Apostrof Sanatı Ve İlhan Berk’in Şiirinde Görünümleri Üzerine

Öz Karşılık veremeyecek ve duyma ihtimali bulunmayan bir muhataba seslenme şeklinde tanımlayabileceğimiz apostrof; konuşmacının ölü, gaip veya cansız bir kişiye veya varlığa hitap ettiğinde ortaya çıkan şeyi ifade etmek için kullanılan Batı kökenli, kadim bir edebi sanattır. Apostrofun bir sanat olarak Türk edebiyatında kullanılması ancak Batı etkisine girildiği Tanzimat sonrası döneme tekabül eder. Şinasi’den başlayarak Tanzimat Dönemi, Servet-i Fünün Topluluğu ve Fecr-i Âti Topluluğu Edebiyatlarında, Milli Edebiyat ve Cumhuriyet Dönemi Edebiyatında; Batı’daki şekliyle apostrof sanatının kullanıldığını görmek mümkündür. Tanzimat sonrası gelişen Türk edebiyatı dönemleri içinde öncekilere göre Batı ile en güçlü bağı İkinci Yeni şiirinin kurduğu düşüncesi genel kabul görmektedir. Bundan dolayı Batı kökenli bir sanat olan “apostrof” sanatının da en yoğun yansımasının İkinci Yeni şiiri içinde olması gerekir. İşte biz buradan hareketle çalışmamızda; apostrof sanatının Türk şiirinde varlığını tespit etmek üzere Batı şiirinin modernist ilkelerini Türk şiirinde yeniden üreten, böylece kendine özgü yeni ve farklı bir poetika ortaya koyan İkinci Yeni şairlerinden İlhan Berk’in şiirlerinde apostrof sanatının izini sürdük.

Apostrophe, which can be defined as an address to a listener who cannot respond or is unlikely to hear, is an ancient Western-origin literary art used to express the act of speaking to the dead, the absent, or inanimate beings. The use of apostrophe as an artistic device in Turkish literature coincides with the post-Tanzimat period, when Western influence began to take effect. Beginning with Şinasi, it is possible to observe examples of apostrophe in its Western form in the literatures of the Tanzimat period, the Servet-i Fünun and Fecr-i Âti movements, as well as in the National Literature and Republican periods. Among the periods of Turkish literature that developed after the Tanzimat, it is widely accepted that the İkinci Yeni (Second New) movement established the strongest connection with Western poetic tradition. Therefore, it can be assumed that the art of apostrophe, being of Western origin, finds its most intense reflection within the İkinci Yeni poetry. Based on this idea, our study traces the manifestations of the art of apostrophe in the poetry of İlhan Berk, one of the prominent poets of the İkinci Yeni movement, who reinterpreted the modernist principles of Western poetry within Turkish literature and thereby created a distinct and innovative poetics.