OKUL ÖNCESİ ÖĞRETMENLERİNİN FEN EĞİTİMİNE KARŞI ÖZ-YETERLİLİK İNANÇLARINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER
Abstract
Okul öncesi dönemde verilen fen eğitimi, çocuğun doğal merakını karşılayan, soru sorma, keşfetme, araştırma becerilerini doyuma ulaştıran bir eğitimdir. Çocuğa verilen bu eğitimde öğretmenin yeterlilikleri ve fen eğitimine karşı tutumu oldukça önem arz etmektedir. Bu araştırmada, okul öncesi öğretmenlerinin fen eğitimine karşı öz-yeterlilik inançları ve bu yeterlilikleri etkileyen faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, betimsel araştırma türlerinden tarama modeline uygun olarak gerçekleştirilmiştir. Çalışma kapsamında kullanılan ölçme aracı dijital ortama aktarılmış olup Türkiye’nin 7 coğrafi bölgesinde görev yapmakta olan okul öncesi öğretmenlerine ulaştırılmıştır. Araştırmaya gönüllü 193 okul öncesi öğretmeni katılmayı kabul etmiştir. Öğretmenler öncelikle demografik özelikleri belirleyen 9 soruluk anketi doldurmuşlardır. Veri toplama aracı olarak Günşen ve Uyanık tarafından geliştirilen “Okul Öncesi Öğretmenlerinin Fen Eğitimi Öz-Yeterlilik İnancı Ölçeği” kullanılmıştır. Ölçek, “fen eğitiminde sonuç beklentisi, fen eğitimi sürecine yönelik inanç, fen eğitiminde kişisel öz-yeterlik inancı” olmak üzere üç alt boyuttan oluşmaktadır. Araştırmanın sonucunda, okul öncesi öğretmenlerinin fen eğitimi öz yeterliliklerinin, yaş, mesleki kıdem ve görev yerlerine göre farklılaştığı belirlenmiştir. Ayrıca, öğretmenlerin fen eğitimi öz yeterliliklerinin cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu, çalışılan kurum türü, yaş grubu ve kurumun bağlı olduğu birime göre değişmediği tespit edilmiştir.
Keywords
okul öncesi eğitim, okul öncesinde fen eğitimi, fen eğitiminde öğretmen yeterlilikleri
References
- Akbaş, A., ve Çelikkaleli, Ö. (2006). Sınıf öğretmeni adaylarının fen öğretimi öz yeterlik inançlarının cinsiyet, öğrenim türü ve üniversitelerine göre incelenmesi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(1), 98-110.
- Aksüt, P. (2019). Erken Çocukluk Döneminde Fen Eğitimi Nedir?. Pelin Aksüt (Ed.), Erken Çocukluk Döneminde Fen Eğitimi içinde (s. 1-22). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
- Azar, A. (2010). Ortaöğretim Fen Bilimleri ve Matematik Öğretmeni Adaylarının Öz Yeterlilik İnançları. Zonguldak Karaelmas University Journal of Social Sciences, 6(12).
- Babaroğlu, A. ve Okur Metwalley, E. (2018). Erken Çocukluk Döneminde Fen Eğitimine İlişkin Okul Öncesi Öğretmenlerinin Görüşleri. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi , 11 (1) , 125-148 . DOI: 10.17218/hititsosbil.389149
- Babaroğlu, A. ve Okur Metwalley, E. (2018). Okul Öncesi Öğretmenlerin Fen Eğitimine İlişkin Tutumlarının İncelenmesi(Çorum İli Örneği). Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 33, 1-15.
- Ball, J. (2010). An analysis of teacher self-efficacy, teacher trust, and collective efficacy in a southwest Texas school district. Texas A&;M University.
- Bandura, A. (1986). Social foundations of thought and action: A social cognitive theory. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall.
- Bandura, A. (1989). Human agency in social cognitive theory. American Psychologist, 44,1175-1184.
- Bandura, A. (1977). Self-efficacy: Toward a unifying theory of behavioral change. Psychological Review, 84, 191-215.
- Berkant, H. G. ve Ekici, G. (2007). Sınıf Öğretmeni Adaylarının Fen Öğretiminde Öğretmen Öz-Yeterlik İnanç Düzeyleri İle Zeka Türleri Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi. Ç.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16(1), 113-132.
