Research Article

Ticari Dışa Açıklığın Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Üzerindeki Etkisi: Türkiye İçin Zaman Serisi Analizi

Volume: 8 Number: 3 September 29, 2024
EN TR

Ticari Dışa Açıklığın Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Üzerindeki Etkisi: Türkiye İçin Zaman Serisi Analizi

Abstract

Ticari dışa açıklık, bilgilerin, mal ve hizmetlerin, emeğin, düşüncenin ve tüm bunlar ile birlikte sermayenin sınırlar arasındaki alışverişidir. Küreselleşmenin ve teknolojinin hızla gelişmesi, ülkeler arası siyasi, ticari ve sosyal ilişkilerin de gelişmesine uygun ortamı hazırlamıştır. Bu ilişkilerin yetkililer tarafından özenli ve bilgili bir şekilde yönetildiği sürece küresel düzeyde muhatapların her birinin kazançlı çıkması mümkündür. Doğrudan yabancı sermaye yatırımlarının ülkeler üzerindeki etkisi, ülkelerin gelişmişlik düzeylerine, ekonomilerine, siyasi ve sosyal durumlarına bağlı olarak farklılık göstermektedir. Bu araştırmada, 1970-2022 dönemi yıllık veriler için, Türkiye’de ticari dışa açıklığın, doğrudan yabancı sermaye yatırımları üzerindeki kısa ve uzun dönem ilişkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Johansen eşbütünleşme analizi sonucunda, ticari dışa açıklık %1 arttığında, doğrudan yabancı yatırımların %4,8 oranında artış göstereceği belirlenmiştir, pozitif yönlü bir ilişki olduğu görülmüştür. Modelde, hata düzeltme teriminin katsayısı negatif ve istatistiksel olarak anlamlıdır, kısa dönemde de pozitif yönlü ilişki elde edilmiştir. Granger nedensellik analizi sonucunda, TDA değişkeni ve DYY arasında tek yönlü nedensellik elde edilmiştir.

Keywords

Thanks

Dergi yayın ekibine teşekkür eder; emeklerinize saygılarımızı sunarız.

References

  1. Aztimur, H.; Kaya, L. (2022). Ticari açıklık ve doğrudan yabancı yatırımlar ilişkisi: Türkiye için ampirik bir inceleme. Turkish Studies - Economy, 17(4), 883-903.
  2. Bashir, A.H.M. (1999). Foreign direct investment and economic growth in some mena countries: theory and evidence. Erişim Tarihi: 15.02.2024, http://www.luc.edu/orgs/meea/volume1/bashir.pdf.
  3. Borensztein, E.; Gregoria, J.D.; Lee, J.W., (1998). How does foreign direct investment affect economic growth?. Journal Of International Economics, 45(1): 115-138.
  4. Bijsterbosch, M.; Kolasa, M. (2010). FDI and productivity convergence in central and eastern europe: an industry-level investigation. Review Of World Economics, 145(4), 689-712.
  5. Buckley, P.J.; Clegg, J.; Wang, C. (2010). Inward FDI And Host Country Productivity: Evidence From China’s Electronics Industry. In Foreign Direct Investment, China And The World Economy (S. 216-238). Palgrave Macmillan: UK.
  6. Dickey, D.A.; Fuller, W.A. (1981). Distribution of the estimators for autoregressive time series with a unit root. Econometrica, 49(1), 1057-1072.
  7. Dimowo, A.F.; Eoo, S. (2002). Empirical analysis of the impact of direct foreign investment on the economy of Nigeria. Erişim Tarihi: 10.03.2024, http://www.indianjournalofeconomics.com/april2002.htm
  8. Driffield, N.; Girma, S. (2003). Regional foreign direct investment and wage spillovers: plant level evidence from the UK electronics industry. Oxford Bulletin Of Economics And Statistics, 65(4), 453-474.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Macroeconomics (Other)

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

September 25, 2024

Publication Date

September 29, 2024

Submission Date

July 13, 2024

Acceptance Date

September 4, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 8 Number: 3

APA
Tavus, S., & Azazi, H. (2024). Ticari Dışa Açıklığın Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Üzerindeki Etkisi: Türkiye İçin Zaman Serisi Analizi. Politik Ekonomik Kuram, 8(3), 784-797. https://doi.org/10.30586/pek.1515845
AMA
1.Tavus S, Azazi H. Ticari Dışa Açıklığın Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Üzerindeki Etkisi: Türkiye İçin Zaman Serisi Analizi. Politik Ekonomik Kuram. 2024;8(3):784-797. doi:10.30586/pek.1515845
Chicago
Tavus, Samed, and Hasan Azazi. 2024. “Ticari Dışa Açıklığın Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Üzerindeki Etkisi: Türkiye İçin Zaman Serisi Analizi”. Politik Ekonomik Kuram 8 (3): 784-97. https://doi.org/10.30586/pek.1515845.
EndNote
Tavus S, Azazi H (September 1, 2024) Ticari Dışa Açıklığın Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Üzerindeki Etkisi: Türkiye İçin Zaman Serisi Analizi. Politik Ekonomik Kuram 8 3 784–797.
IEEE
[1]S. Tavus and H. Azazi, “Ticari Dışa Açıklığın Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Üzerindeki Etkisi: Türkiye İçin Zaman Serisi Analizi”, Politik Ekonomik Kuram, vol. 8, no. 3, pp. 784–797, Sept. 2024, doi: 10.30586/pek.1515845.
ISNAD
Tavus, Samed - Azazi, Hasan. “Ticari Dışa Açıklığın Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Üzerindeki Etkisi: Türkiye İçin Zaman Serisi Analizi”. Politik Ekonomik Kuram 8/3 (September 1, 2024): 784-797. https://doi.org/10.30586/pek.1515845.
JAMA
1.Tavus S, Azazi H. Ticari Dışa Açıklığın Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Üzerindeki Etkisi: Türkiye İçin Zaman Serisi Analizi. Politik Ekonomik Kuram. 2024;8:784–797.
MLA
Tavus, Samed, and Hasan Azazi. “Ticari Dışa Açıklığın Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Üzerindeki Etkisi: Türkiye İçin Zaman Serisi Analizi”. Politik Ekonomik Kuram, vol. 8, no. 3, Sept. 2024, pp. 784-97, doi:10.30586/pek.1515845.
Vancouver
1.Samed Tavus, Hasan Azazi. Ticari Dışa Açıklığın Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Üzerindeki Etkisi: Türkiye İçin Zaman Serisi Analizi. Politik Ekonomik Kuram. 2024 Sep. 1;8(3):784-97. doi:10.30586/pek.1515845

Cited By

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.