Araştırma Makalesi

Spinoza’da Olumlama Kavramı Üzerine Bir Sorunsallaştırma

Cilt: 5 Sayı: 1 31 Temmuz 2025
PDF İndir
EN TR

Spinoza’da Olumlama Kavramı Üzerine Bir Sorunsallaştırma

Öz

Evetlemek, onaylamak, kabul etmek yani olumlamak mantıksal, psikolojik, formel olarak bir kabulü ve olumlu bir kavramı ortaya koymaktadır. Bununla birlikte olumlama, olumsuzlama kavramına karşıt olarak ve onunla birlikte düşünce ve kültür tarihinin bütün alanlarında bulunmakta ve kullanılmaktadır. Tarihsel ve teorik olarak incelendiğinde olumlama kavramını ele alan düşünürler arasında Spinoza’nın ayrı bir önemi bulunmaktadır. Çünkü olumlama kavramı Spinoza’nın bütün argümanlarının içerisine nüfuz etmiştir. Her şeyden önce Spinoza bu kavrama yeni bir imaj vermek amacındadır. Spinoza’da olumlama öncelikli olarak ontolojik bir kavram olarak ele alınmaktadır ve olumlama esasında Varlığın özsel niteliğidir. Bu yüzden esasında Spinoza’nın töz metafiziği, bir olumlama metafiziği veya ontolojisi olarak açığa çıkmaktadır. Bununla birlikte Spinoza bu olumlama ontolojisinden zorunlu olarak bir olumlama etiği ile politikası da üretir. Bu olumlayıcı etik ile politika esasen bir neşe felsefesinin bileşenlerini oluşturmaktadır. Bu makalenin amacı hem Spinoza’nın olumlama kavramına kazandırmak istediği yeni anlamları ve imajları sorunsallaştırmak, hem de bu kavramdan üretilen ontolojik, epistemolojik ve aksiyolojik savları spekülasyon haline getirmektir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Armaner, T. (2009). “Spinoza’da ‘Doğal Hak’ ya da Aklın Doğası”, Spinoza Günleri: Teolojik-Politik İnceleme Etrafında, (Ed.) Cemal Bali Akal, İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi.
  2. Balibar, E. (2004). Spinoza ve Siyaset, çev. Sanem Soyarslan, İstanbul: Otonom.
  3. Canaslan, E. (2009). “Teolojik-Politik İnceleme‟den Politik İnceleme‟ye Spinoza‟da Çokluk Kavramı”. Spinoza Günleri: Teolojik-Politik Ġnceleme Etrafında. (ed) Cemal Bali Akal, İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi.
  4. Deleuze, G. (2005). Spinoza. Pratik Felsefe, çev. Ulus Baker, İstanbul: Norgunk.
  5. Deleuze, G. (2009). Issız Ada ve Diğer Metinler, çev. Hakan Yücefer, Ferhat Taylan, İstanbul: Bağlam.
  6. Deleuze, G. (2013). Spinoza ve İfade Problemi, çev. Alber Nahum, İstanbul: Norgunk.
  7. Hardt, M., (1995), “Spinoza‟s Democracy: The Passions of Social Assemblages”, Marxism in The Postmodern Age: Confronting The New World Order, (ed) Antonio Callari, Stephen Cullenberg, Carole Blewener, Oxford: The Guilford Press
  8. Hardt, M. (2002). Gilles Deleuze: Felsefede Bir Çıraklık, çev. İsmail Öğretir, Ali Utku, İstanbul: Birey.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

17. Yüzyıl Felsefesi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

24 Mart 2025

Yayımlanma Tarihi

31 Temmuz 2025

Gönderilme Tarihi

14 Şubat 2025

Kabul Tarihi

20 Mart 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 5 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Başaran, H. A. (2025). Spinoza’da Olumlama Kavramı Üzerine Bir Sorunsallaştırma. Avrasya Beşeri Bilim Araştırmaları Dergisi, 5(1), 52-59. https://izlik.org/JA47ZM72RE