Research Article

Silahlı Kuvvetlerin Kullanılmasında ABD ve Türk Hukukundaki Düzenlemeler Işığında Başkanın Rolü

Volume: 13 Number: 2 December 18, 2023

Silahlı Kuvvetlerin Kullanılmasında ABD ve Türk Hukukundaki Düzenlemeler Işığında Başkanın Rolü

Abstract

Demokratik devletlerde silahlı kuvvetler üzerindeki tasarruflar devlet başkanının başkomutanlık sıfatı kapsamı içerisinde görülmektedir. Hukuki düzenlemeler her ne kadar savaş ilanı yetkisini münhasıran yasama organının kararına bıraksa da silahlı kuvvetlerin çeşitli gerekçelerle yurtdışına gönderilmesi ya da yabancı ülkelere ait silahlı kuvvetlerin yurtta konuşlanmasına ilişkin kararların alınmasında Başkanın önemli bir güce sahip olduğu görülür. Hukuki düzenlemeler yasama organının onayından sonra silahlı kuvvet kullanma kararının Başkan tarafından uygulanması gerektiği konusunda genel bir eğilim göstermektedir. Ancak Başkanın anayasal düzenlemeler ışığında dış ilişkilerin yürütülmesinden sorumlu olması ve başkomutanlık sıfatını haiz olması silahlı kuvvetlerin kullanılmasında başat bir rol üstlenmesini sağlamıştır. Bu noktada silahlı kuvvet kullanma kararının yasama ve yürütme arasında bir yetki çatışmasına dönüşebilecek bir potansiyel taşıdığı görülmektedir. Bu çalışma yasama ve yürütme ilişkilerinde Başkanın siyasi otoritesinin ön plana çıkmasına olanak sağlayan silahlı kuvvet kullanma kararının başkanlık sisteminin iki örneğini teşkil eden ABD ve Türk hukukundaki düzenlemeler ışığında ve uygulamadaki boyutuyla karşılaştırılmasını ele almaktadır.

Keywords

References

  1. Ackerman B, The Decline and Fall of American Republic (The Belknap Press of Harvard University 2010)
  2. Aslan Y, ‘Türk Silahlı Kuvvetleri’nin Uluslararası Askeri Müdahalelerde Görevlendirilmesinin İç Hukuktaki Dayanakları’ (2015) 3(5) Uluslararası Antalya Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 201-220
  3. — —Savaş Hukuku ve Angajman Kuralları (Bilge Yayınevi 2016)
  4. Bakırcı F, Kılınç A, ‘Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde ‘Süreklilik İlkesi Çerçevesinde ‘Ara Verme’ ve ‘Tatil’ Üzerine’ (2021) 12(45) Türkiye Adalet Akademisi Dergisi 155-190
  5. Beyoğlu C Ü, Türk Anayasa Hukukunda Silahlı Kuvvet Kullanma ve Savaş İlan Etme Yetkisi, (Seçkin Yayınları 2022)
  6. Committee on Armed Service, Crisis in the Gulf Region: US Policy Options and Implications, Hearings Before the Committee on Armed Services United States Senate, One Hundred First Congress, Second Session (US Government Printing Office 1990)
  7. Çağlayan R, İdari Yargılama Hukuku (3. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2011)
  8. Çopur O, ‘Anayasa Hukukunda Savaş Hali’ (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü 2006)

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Constitutional Law

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 18, 2023

Submission Date

April 28, 2023

Acceptance Date

August 15, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 13 Number: 2

APA
Ölmez, C. B. (2023). Silahlı Kuvvetlerin Kullanılmasında ABD ve Türk Hukukundaki Düzenlemeler Işığında Başkanın Rolü. Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 13(2), 955-993. https://doi.org/10.52273/sduhfd..1289253
AMA
1.Ölmez CB. Silahlı Kuvvetlerin Kullanılmasında ABD ve Türk Hukukundaki Düzenlemeler Işığında Başkanın Rolü. SDLR. 2023;13(2):955-993. doi:10.52273/sduhfd.1289253
Chicago
Ölmez, Cansu Büşra. 2023. “Silahlı Kuvvetlerin Kullanılmasında ABD Ve Türk Hukukundaki Düzenlemeler Işığında Başkanın Rolü”. Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 13 (2): 955-93. https://doi.org/10.52273/sduhfd. 1289253.
EndNote
Ölmez CB (December 1, 2023) Silahlı Kuvvetlerin Kullanılmasında ABD ve Türk Hukukundaki Düzenlemeler Işığında Başkanın Rolü. Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 13 2 955–993.
IEEE
[1]C. B. Ölmez, “Silahlı Kuvvetlerin Kullanılmasında ABD ve Türk Hukukundaki Düzenlemeler Işığında Başkanın Rolü”, SDLR, vol. 13, no. 2, pp. 955–993, Dec. 2023, doi: 10.52273/sduhfd..1289253.
ISNAD
Ölmez, Cansu Büşra. “Silahlı Kuvvetlerin Kullanılmasında ABD Ve Türk Hukukundaki Düzenlemeler Işığında Başkanın Rolü”. Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 13/2 (December 1, 2023): 955-993. https://doi.org/10.52273/sduhfd. 1289253.
JAMA
1.Ölmez CB. Silahlı Kuvvetlerin Kullanılmasında ABD ve Türk Hukukundaki Düzenlemeler Işığında Başkanın Rolü. SDLR. 2023;13:955–993.
MLA
Ölmez, Cansu Büşra. “Silahlı Kuvvetlerin Kullanılmasında ABD Ve Türk Hukukundaki Düzenlemeler Işığında Başkanın Rolü”. Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, vol. 13, no. 2, Dec. 2023, pp. 955-93, doi:10.52273/sduhfd. 1289253.
Vancouver
1.Cansu Büşra Ölmez. Silahlı Kuvvetlerin Kullanılmasında ABD ve Türk Hukukundaki Düzenlemeler Işığında Başkanın Rolü. SDLR. 2023 Dec. 1;13(2):955-93. doi:10.52273/sduhfd. 1289253

Süleyman Demirel Law Review (SDLR)
Address: Süleyman Demirel University, Faculty of Law, 32260 Isparta, Turkey
Phone: +90 (246) 211 00 02
E-mail: hukukdergi@sdu.edu.tr
Web: https://hukuk.sdu.edu.tr/en/journal/sdu-law-faculty-journal-12867s.html / https://dergipark.org.tr/en/pub/sduhfd"