Research Article

Kentsel Trafik Analizinde 3D/2D Hibrit CNN Mimarisi ve Dikkat Mekanizmalarının İncelenmesi

Volume: 29 Number: 4 May 3, 2026
TR EN

Kentsel Trafik Analizinde 3D/2D Hibrit CNN Mimarisi ve Dikkat Mekanizmalarının İncelenmesi

Abstract

Kentsel trafik yönetimi, artan nüfusa ve motorlu taşıt sayısına bağlı olarak her geçen gün daha da karmaşık hale gelmektedir. Trafik yoğunluğu veya yol durumlarının, zamanında ve doğru bir şekilde öngörülememesi durumunda; anlık değişen trafik olayları (kazalar, tıkanıklıklar vb.) tespit edilememekte ve müdahale süresinde gecikmeler yaşanmasına sebep olmaktadır. Bu durum ulaşımın güvenliği, çevre zararları ve ekonomik kayıplar açısından ciddi problemlerin doğmasına neden olmaktadır. Bu bağlamda klasik ve geleneksel yöntemler kullanılarak yapılan trafik analizleri yetersiz kalmaktadır. Ayrıca bu yöntemler kullanılarak büyük hacimli ve çok boyutlu veri setlerinin işlenmesi de mümkün olmamaktadır. Bu nedenle hem zamansal hem de mekânsal boyutlarda çıkarım yapabilen güvenilir ve güçlü yaklaşımlara ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışma kapsamında, bluetooth sensörleri tarafından toplanan veriler kullanılarak 2D CNN, 3D CNN ve 3D/2D hibrit CNN mimarileri ile kentsel trafik yoğunluğu tahmini ve sınıflandırması yapıldı. 3D/2D hibrit CNN mimarisinin en yüksek açıklayıcılığa (R2=0.9286) sahip olduğu tespit edildi. Ayrıca 3D/2D hibrit CNN mimarilerinde dikkat mekanizmalarının kullanımı literatür temelli incelendi.

Keywords

References

  1. [1] McCulloch W. S. and Pitts W., “A logical calculus of the ideas immanent in nervous activity”, Bulletin of Mathematical Biophysics, 5(4): 115-133, (1943).
  2. [2] Rosenblatt F., “The perceptron: A probabilistic model for information storage and organization in the brain”, Psychological Review, 65(6): 386–408, (1958).
  3. [3] Rumelhart D. E., Hinton G. E. and Williams, R. J., “Learning representations by back-propagating errors”, Nature, 323: 533–536, (1986).
  4. [4] Bengio Y., “Learning deep architectures for AI”, Foundations and Trends® in Machine Learning, 2(1): 1-127, (2009).
  5. [5] Hinton G. E., Osindero S. and Teh Y. W., “A fast learning algorithm for deep belief nets”, Neural Computation, 18(7): 1527-1554, (2006).
  6. [6] Krizhevsky A., Sutskever I. and Hinton G. E., “ImageNet classification with deep convolutional neural networks”, Advances in Neural Information Processing Systems (NeurIPS), 25: 1097-1105, (2012).
  7. [7] LeCun Y., Bengio Y. and Hinton G., “Deep learning”, Nature, 521: 436-444, (2015).
  8. [8] LeCun Y., Bottou L., Bengio Y. and Haffner, P., “Gradient-based learning applied to document recognition”, Proceedings of the IEEE, 86(11): 2278-2324, (1998).

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Deep Learning

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

October 29, 2025

Publication Date

May 3, 2026

Submission Date

July 28, 2025

Acceptance Date

October 23, 2025

Published in Issue

Year 2026 Volume: 29 Number: 4

APA
Arı, A., & Yel Acar, S. (2026). Kentsel Trafik Analizinde 3D/2D Hibrit CNN Mimarisi ve Dikkat Mekanizmalarının İncelenmesi. Politeknik Dergisi, 29(4), 1-12. https://doi.org/10.2339/politeknik.1752555
AMA
1.Arı A, Yel Acar S. Kentsel Trafik Analizinde 3D/2D Hibrit CNN Mimarisi ve Dikkat Mekanizmalarının İncelenmesi. Politeknik Dergisi. 2026;29(4):1-12. doi:10.2339/politeknik.1752555
Chicago
Arı, Ali, and Sümeyye Yel Acar. 2026. “Kentsel Trafik Analizinde 3D 2D Hibrit CNN Mimarisi Ve Dikkat Mekanizmalarının İncelenmesi”. Politeknik Dergisi 29 (4): 1-12. https://doi.org/10.2339/politeknik.1752555.
EndNote
Arı A, Yel Acar S (May 1, 2026) Kentsel Trafik Analizinde 3D/2D Hibrit CNN Mimarisi ve Dikkat Mekanizmalarının İncelenmesi. Politeknik Dergisi 29 4 1–12.
IEEE
[1]A. Arı and S. Yel Acar, “Kentsel Trafik Analizinde 3D/2D Hibrit CNN Mimarisi ve Dikkat Mekanizmalarının İncelenmesi”, Politeknik Dergisi, vol. 29, no. 4, pp. 1–12, May 2026, doi: 10.2339/politeknik.1752555.
ISNAD
Arı, Ali - Yel Acar, Sümeyye. “Kentsel Trafik Analizinde 3D 2D Hibrit CNN Mimarisi Ve Dikkat Mekanizmalarının İncelenmesi”. Politeknik Dergisi 29/4 (May 1, 2026): 1-12. https://doi.org/10.2339/politeknik.1752555.
JAMA
1.Arı A, Yel Acar S. Kentsel Trafik Analizinde 3D/2D Hibrit CNN Mimarisi ve Dikkat Mekanizmalarının İncelenmesi. Politeknik Dergisi. 2026;29:1–12.
MLA
Arı, Ali, and Sümeyye Yel Acar. “Kentsel Trafik Analizinde 3D 2D Hibrit CNN Mimarisi Ve Dikkat Mekanizmalarının İncelenmesi”. Politeknik Dergisi, vol. 29, no. 4, May 2026, pp. 1-12, doi:10.2339/politeknik.1752555.
Vancouver
1.Ali Arı, Sümeyye Yel Acar. Kentsel Trafik Analizinde 3D/2D Hibrit CNN Mimarisi ve Dikkat Mekanizmalarının İncelenmesi. Politeknik Dergisi. 2026 May 1;29(4):1-12. doi:10.2339/politeknik.1752555