Research Article

Gelişen Piyasa Ekonomileri için Satınalma Gücü Paritesi Teorisinin Yeniden İncelenmesi: Kırılmalı Fourier Panel Durağanlık Testinden Bulgular

Number: 19 March 9, 2026
EN TR

Gelişen Piyasa Ekonomileri için Satınalma Gücü Paritesi Teorisinin Yeniden İncelenmesi: Kırılmalı Fourier Panel Durağanlık Testinden Bulgular

Abstract

Bu çalışma gelişen piyasa ekonomileri için satın alma gücü paritesi (SGP) teorisini güçlü formda test etmeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda Morgan Stanley tarafından gerçekleştirilen gelişen piyasa ekonomisi sınıflandırmasından hareketle 16 ülke için reel döviz kuru modeli test edilmektedir. Analizler Li, Ranjbar ve Chang (2015) tarafından gerçekleştirilen ve hem keskin hem de yumuşak kırılmaları göz önüne alan Fourier panel durağanlık yöntemiyle incelenmiştir. Araştırma dönemi 1990-2023 yıllık gözlemlerden oluşmaktadır. Elde edilen bulgular panelin geneli için SGP’nin durağan olduğuna işaret etmektedir. Spesifik olarak incelendiğinde ise Brezilya, Şili, Çin, Kolombiya, Macaristan, Endonezya, Filipinler, G.Afrika ve Tayland için durağanlık şartının sağlandığını ve beraberinde SGP’nin geçerli olduğunu ortaya koymaktadır. Diğer taraftan Hindistan, Kore, Malezya, Meksika, Peru, Polonya ve Türkiye için reel döviz kuru serilerinin durağan olmadıkları sonucuna varılmıştır. Bu durum, söz konusu ülkelerde SGP’nin geçersiz olduğunu göstermektedir. Sonuçlar temel olarak gelişen piyasa ekonomilerinin büyük çoğunluğunda döviz kuruna yönelik şokların geçici bir özellik gösterdiğini doğrulamaktadır. Bu durum, fiyat değişimlerinin uzun dönemde döviz kurlarındaki değişimleri açıklayabileceği anlamına gelmektedir. Diğer taraftan SGP’nin geçerli olmadığı ekonomiler için ise döviz kurunun gelecek değerinin belirlenmesinde fiyat hareketlerinin belirleyici bir rol oynamadığı anlaşılmaktadır.

Keywords

Reel Döviz Kuru, Satın Alma Gücü Paritesi, Fourier Panel Durağanlık Testi

Project Number

Çalışma Proje değil.

Thanks

Sayın hocam şimdiden vereceğiniz emekleriniz için çok teşekkür ederim. Saygılarımla.

References

  1. Akçay, A. Ö., & Erataş, F. (2015). Satın alma gücü paritesi teorisinin geçerliliği: G7 örneği. İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(1), 81-100.
  2. Alba, J. D., & D. Park. (2005). An Empirical Investigation of Purchasing Power Parity (PPP) for Turkey. Journal of Policy Modeling, 27(8), 989–1000.
  3. Bahmani-Oskooee, M., Chang, T., Chen, T. H., & Tzeng, H. W. (2017). Revisiting purchasing power parity in Eastern European countries: quantile unit root tests. Empirical Economics, 52, 463-483.
  4. Bahmani-Oskooee, M., Chang, T., & Liu, W. C. (2014). Revisiting purchasing power parity in 34 OECD countries: sequential panel selection method. Applied Economics Letters, 21(18), 1283-1287.
  5. Bai, J., & Perron, P. (1998). Estimating and testing linear models with multiple structural changes. Econometrica, 47-78.
  6. Balassa, B. (1964). The purchasing-power parity doctrine: a reappraisal. Journal of Political Economy, 72(6), 584-596.
  7. Becker, R., Enders, W., & Hurn, S. (2004). A general test for time dependence in parameters. Journal of Applied Econometrics, 19(7), 899-906.
  8. Becker, R., Enders, W., & Lee, J. (2006). A stationarity test in the presence of an unknown number of smooth breaks. Journal of Time Series Analysis, 27(3), 381-409.
  9. Boundi-Chraki, F., & Mateo Tome, J. P. (2022). The purchasing power parity hypothesis tested once again. New empirical evidence for 28 oecd Countries. Investigación Económica, 81(322), 3-26.
  10. Breusch, T. S., & Pagan, A. R. (1980). The Lagrange Multiplier Test and Its Applications to Model Specification Tests in Econometrics, Review of Economic Studies, 47(1), 239-53.
APA
Polat, İ. H. (2026). Gelişen Piyasa Ekonomileri için Satınalma Gücü Paritesi Teorisinin Yeniden İncelenmesi: Kırılmalı Fourier Panel Durağanlık Testinden Bulgular. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 19, 1-13. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1585926
AMA
1.Polat İH. Gelişen Piyasa Ekonomileri için Satınalma Gücü Paritesi Teorisinin Yeniden İncelenmesi: Kırılmalı Fourier Panel Durağanlık Testinden Bulgular. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 2026;(19):1-13. doi:10.25287/ohuiibf.1585926
Chicago
Polat, İbrahim Halil. 2026. “Gelişen Piyasa Ekonomileri Için Satınalma Gücü Paritesi Teorisinin Yeniden İncelenmesi: Kırılmalı Fourier Panel Durağanlık Testinden Bulgular”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, nos. 19: 1-13. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1585926.
EndNote
Polat İH (March 1, 2026) Gelişen Piyasa Ekonomileri için Satınalma Gücü Paritesi Teorisinin Yeniden İncelenmesi: Kırılmalı Fourier Panel Durağanlık Testinden Bulgular. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 19 1–13.
IEEE
[1]İ. H. Polat, “Gelişen Piyasa Ekonomileri için Satınalma Gücü Paritesi Teorisinin Yeniden İncelenmesi: Kırılmalı Fourier Panel Durağanlık Testinden Bulgular”, Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, no. 19, pp. 1–13, Mar. 2026, doi: 10.25287/ohuiibf.1585926.
ISNAD
Polat, İbrahim Halil. “Gelişen Piyasa Ekonomileri Için Satınalma Gücü Paritesi Teorisinin Yeniden İncelenmesi: Kırılmalı Fourier Panel Durağanlık Testinden Bulgular”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 19 (March 1, 2026): 1-13. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1585926.
JAMA
1.Polat İH. Gelişen Piyasa Ekonomileri için Satınalma Gücü Paritesi Teorisinin Yeniden İncelenmesi: Kırılmalı Fourier Panel Durağanlık Testinden Bulgular. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 2026;:1–13.
MLA
Polat, İbrahim Halil. “Gelişen Piyasa Ekonomileri Için Satınalma Gücü Paritesi Teorisinin Yeniden İncelenmesi: Kırılmalı Fourier Panel Durağanlık Testinden Bulgular”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, no. 19, Mar. 2026, pp. 1-13, doi:10.25287/ohuiibf.1585926.
Vancouver
1.İbrahim Halil Polat. Gelişen Piyasa Ekonomileri için Satınalma Gücü Paritesi Teorisinin Yeniden İncelenmesi: Kırılmalı Fourier Panel Durağanlık Testinden Bulgular. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 2026 Mar. 1;(19):1-13. doi:10.25287/ohuiibf.1585926