The purpose of this study is to conduct a comparative analysis of local and global studies on social skill development in early childhood (0–6 years) between 2013 and 2024. The research was conducted using a qualitative document analysis design. Fifty-four studies (38 Turkey-based publications and 16 global publications) selected through criterion sampling and with full text available were included in the analysis. Data were obtained from databases such as YÖKTEZ, Dergipark, and Google Scholar using the keywords “early childhood,” “social skills,” “mindfulness-based education,” “play-based learning,” and “parent participation.” The findings show that social skills are addressed in sub-dimensions such as cooperation, empathy, self-regulation, anger control, adaptation to change, and social problem solving, and are closely related to executive functions, temperament, parental attitudes, and classroom/school quality. Play- and mindfulness-based programs, creative drama, Orff Schulwerk-supported music activities, STEM, and recreational/traditional games meaningfully support social skill development, while problematic media use, uncontrolled digital games, and crowded class sizes pose risks. Local studies focus more on parental attitudes and the effectiveness of preschool programs, while global studies emphasize scale development, school-family-community collaboration, and the longitudinal effects of social skills on academic achievement. The results indicate that social skills education in early childhood should be supported by comprehensive programs that are multi-component, culturally sensitive, and prioritize family involvement.
Early childhood social skills Mindfulness-based education Game-based learning Parental involvement Social skill development
Bu araştırmanın amacı, 2013–2024 yılları arasında erken çocukluk döneminde (0–6 yaş) sosyal beceri gelişimine yönelik yerel ve küresel çalışmaları karşılaştırmalı olarak incelemektir. Araştırma, nitel doküman analizi deseniyle yürütülmüştür. Ölçüt örnekleme ile seçilen ve tam metnine erişilebilen 54 çalışma (38’i Türkiye merkezli yayınlar, 16’sı ise küresel düzeyde yayımlar) analize dâhil edilmiştir. Veriler YÖKTEZ, Dergipark ve Google Scholar gibi veri tabanlarından “erken çocukluk”, “sosyal beceri”, “farkındalık temelli eğitim”, “oyun temelli öğrenme” ve “ebeveyn katılımı” anahtar sözcükleriyle elde edilmiştir. Bulgular, sosyal becerilerin iş birliği, empati, öz düzenleme, kızgınlık kontrolü, değişikliklere uyum ve sosyal problem çözme gibi alt boyutlarda ele alındığını ve yürütücü işlevler, mizaç, ebeveyn tutumları ile sınıf/okul kalitesiyle yakından ilişkili olduğunu göstermektedir. Oyun ve farkındalık temelli programlar, yaratıcı drama, Orff Schulwerk destekli müzik etkinlikleri, STEM ve rekreatif/geleneksel oyunlar sosyal beceri gelişimini anlamlı biçimde desteklerken problemli medya kullanımı, kontrolsüz dijital oyunlar ve kalabalık sınıf mevcutları risk oluşturmaktadır. Yerel çalışmalar daha çok ebeveyn tutumları ve okul öncesi programların etkililiğine odaklanmakta, küresel çalışmalar ise ölçek geliştirme, okul-aile-toplum iş birliği ve sosyal beceriler yoluyla akademik başarıya uzanan uzunlamasına etkileri vurgulamaktadır. Sonuçlar, erken çocuklukta sosyal beceri eğitiminin çok bileşenli, kültürel bağlama duyarlı ve aile katılımını önceleyen bütüncül programlarla desteklenmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.
Erken çocukluk sosyal becerileri Farkındalık temelli eğitim Oyun temelli öğrenme Ebeveyn katılımı Sosyal beceri gelişimi
| Primary Language | Turkish |
|---|---|
| Subjects | Early Childhood Education |
| Journal Section | Research Article |
| Authors | |
| Submission Date | November 18, 2024 |
| Acceptance Date | December 12, 2025 |
| Early Pub Date | December 29, 2025 |
| Publication Date | December 29, 2025 |
| Published in Issue | Year 2025 Volume: 23 Issue: 3 |
Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, bilimsel çalışmaların ilerletilebilmesi için bilgiye kolay ulaşılabilir olması gerektiğinin bilincinde bir dergi olarak, hakemli dergi literatürünün açık erişimli olması girişimini destekler ve yayınlanan tüm yazıları herkesin okuyabileceği ve indirebileceği çevrim içi bir ortamda ücretsiz olarak sunar.
Galip Yüksel, Gazi Üniversitesi Rehberlik ve Psikolojik Danışma Anabilim Dalından mezun oldu (1987). Aynı üniversitede Psikolojik Danışma ve Rehberlik alanında Yüksek Lisans (1990) ve doktora eğitimlerini (1997) tamamladı.
Yüksel, akademik iş yaşamına 1992 yılında Gazi Üniversitesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Anabilim Dalında öğretim görevlisi olarak başladı, daha sonra yardımcı doçent (2000-2005) ve doçent (2005-2010) olarak çalıştı. 2010 yılından bu yana da profesör olarak aynı anabilim dalında çalışmaktadır.
Yedek Subay olarak vatani görevini yapan Yüksel, G.Ü. Tıp Fakültesi Sigara Bıraktırma Ünitesi kuruluşunda gönüllü olarak çalıştı (2001), Michigan State Üniversitesi (2003) ve Florida Üniversitesi’nde (2016) misafir öğretim üyesi olarak bulundu.
Bölüm başkan yardımcılığı (2005-2013), Göç Araştırma ve Uygulama Merkezi müdür yardımcılığı (2003–2008) ve Psikolojik Danışma ve Rehberlik anabilim dalı başkanlığı yaptı.
Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisinde editör yardımcısı olarak çalışan Yüksel, Türk Eğitim Bilimleri Dergisi editörler kurulu ve Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Derneği (TPDR) üyesidir.
Gazi Üniversitesi Öğretim Elemanları Profili (2003) ve Türkiye Üniversiteleri Araştırmalarında (2006) proje başkan yardımcısı, Dezavantajlı Çocukların Eğitime Etkin Katılımı (2006) ve Ergenlerin Çalışma Anlayışının İncelenmesi projelerinde proje yürütücüsü olarak çalıştı.
Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Kurulu Üyesi olarak görev yaptı (2005-2010; 2019-2020).
Yüksel, makale ile kitap bölümlerinin yanında Yaşam Boyu Gelişim: Gelişim Psikolojisi (13. Baskı) (Santrock, 2021), Yaşam Boyu Gelişim: Gelişim Psikolojisi (19.Baskı)(Santrock, 2025) Eğitim Psikolojisi: Kuram ve Uygulama (Slavin, 2019) ve Yardım sanatını öğrenme: Temel yardım becerileri ve teknikleri (Young, 2021) kitaplarının çeviri editörüdür. Psikolojik danışma ve rehberlik anabilim dalında lisans ve lisansüstü düzeyinde dersler yürütmekte ve danışmanlıklar yapmakladır.
Halen, Gazi Eğitim Fakültesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Anabilim Dalı öğretim üyesi olarak; psikolojik danışman eğitimi ve yetkinlikleri, çevrimiçi psikolojik danışma, sosyo-duygusal gelişim, öğrenme ve gelişimde kültürel perspektifler üzerine araştırmalarını sürdürüyor.
Prof. Dr. Necati CEMALOĞLU, 1965 yılında Kastamonu’da doğdu. 1983–1984 eğitim – öğretim yılında Gazi Üniversitesi, Kastamonu Eğitim Yüksekokulu’ndan mezun oldu. Trabzon ve Ankara’da öğretmenlik ve okul müdürlüğü yaptı. Öğretmenlik yaptığı dönemlerde, Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Ekonomisi anabilim dalından 1992-1993 eğitim-öğretim yılında mezun oldu. MEB Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı'nda, matematik komisyonu üyeliği ve maarif müfettişliği yaptı. Ankara ve Gazi Üniversitesi’nde "Eğitim Yönetimi" alanında master yapan Cemaloğlu, Gazi Üniversitesi, Gazi Eğitim Fakültesi’ne araştırma görevlisi olarak göreve başladı. Doktora eğitiminden sonra 2004 yılında yardımcı doçent, 2008 yılında doçent ve 2014 yılında profesör olarak atandı.
Amerika Birleşik Devleti'nde "Michigan State University" ve University of Florida’ya misafir öğretim üyesi statüsüyle gitti. MEB - Dünya Bankası - Kurumsal Performans Yönetimi Ulusal Danışmanı, MEB - TÜBİTAK, e-denetim - e-performans Ulusal Danışmanı, değişik bakanlıklarda ve üniversitelerde stratejik plan danışmanlığı yaptı. Cemaloğlu, yılda 100'ün üzerinde eğitim, yönetim, liderlik ve denetim üzerine konferans vermektedir.
Yayımlanmış 32 kitabı, kitaplarda bölümü, 500’ün üzerinde ulusal gazete makalesi, SSCI ve diğer indexlerde taranan 112 makalesi, katıldığı ulusal ve uluslar arası kongre - sempozyum bulunmaktadır. Evli ve iki çocuk babası olan Cemaloğlu, İngilizce bilmekte ve halen Gazi Üniversitesi, Gazi Eğitim Fakültesi'nde, Eğitim Yönetimi anabilim dalında görev yapmaktadır. Cemaloğlu, 2019 yılında “Başöğretmen Onur Ödülü”, “2020 Yılında Bilge Tonyukuk Eğitime Hizmet Ödülü” almıştır.
The Journal of Turkish Educational Sciences is published by Gazi University.