OYUN KUMBARASI: ÇEVRİMİÇİ DEĞERLER EĞİTİMİ AİLE DESTEK PROGRAMI’NIN 36-72 AYLIK ÇOCUKLARIN DEĞER KAZANIMINA ETKİSİNİN İNCELENMESİ

Year 2026, Volume: 16 Issue: 1, 282 - 316, 31.01.2026

Özgül Polat , Türker Sezer , Elif K. Küçükoğlu , Mustafa Otrar , Ebru Aydın , Nevra Atış Akyol , Volkan Kanbuorğlu , Naci Serhat Başkan , Müge Yukay Yüksel , Halil Ekşi , Saime Çağlak Sarı , Emine Burcu Pehlivan , Halide Bengü Göncü , Zehra Güneysu , Kardelen Tekinerdoğan , Öznur Arslan Nizam , Sümeyye Öcal Dörterler , Yağmur Kunduracı , Eylül Sevimli , Hilal Zeynep Taşdemir , Nur Vesile Yalav , Ayşenur Kiziltaş Zehra Nur Sağlam

https://doi.org/10.24315/tred.1602983

Abstract

Bu araştırma, TÜBİTAK desteğiyle hazırlanan OYUN KUMBARASI: Çevrim İçi Değerler Eğitimi Aile Destek Programı’nın 36-72 aylık çocukların değer kazanımları üzerindeki etkisini ortaya koymak amacı ile gerçekleştirilmiştir. Yarı deneysel bir desen kullanılarak gerçekleştirilen çalışmanın katılımcıları, 36-47 ay, 48-59 ay ve 60-72 ay çocuklara sahip ebeveynlerden ve çocuklarından oluşmaktadır. Katılımcılar, basit rastgele örnekleme yöntemiyle deney (n=136) ve kontrol (n=136) gruplarına atanmıştır. Araştırmanın kontrol grubuna herhangi bir müdahale yapılmazken deney grubu OYUN KUMBARASI: Çevrim İçi Değerler Eğitimi Aile Destek Programı’na alınmıştır. Müdahale kapsamında 6 aylık değer temelli oyun takvimi uygulanmış; ailelere çocukları değer kazanımı ve pek çok farklı konularda destekleyebilmeleri için uzman eğitimleri verilmiştir. Müdahale programına dair içerikler geliştirilen mobil uygulama, web sitesi ve sosyal medya profillerinden sağlanmıştır. Müdahale sonrasında yapılan analizler sonucunda deney grubu çocuklarını ön test ve son test puanları arasında anlamlı fark olduğu; deney ve kontrol gruplarının son test puanlarının deney grubu lehine anlamlı derecede farklılaştığı ortaya çıkmıştır.

Keywords

değerler eğitimi , aile destek programı , çevrimiçi eğitim

Ethical Statement

Proje kapsamında gerçekleştirilecek uygulama ve araştırmalar için etik izin Marma Üniversitesi Ararştırma ve Yayın Etik Kurulu'ndan 04.10.2022 tarihinde 376661 evrak numarası ile alınmıştır.

Supporting Institution

TÜBİTAK

Project Number

122K297 OYUN KUMBARASI: Çevrim İçi Değerler Aile Eğitim Programı

References

• Akto, A., & Akto, S. (2020). Erken çocukluk ve değerler eğitimi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi / The Journal of International Social Research, 13(74), 326-339.
• Arslan, A., & Ulaş, A. H. (2022). Değer odaklı aile eğitim programının anne babalık becerilerine, aile iklimine ve değer odaklı yaşama etkisi. Uluslararası Sosyal Bilgilerde Yeni Yaklaşımlar Dergisi. 6(1), 88-109.
• Arslan, A., Saruhan, U., & Saruhan Y. (2022). Değer odaklı aile eğitimine yönelik özel eğitimde görev yapan öğretmen görüşlerinin incelenmesi. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(1), 165-176.
• Arslan, A., Yılar, Ö. & Aslan (2019). Değer odaklı aile eğitimi programı geliştirilmesinde aile eğitim ihtiyaçlarının aile görüşlerine göre belirlenmesi. Conference: II. Uluslararası Sosyal Bilimler Kongresi (Gümüşhane). https://www.researchgate.net/publication/359134985
• Asar, H. (2019). Okul öncesi değerler eğitimi programının 5-6 yaş çocuklarının sosyal duygusal uyum ve değer düzeyleri üzerine etkisi. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi] Pamukkale Üniversitesi.
• Atabey, D. (2014). Okul öncesi sosyal değerler kazanımı ölçeğinin geliştirilmesi ve sosyal değerler eğitimi programının anasınıfına devam eden çocukların sosyal değerler kazanımına etkisinin incelenmesi. [Yayınlanmamış doktora tezi]. Gazi Üniversitesi.
• Auxier, B., Anderson, M., Perrin, A., & Turner, E. (2020). Parenting children in the age of screens.https://www.pewresearch.org. Erişim: Kasım 2024.
• Ay, F., Şahan, G. (2018). Aile eğitimi kurslarının yetişkin eğitimi bağlamında etkililiğinin değerlendirilmesi. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. XI (Mart), 66-86.
• Bakan, T., & Şahin, H. (2018). Değerler eğitim programının anasınıfına devam eden çocukların değer kazanımı üzerine etkisinin çocuk görüşlerine göre incelenmesi. FSM İlmî Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi, (12), 121-140.
• Balcı, A., & Şahin, F.T. (2016). Sosyal medyanın aile katılımında kullanılabilirliği üzerine bir inceleme. Kastamonu Eğitim Dergisi, 24(5): 2309-2322.
• Bao, W. (2020). COVID-19 and online teaching in higher education: A case study of Peking University. Human Behavior and Emerging Technologies, 2(2), 113–115. https://doi.org/10.1002/hbe2.191
• Berk, L. E., Meyers, A. B. (2024). Child development (10th ed.). Pearson Education US.
• Berkowitz M. W., Bier M. C. (2007). What works in character education. Journal of Research in Character Education, 5, 29–48.
• Canário, A.C., Pinto, R., Silva Martins, M., Rienks, K., Kömürcü Akik, B., Stanke, K.M., David, O., Kızıltepe, R., Melendez
• Torres, G. J., Thongseiratch, T. & Leijten, R. (2024) Online parenting programs for children’s behavioral and emotional problems: a network Meta Analysis. Prevention Science, 1-18. https://doi.org/10.1007/s11121-024-01735-1
• Cekaite, A., & Evaldsson, A. C. (2020). The moral character of emotion work in adult-child interactions. Text & Talk, 40(5), 563-572.. https://doi.org/10.1515/text-2020-2082
• Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2nd ed.). Routledge.
• Solís Cordero, K., Marinho, P., Camargo, P., Takey, S., Lerner, R., Ponczek, V.P., Filgueiras, A., Landeira Fernandez, J., & Fujimori, E. (2023). Efects of an online play based parenting program on child development and the quality of caregiver child interaction: a randomized controlled trial. Child & Youth Care Forum, 52, 935–953 https://doi.org/10.1007/s10566-022-09717-6
• Creswell, J. W. (2018). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (5th ed.). Sage.
• Dereli İman, E. (2014). Değerler eğitimi programının 5-6 yaş çocukların sosyal gelişimine etkisi: sosyal beceri, psiko-sosyal gelişim ve sosyal problem çözme becerisi. Educational Sciences: Theory & Practice. 14(1), 249-261. 10.12738/estp.2014.1.1679
• Erikli, E. (2018). Okul öncesi değerler eğitimi programının çocukların değer algıları üzerine etkisi [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. Marmara Üniversitesi.
• Field, A. (2018). Discovering statistics using IBM SPSS statistics. Sage
• Gao, Y., Jang, J., & Yang, D. (2021). Understanding the usage of online media for parenting from ınfancy to preschool at scale. CHI '21: Proceedings of the 2021 CHI Conference on Human Factors in Computing Systems. doi: 10.1145/3411764.3445203
• Goryunova, L., Boldinova, O., & Markova, N. (2021). Online gaming parent club as a means of transforming the interaction between teachers and parents of preschoolers. In E3S Web of Conferences (Vol. 273, p. 12080). EDP Sciences. doi: 10.1051/e3sconf/202127312080
• Güneş, F. P. (2018). Değerler eğitimi etkinliklerinin okul öncesi dönem 5 yaş çocuklarının değer algıları ve sosyal-duygusal gelişimleri üzerine etkisi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi.
• Halstead, J. M., & Pike, M. A. (1996). Values and values education in schools. Routledge.
• Halstead, J. M., & Taylor, M. J. (2010). Learning and Teaching about Values: A review of recent research. Cambridge Journal of Education, 30(2),169-202. doi:10.1080/713657146
• Haryano, S. E., Muntomimah, S., & Eva, N. (2021). Parenting values through character education for early childhood. KnE Social Sciences, 97-108. doi:10.18502/kss. v4i15.8194
• Livingstone, S., & Blum-Ross, A. (2020). Parenting for a digital future: How hopes and fears about technology shape childresn’s lives. Oxford University Press..
• Hew, K. F., Jia, C., Gonda, D. E., & Bai, S. (2020). Transitioning to the “new normal” of learning in unpredictable times: Pedagogical practices and learning performance in fully online flipped classrooms. International Journal of Educational Technology in Higher Education, 17, 1-22. https://doi.org/10.1186/s41239-020-00234-x
• Hrastinski, S. (2019). What do we mean by blended learning? TechTrends, 63(5), 564–569. https://doi.org/10.1007/s11528-019-00375-5
• Kimmons, R., Veletsianos, G., & Woodward, S. (2017). Institutional uses of Twitter in US higher education. Innovative Higher Education, 45(4), 287–299. https://doi.org/10.1007/s10755-019-09496-4
• Lickona, T. (1992). Educating for character: How our schools can teach respect and responsibility. Bantam Books.
• McDaniel, B. T., & Radesky, J. S. (2018). Technoference: Parent distraction with technology and associations with child behavior problems. Child Development, 89(1), 100-109. https://doi.org/10.1111/cdev.12822
• Morris, A. S., Robinson, L. R., Hays-Grudo, J., Claussen, A. H., Hartwig, S. A., & Treat, A. (2017). Targeting parenting in early childhood: A public health approach to improve outcomes for children living in poverty. Child Development, 88(2), 388-397. https://doi.org/10.1111/cdev.12743
• Meyers-Walls, J. A., Dworkin, J. (2015). Parenting education without borders. Web-based out-reach. In J. J.
• Ponzetti (Ed.), Evidence-Based Parenting Education: A Global Perspective (pp. 123–139). New York: Routledge. Nar, S. (2023). Uzaktan çevrimiçi aile danışmanlığı: nitel bir çalışma. Akademik Platform Eğitim ve Değişim Dergisi, 6(1), 141-168. doi: 10.55150/apjec.1277514
• Neslitürk, S. (2013). Anne değerler eğitimi programının çocukların sosyal beceri gelişimini etkisi. [Yayımlanmamış doktora tezi] Selçuk Üniversitesi..
• Nieuwboer, C. C., Fukkkink, R. G. & Hermanns, J.M.O. (2013). Online programs as tools to improve parenting: A meta-analitic review. Children and Youth Services Review, 35(11), 1823-1829. https://doi.org/10.1016/j.childyouth.2013.08.008
• Pallant, J. (2020). SPSS survival manual: A step by step guide to data analysis using IBM SPSS. Routledge.
• Peterson, C., & Seligman, M. E. P. (2004). Character strengths and virtues: A handbook and classification. Oxford
• Radianti, J., Majchrzak, T. A., Fromm, J., & Wohlgenannt, I. (2020). A systematic review of immersive virtual reality applications for higher education: Design elements, lessons learned, and research agenda. Computers & Education, 147, 103778. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2019.103778
• Schwartz, S. H. (2012). An overview of the Schwartz theory of basic values. Online Readings in Psychology and Culture, 2(1), 1–20. https://doi.org/10.9707/2307-0919.1116
• Sezer, H. N., & Yalman, D. (2022). Okul öncesinde değerler eğitimi ile ilgili ebeveyn görüşlerinin incelenmesi. Uluslararası Türk Kültür Coğrafyasında Sosyal Bilimler Dergisi (TURKSOSBİLDER), 07(02),197-214.
• Shadish, W. R., Cook, T. D., & Campbell, D. T. (2002). Experimental and quasi-experimental designs for generalized causal inference. Houghton Mifflin University Press..
• Singh, V., & Thurman, A. (2019). How many ways can we define online learning? A systematic literature review of definitions of online learning. American Journal of Distance Education, 33(4), 289-306. https://doi.org/10.1080/08923647.2019.1663082
• Spencer, C. M. Topham, G. L. & King, E. L. (2020) Do online parenting programs create change?: A meta-analysis. Journal of Family Psychology, 34(3), 364-374.
• Telli Yamamoto, S. G., & Altun, D. (2020). Coronavirüs ve çevrimiçi (online) eğitimin önlenemeyen yükselişi. Üniversite Araştırmaları Dergisi, 3(1), 25-34. https://doi.org/10.32329/uad.711110
• Ural, O., Polat, Ö., Bilgin, H., Ünsal, F. Ö., Küçükoğlu, E., Çelik, B., Özkabak Yıldız, T., & Kutluata, A. (2021). Marmara Aile Becerileri Eğitim Programı’nın (MABEP) ebeveynlerin öz yeterlik düzeyi ve çocuklarının gelişimine destek becerileri üzerindeki etkisinin incelenmesi. HAYEF: Journal of Education, 18(2), 116-149.
• Van Krieken Robson, J. (2019). Participatory pedogogy for values in early childhood education. European Early Childhood Education Research Journal, 27(3), 420-431.
• Yazgan, A. D. (2019). Bilgi toplumu ve yapay zekâ uygulamaları çerçevesinde eğitim. Remzi Y. Kıncal (ed). Eğitim Felsefesi içinde (ss 327-366). Nobel Yayınları.