Rusya’nın Ortadoğu’ya Dönüşünün Askeri Boyutu
Abstract
Sovyetler Birliği Soğuk Savaş döneminde Ortadoğu’da önemli bir nüfuz alanı oluşturmayı başarmış, ancak Sovyetler Birliği’nin dağılmasıyla birlikte 1990’larda Rusya hızla Ortadoğu’daki nüfuzunu kaybetmeye başlamıştır. Rusya’nın bölgede tekrar önemli bir aktöre dönüşme süreci ise 2010’larda gerçekleşmiştir. Moskova’nın Suriye’deki iç savaşa yönelik politikası Rusya’nın hem Suriye’deki nüfuzunu artırmış hem de Ortadoğu’daki gelişmelere daha aktif müdahil olmasını sağlamıştır. Rusya’nın son yıllarda Ortadoğu’da artan nüfuzu Sovyetler Birliği döneminde de olduğu gibi büyük oranda askeri araçlar ile sağlanmıştır. Bu çalışma Rusya’nın Ortadoğu’daki nüfuzunun en önemli göstergesi olan bölgedeki askeri varlığının son dönemde geçirdiği dönüşümü analiz etmeyi amaçlamaktadır. Ayrıca çalışmada, Ortadoğu’ya dönüş sürecinin başarısını değerlendirmek amacıyla Rusya’nın bölgedeki askeri nüfuzu Sovyetler Birliği’nin Soğuk Savaş döneminde sahip olduğu nüfuz ile karşılaştırılmıştır. Değerlendirme sonucunda Rusya’nın Ortadoğu’da yeniden bir nüfuz alanı oluşturmayı başardığı sonucuna ulaşılmıştır. Rusya’nın bu başarısının arkasındaki en büyük etken Suriye ve Mısır ile askeri ilişkilerini 2010’larda hızla geliştirmesi olmuştur.
Keywords
Rusya, Ortadoğu, Suriye, Mısır, Silah Ticareti, Askeri Nüfuz
References
- Allison, Roy. “Russia and Syria: explaining alignment with a regime in crisis.” International Affairs 89, no.4 (2013): 795-823.
- Alterman, Jon B. “American Aid to Egypt in the 1950’s: From Hope to Hostility.” Middle East Journal 52, no.1 (Kış 1998): 51-69.
- Anthony, Ian. “Economic dimensions of Soviet and Russian arms exports.” İçinde Russia and the Arms Trade, Editör: Ian Anthony, 71-92. New York: Oxford University Press, 1998.
- Azizi, Hamidreza. “Russian Arms Trade Approach in the Middle East and North Africa (MENA): Economic and Strategic Aspects.” Geopolitics Quarterly 14, no. 4 (2019): 84-103.
- Baev, Pavel K. “Russia as Opportunust or Spoiler in the Middle East?” The International Spectator 50, no. 2 (2015): 8-21.
- Bennett, Alexander J. “Arms Transfer as an Instrument of Soviet Policy in the Middle East.” The Middle East Journal 39, no.4 (1985): 745-774.
- Blank, Stephen ve Edward Levitzky. “Geostrategic aims of the Russian arms trade in East Asia and the Middle East.” Defence Studies 15, no. 1 (2015): 63-80.
- Breslauer, George W. “On Collaborative Competition.” İçinde Soviet Strategy in the Middle East, Editör: George W. Breslauer, 3-22. New York: Routledge, 2016.
- Cleveland, William L. ve Martin Bunton. A History of the Modern Middle East. Boulder: Westview Press, 2009.
- Daigle, Craig A. “The Russians are Going: Sadat, Nixon and the Soviet Presence in Egypt, 1970-1971.” Middle East Review of International Affairs 8, no.1 (2004): 1-15.
