EN
TR
Fonksiyonel Gıdaların Gastronomideki Önemi
Abstract
Giriş ve Çalışmanın Amacı: Fonksiyonel gıdalar bireylerin sağlıklı olmasında önemli rol oynamakta ve hastalık riskini azaltmaktadır. Gastronomi ülke ya da bölge mutfaklarını, bir ülkenin ya da bölgenin yiyeceklerini, yeme-içme alışkanlıklarını, yemek kültürlerini ve yemek hazırlama tekniklerini ifade etmektedir. Biz bu çalışma ile fonksiyonel gıdaların ve bileşenlerinin gastronomi üzerindeki önemini ve rolünü belirlemeyi amaçladık.
Kavramsal/Kuramsal Çerçeve: Son yıllarda artan çeşitli hastalıklar nedeniyle gıdaların besleyici özelliklerinin yanında insan sağlığına olan olumlu katkıları üzerinde de durulmaktadır. Fonksiyonel gıdalar ile ilgili yapılan çalışmalar meyve, sebze ve diyet liflerinin ağırlıkta olduğu beslenme şeklinin kardiyovasküler hastalıklar, obezite, diyabet gibi bazı kronik hastalıkların riskini azalttığı ve insan sağlığına olumu etkiye sahip olduğunu açıkça göstermektedir. Bu nedenle toplumların beslenme alışkanlıklarını değiştirme gücüne sahip olan yeni gastronomi yaklaşımlarının, fonksiyonel gıdalarla olan etkileşiminin belirlenmesi büyük önem arz etmektedir.
Metodoloji: Fonksiyonel gıdaların ve bileşenlerinin gastronomi üzerindeki önemini belirleyen faktörlerin belirlenmesi için literatür taraması yapılmıştır. Elde edilen bilgilere içerik analizi uygulanmış ve yeni sentez sonuçlardan oluşan temalar belirlenmiştir.
Bulgular: Literatür bilgilerinin çözümlenmesi sonucu fonksiyonel gıdaların gastronomideki önemi ve rolü üç ana başlık (1) sağlıklı yemekler, (2) trend yemekler ve (3) yeni füzyon yemekler; ve altı alt başlıkta (1) taze meyve ve sebzelerin sunumu, (2) fermente yemekler, (3) fonksiyonel gıdalarla hazırlanan trend menüler, (4) fonksiyonelliği artıran gıda formülasyonları, (5) eski yemek reçetelerinin fonksiyonel gıdalarla buluşturulması ve (6) farklı fonksiyonel yemek tarzlarının birleştirilmesi temaları şeklinde kategorize edilmiştir.
Sonuç: Sonuç olarak konvansiyonel veya modern bir prosedürle hazırlanan fonksiyonel yemeklerin insan sağlığına etkilerine ek olarak gastronomide de önemli rolünün olabileceği belirlenmiştir. Bu çalışmanın sonuçlarının gastronomi alanında yapılacak ileri çalışmalar ile yeni trendlerin oluşumuna katkı sağlayacağını düşünmekteyiz.
Keywords
References
- ALASALVAR, C. and TAYLOR, Y. (2002). Seafoods – Quality Technology and Nutraceutical Applications. Springer-Verlag, Heidelberg, Germany, 508 pages.
- ASLAN, H. (2010). Gastronomi Turizminin Turizm Eğitimi Programlarındaki Yeri ve Önemi – Bir Uygulama, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Çocuk Gelişimi ve Ev Yönetimi Anabilim Dalı Beslenme Eğitimi Bilim Dalı Yüksek Lisans Tezi, Konya.
- BOEL, S. K., & CECEZ-KECMANOVIC, D. (2015). On being ‘systematic’in literature reviews. Formulating research methods for information systems, 48-78.
- BORNEO, R., LEÓN, A.E. (2012). Whole grain cereals: functional components and health benefits. Food Funct. 3(2):110-9. doi: 10.1039/c1fo10165j. Epub 2011 Dec 2.
- BRILLAT-SAVARIN, J. A. (2012). The Physiology of Taste: Or, Transcendental Gastronomy. Andrews McMeel Publishing.
- BUCAK, T. ve ATEŞ, U. (2014). Gastronomi Turizminin İl Turizmine Etkisi: Çanakkale Örneği, The Journal of Academic Social Science Studies, Sayı: 28, 315-328.
- CONTRERAS-RODRIGUEZ, O., MATA, F., VERDEJO-ROMÁN, J., RAMIREZ-BERNABÉ, R., MORENO, D., VILAR-LOPEZ, R. & VERDEJO-GARCIA, A. (2020). Neural-based valuation of functional foods among lean and obese individuals. Nutrition Research, 78, 27-35.
- CÖMERT M. ve ÇAVUŞ O. (2016). Moleküler Gastronomi Kavramı. Journal of Tourism and Gastronomy Studies,4(4),118-131.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Publication Date
December 28, 2021
Submission Date
December 10, 2021
Acceptance Date
December 24, 2021
Published in Issue
Year 2021 Volume: 1 Number: 2
APA
Alzuhairi, S., & Doğan, M. (2021). Fonksiyonel Gıdaların Gastronomideki Önemi. ART/Icle:/Sanat/Ve/Tasarım/Dergisi, 1(2), 249-267. https://izlik.org/JA47PJ68HM
AMA
1.Alzuhairi S, Doğan M. Fonksiyonel Gıdaların Gastronomideki Önemi. ART/icle. 2021;1(2):249-267. https://izlik.org/JA47PJ68HM
Chicago
Alzuhairi, Samara, and Murat Doğan. 2021. “Fonksiyonel Gıdaların Gastronomideki Önemi”. ART/Icle:/Sanat/Ve/Tasarım/Dergisi 1 (2): 249-67. https://izlik.org/JA47PJ68HM.
EndNote
Alzuhairi S, Doğan M (December 1, 2021) Fonksiyonel Gıdaların Gastronomideki Önemi. ART/icle: Sanat ve Tasarım Dergisi 1 2 249–267.
IEEE
[1]S. Alzuhairi and M. Doğan, “Fonksiyonel Gıdaların Gastronomideki Önemi”, ART/icle, vol. 1, no. 2, pp. 249–267, Dec. 2021, [Online]. Available: https://izlik.org/JA47PJ68HM
ISNAD
Alzuhairi, Samara - Doğan, Murat. “Fonksiyonel Gıdaların Gastronomideki Önemi”. ART/icle: Sanat ve Tasarım Dergisi 1/2 (December 1, 2021): 249-267. https://izlik.org/JA47PJ68HM.
JAMA
1.Alzuhairi S, Doğan M. Fonksiyonel Gıdaların Gastronomideki Önemi. ART/icle. 2021;1:249–267.
MLA
Alzuhairi, Samara, and Murat Doğan. “Fonksiyonel Gıdaların Gastronomideki Önemi”. ART/Icle:/Sanat/Ve/Tasarım/Dergisi, vol. 1, no. 2, Dec. 2021, pp. 249-67, https://izlik.org/JA47PJ68HM.
Vancouver
1.Samara Alzuhairi, Murat Doğan. Fonksiyonel Gıdaların Gastronomideki Önemi. ART/icle [Internet]. 2021 Dec. 1;1(2):249-67. Available from: https://izlik.org/JA47PJ68HM