios’un, Bizans hagiografik yazını eşliğinde yaşam öyküsü, mucizeleri, kültü ve tasvirleri ele alınmıştır. Aziz Demetrios Bizans dini yazınında en erken 7. yüzyılda Selanik başpiskoposu Ioannes tarafından yazılan “Aziz Demetrios’un Mucizeleri”nde karşımıza çıkar. Ancak azizin biyografisine dair 9. yüzyıla kadar bilgi yoktur. 9. yüzyıldan itibaren Demetrios’un yaşam öyküsünün üç versiyonu ortaya çıkar. Aziz Demetrios, geleneksel anlatıya göre Selanikli ve senatör sınıfına mensup bir ailenin oğludur. 4. yüzyılın başlarında Roma imparatoru Maksimianus’un emriyle öldürülür. 6. yüzyılda kentin valisi Leontios’un amansız hastalığından mucizevî olarak kurtuluşunu Aziz Demetrios’a atfetmesi sonrasında, Demetrios’un bedeninin gömülü olduğu kabul edilen yere, Leontios’un girişimiyle bir kilise inşa edilir. Yapı 603’ten sonra/649’dan önce, bölgede meydana gelen bir deprem sonrasında yangın geçirir. Ardından orijinal plan şeması korunarak II. Iustinianos’un 688/689 yılları civarındaki kenti ziyareti sırasında yeniden inşa edilir. Yapının ilk evresi, yazılı kaynaklar ve arkeolojik kanıtlara göre 6. yüzyılın başlarını işaret etmektedir. Aziz Demetrios Bizans dönemindeki tasvirlerinde sivil ve asker olmak üzere iki temel tipte temsil edilmiştir. Azizin tasvirleri anıtsal duvar mozaikleri ve resimlerinde, rölyeflerde, ikonalarda, el yazmalarında, sikkelerde, mühürlerde, koutrouvialarda (hacı matarası), enkolpionlarda ve geç dönemde sırlı seramikler üzerinde yer alır. Aziz Demetrios 11. yüzyıldan itibaren, yaygın olarak, asker aziz olarak betimlenmiştir.

Keywords

References

  1. Referans 1 Acerbi, F. ve Gioffreda, A.; “Manoscritti Scientifici della prima età Paleologa in Scrittura Arcaizzante”, Scripta 12, 2019, ss. 9-52.
  2. Referans 2 Alföldi, A.; Der Untergang der Römerherrschaft in Pannonien II, Berlin, Leipzig, 1926.
  3. Referans 3 Anderson, J. C.; “The Date and Purpose of The Barberini Psalter”, Cahiers Archeologiqués 31, 1983, ss. 35-67.
  4. Referans 4 Anderson, J. C.; “On The Nature of Theodore Psalter”, The Art Bulletin 70(4), 1988, ss. 550-568.
  5. Referans 5 Anderson, J. C.; Walter, C.; Canart, P.; The Barberini Psalter: Codex Vaticanus, Barberinianus Graecus 372, Belser Inc., Zürih, New York, 1989.
  6. Referans 6 Bakirtzis, C.; “Pilgrimage to Thessalonike: The Tomb of St. Demetrios”, Dumbarton Oaks Papers 56, 2002, ss. 175-192.
  7. Referans 7 Bakirtzis, C. ve Mastora, P.; “Are the mosaics in the Rotunda in Thessaloniki linked to its conversion into a Christian church?”, IX. International Symposium ‘Niš and Byzantium’, Niš, 3-5 June 2010, Niš, 2011, ss. 33-45.
  8. Referans 8 Baldwin B. (İngilizce’ye çev.); Timarion, Wayne State University Press, Detroit, 1984.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 26, 2020

Submission Date

November 7, 2020

Acceptance Date

November 17, 2020

Published in Issue

Year 2020 Volume: 3 Number: 2

APA
Kaya Zenbilci, İ. (2020). Aziz Demetrios: Selanik’in Koruyucu Azizi, Yaşam Öyküsü ve Mucizeleriyle İlişkili Belgeler, Kültü ve Tasvirleri. Ortaçağ Araştırmaları Dergisi, 3(2), 361-382. https://doi.org/10.48120/oad.823019
AMA
1.Kaya Zenbilci İ. Aziz Demetrios: Selanik’in Koruyucu Azizi, Yaşam Öyküsü ve Mucizeleriyle İlişkili Belgeler, Kültü ve Tasvirleri. OAD. 2020;3(2):361-382. doi:10.48120/oad.823019
Chicago
Kaya Zenbilci, İlkgül. 2020. “Aziz Demetrios: Selanik’in Koruyucu Azizi, Yaşam Öyküsü Ve Mucizeleriyle İlişkili Belgeler, Kültü Ve Tasvirleri”. Ortaçağ Araştırmaları Dergisi 3 (2): 361-82. https://doi.org/10.48120/oad.823019.
EndNote
Kaya Zenbilci İ (December 1, 2020) Aziz Demetrios: Selanik’in Koruyucu Azizi, Yaşam Öyküsü ve Mucizeleriyle İlişkili Belgeler, Kültü ve Tasvirleri. Ortaçağ Araştırmaları Dergisi 3 2 361–382.
IEEE
[1]İ. Kaya Zenbilci, “Aziz Demetrios: Selanik’in Koruyucu Azizi, Yaşam Öyküsü ve Mucizeleriyle İlişkili Belgeler, Kültü ve Tasvirleri”, OAD, vol. 3, no. 2, pp. 361–382, Dec. 2020, doi: 10.48120/oad.823019.
ISNAD
Kaya Zenbilci, İlkgül. “Aziz Demetrios: Selanik’in Koruyucu Azizi, Yaşam Öyküsü Ve Mucizeleriyle İlişkili Belgeler, Kültü Ve Tasvirleri”. Ortaçağ Araştırmaları Dergisi 3/2 (December 1, 2020): 361-382. https://doi.org/10.48120/oad.823019.
JAMA
1.Kaya Zenbilci İ. Aziz Demetrios: Selanik’in Koruyucu Azizi, Yaşam Öyküsü ve Mucizeleriyle İlişkili Belgeler, Kültü ve Tasvirleri. OAD. 2020;3:361–382.
MLA
Kaya Zenbilci, İlkgül. “Aziz Demetrios: Selanik’in Koruyucu Azizi, Yaşam Öyküsü Ve Mucizeleriyle İlişkili Belgeler, Kültü Ve Tasvirleri”. Ortaçağ Araştırmaları Dergisi, vol. 3, no. 2, Dec. 2020, pp. 361-82, doi:10.48120/oad.823019.
Vancouver
1.İlkgül Kaya Zenbilci. Aziz Demetrios: Selanik’in Koruyucu Azizi, Yaşam Öyküsü ve Mucizeleriyle İlişkili Belgeler, Kültü ve Tasvirleri. OAD. 2020 Dec. 1;3(2):361-82. doi:10.48120/oad.823019

Cited By

16263  open-access-logo.png   COPE.jpg  32977


Articles published in Ortaçağ Araştırmaları Dergisi are licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License (CC BY-NC 4.0). Ortaçağ Araştırmaları Dergisi provides immediate open-access to its content, reflecting its conviction in advancing global knowledge exchange. The opinions presented in the articles are the sole responsibility of their respective authors and do not present the view or opinions of Ortaçağ Araştırmaları Dergisi. Terms of Use & Privacy Policy