Araştırma Makalesi

Gelişen Piyasa Ekonomileri için Satınalma Gücü Paritesi Teorisinin Yeniden İncelenmesi: Kırılmalı Fourier Panel Durağanlık Testinden Bulgular

Sayı: 19 9 Mart 2026
PDF İndir
EN TR

Gelişen Piyasa Ekonomileri için Satınalma Gücü Paritesi Teorisinin Yeniden İncelenmesi: Kırılmalı Fourier Panel Durağanlık Testinden Bulgular

Öz

Bu çalışma gelişen piyasa ekonomileri için satın alma gücü paritesi (SGP) teorisini güçlü formda test etmeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda Morgan Stanley tarafından gerçekleştirilen gelişen piyasa ekonomisi sınıflandırmasından hareketle 16 ülke için reel döviz kuru modeli test edilmektedir. Analizler Li, Ranjbar ve Chang (2015) tarafından gerçekleştirilen ve hem keskin hem de yumuşak kırılmaları göz önüne alan Fourier panel durağanlık yöntemiyle incelenmiştir. Araştırma dönemi 1990-2023 yıllık gözlemlerden oluşmaktadır. Elde edilen bulgular panelin geneli için SGP’nin durağan olduğuna işaret etmektedir. Spesifik olarak incelendiğinde ise Brezilya, Şili, Çin, Kolombiya, Macaristan, Endonezya, Filipinler, G.Afrika ve Tayland için durağanlık şartının sağlandığını ve beraberinde SGP’nin geçerli olduğunu ortaya koymaktadır. Diğer taraftan Hindistan, Kore, Malezya, Meksika, Peru, Polonya ve Türkiye için reel döviz kuru serilerinin durağan olmadıkları sonucuna varılmıştır. Bu durum, söz konusu ülkelerde SGP’nin geçersiz olduğunu göstermektedir. Sonuçlar temel olarak gelişen piyasa ekonomilerinin büyük çoğunluğunda döviz kuruna yönelik şokların geçici bir özellik gösterdiğini doğrulamaktadır. Bu durum, fiyat değişimlerinin uzun dönemde döviz kurlarındaki değişimleri açıklayabileceği anlamına gelmektedir. Diğer taraftan SGP’nin geçerli olmadığı ekonomiler için ise döviz kurunun gelecek değerinin belirlenmesinde fiyat hareketlerinin belirleyici bir rol oynamadığı anlaşılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Proje Numarası

Çalışma Proje değil.

Teşekkür

Sayın hocam şimdiden vereceğiniz emekleriniz için çok teşekkür ederim. Saygılarımla.

Kaynakça

  1. Akçay, A. Ö., & Erataş, F. (2015). Satın alma gücü paritesi teorisinin geçerliliği: G7 örneği. İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(1), 81-100.
  2. Alba, J. D., & D. Park. (2005). An Empirical Investigation of Purchasing Power Parity (PPP) for Turkey. Journal of Policy Modeling, 27(8), 989–1000.
  3. Bahmani-Oskooee, M., Chang, T., Chen, T. H., & Tzeng, H. W. (2017). Revisiting purchasing power parity in Eastern European countries: quantile unit root tests. Empirical Economics, 52, 463-483.
  4. Bahmani-Oskooee, M., Chang, T., & Liu, W. C. (2014). Revisiting purchasing power parity in 34 OECD countries: sequential panel selection method. Applied Economics Letters, 21(18), 1283-1287.
  5. Bai, J., & Perron, P. (1998). Estimating and testing linear models with multiple structural changes. Econometrica, 47-78.
  6. Balassa, B. (1964). The purchasing-power parity doctrine: a reappraisal. Journal of Political Economy, 72(6), 584-596.
  7. Becker, R., Enders, W., & Hurn, S. (2004). A general test for time dependence in parameters. Journal of Applied Econometrics, 19(7), 899-906.
  8. Becker, R., Enders, W., & Lee, J. (2006). A stationarity test in the presence of an unknown number of smooth breaks. Journal of Time Series Analysis, 27(3), 381-409.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Uluslararası Finans

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

9 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

15 Kasım 2024

Kabul Tarihi

8 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: 19

Kaynak Göster

APA
Polat, İ. H. (2026). Gelişen Piyasa Ekonomileri için Satınalma Gücü Paritesi Teorisinin Yeniden İncelenmesi: Kırılmalı Fourier Panel Durağanlık Testinden Bulgular. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 19, 1-13. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1585926
Creative Commons Lisansı
Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi Creative Commons Atıf-GayriTicari-AynıLisanslaPaylaş 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.