-

Öz

The poem whose place is based on ancient times in the World and Turkish literature helps to improve students’ language skills; at the same time it helps students to express themselves more comfortable. The purpose of this study is to identify the opinions related with assessing poem reading performance and to suggest an assessment form. As one of the qualitative research methods, the interview method was used in this study. The participants of the study were 16 teachers from public primary and secondary schools, 5 pre-service teachers and 2 lecturers from a university. The data were collected with semi-structured interviews. “Poem Reading Performance Assessment Form” was formed as a result of these interviews for a standardized poem reading. In this assessment form there were 43 items at the dimensions of “voice, body language, emotion, audience, environment” for a good poem reading performance.

Anahtar Kelimeler

• Poem, poem reading, assesment, poem reading performance, form

Şiir Okuma Performansını Değerlendirme ile İlgili Görüşler ve Bir Değerlendirme Formu Önerisi

Öz

Dünya ve Türk edebiyatında yeri çok eskilere dayanan şiir, öğrencilerin dil becerilerinin gelişmesine, bununla birlikte öğrencilerin kendilerini daha rahat bir şekilde ifade edebilmelerine yardımcı olmaktadır. Araştırmanın genel amacı, şiir okuma performansını değerlendirme ile ilgili görüşleri belirlemek ve bir değerlendirme formu önerisinde bulunmaktır. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden görüşme yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubu, Kütahya’daki kamu ilk ve ortaokullarında görev yapan 16 öğretmen, 5 öğretmen adayı ve 2 öğretim üyesinden oluşmuştur. Veriler yarı yapılandırılmış görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Çalışmanın sonucunda görüşmelerden elde edilen verilerle şiir okumada bir standarda gidilebilmesi için “Şiir Okuma Performansını Değerlendirme Formu” oluşturulmuştur. Formda iyi şiir okunabilmesi için “ses, beden dili, duygu, dinleyici, ortam” boyutları ve bu boyutlara göre tespit edilmiş 43 madde yer almaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Şiir, şiir okuma, değerlendirme, şiir okuma performansı, form.

Kaynakça

1. Açıl, M. (2005). Öğretmenin beden dili. İstanbul: Armoni Gelişim Yayıncılık.
2. Akkaya, A. (2012). Öğretmen adaylarının konuşma sorunlarına ilişkin görüşleri. Mustafa Kemal Üniversitesi
3. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(20), 405-420. Altıntaş, E. ve Çamur, D. (2005). Beden dili. Sözsüz iletişim. İstanbul: Aktüel Yayınları.
4. Albuz, A. (1997) "Eğitim müziği amaçlı sözlü müzik eserlerinde dilin kullanımı ve prozodi üzerine görüşler", Müzik Eğitimi Sempozyum Bildirisi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi.
5. Bahar, M., Nartgün, Z., Durmuş, S. ve Bıçak, B. (2008). Geleneksel-alternatif ölçme ve değerlendirme öğretmen kitabı. Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
6. Baltaş, Z. ve Baltaş, A. (2001). Beden dili. İstanbul: Remzi Kitabevi.
7. Bayram, L. (2006). Geleneksel performans değerlendirme yöntemlerine yeni bir alternatif: 360 derece performans değerlendirme. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sayıştay Dergisi, 62,47.
8. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E., Akgün, Ö., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2010). Bilimsel araştırma yöntemleri (Baskı). Ankara: Pegem A Yayıncılık.

9. Çakan, M. (2004). “Öğretmenlerin ölçme-değerlendirme uygulamaları ve yeterlik düzeyleri: ilk ve ortaöğretim”, 37, 99-114.
10. Çelik, Z. Ö., (1998). Konuşmayı etkileyen ögeler. Pilancı H (Ed.) Sözlü ve yazılı anlatım. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi, Açıköğretim Fakültesi Yayınları. (59-71). Ankara: Gazi Kitabevi.
11. Ergin, A. ve Birol, C.(2000). Eğitimde iletişim. Ankara: Anı Yayıncılık.
12. Ekiz, D. (2003). Eğitimde araştırma yöntem ve metotlarına giriş. Ankara: Anı Yayıncılık.
13. Güneş, F. (2012). Öğrencilerin Sözlü anlama becerilerini geliştirme. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 16(2), 10-30
14. Güneş, F. (2013). Türkçe öğretim, yaklaşımlar ve modeller. Ankara: Pegem Akademi
15. Gürzap, C. (2009). Söz söyleme ve diksiyon (13.Basım), İstanbul: Remzi Kitabevi.
16. Luft, J.A. (1999). Rubrics: Design and use in science teacher education. journal of science teacher education,10 (2),107-121.
17. Kaplan, M. (2003). Şiir tahlilleri 1 Tanzimat’tan Cumhuriyet’e. İstanbul: Dergâh Yayınları.
18. Karasar, N. (2010). Bilimsel araştırma yöntemi (21. Baskı). Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
19. Kavcar, C. ve Oğuzkan, F. (1999). Yazılı ve sözlü anlatım, Ankara: Anı Yayınları.
20. Kaya, M. (2013). Okuma yazma öğretiminde şiir. Dil ve Edebiyat Dergisi, 10(1), 49-96.
21. Kavcar, C., Oğuzkan, F., Sever, S. (1995). Türkçe ögretimi, Ankara: Engin Yayınevi.
22. Kıbrıs, İ. (2000). Uygulamalı çocuk edebiyatı. Ankara: Eylül Kitap ve Yayınevi.
23. Kıbrıs, İ. (2008). Okuma ve yazma çalışmalarında şiir etkinliklerinden nasıl yararlanılabilir? Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8(1), 53-66.
24. Kuş, E. (2003). Sosyal bilimlerde araştırma teknikleri nitel mi, nicel mi?. Ankara: Anı Yayıncılık.
25. MEB (2005). İlköğretim Türkçe dersi öğretim programı ve kılavuzu (6,7,8. Sınıflar), Ankara.
26. Özbay, M. (2007). Türkçe özel öğretim yöntemleri II, Ankara: Öncü Yayınları
27. Özbay, M. (2009). Bir dil becerisi olarak dinleme eğitimi, Ankara: Öncü Kitap.
28. Özçelik, D. (2010). Ölçme ve değerlendirme. Ankara: Pegem Akademi Yayınları
29. Sezer, S. (2005). Öğrencinin akademik başarısının belirlenmesinde tamamlayıcı değerlendirme aracı olarak rubrik kullanımı üzerinde bir araştırma. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15, 61-69.
30. Şahin, A. ve Aydın, G. (2013). “Konuşmada Beden Dili”, Konuşma Eğitimi (Ed: Aziz Kılınç ve Abdullah Şahin). Ankara: Pegem A Akademi.
31. Taşer, S. (2012). Konuşma Eğitimi. İstanbul: Pegasus Yayınevi.
32. Tavşancıl, E. ve Aslan, E. (2001). İçerik Analizi ve Uygulama Örnekleri. İstanbul: Epsilon Yayıncılık.
33. Topçuoğlu F. ve Özden M. (2012). Diksiyon ve Konuşma Eğitimi. Ankara: Pegem Akademi.
34. Topçuoğlu F ve Degeç, H. (2012). Öğretmen Görüşlerine Göre Konuşma Eğitiminde Karşılaşılan Sorunlar. JASSS, 5(7),735-750.
35. Töreyin, A.M. (2008). Ses Eğitimi Temel Kavramlar- İlkeler- Yöntemler, Ankara: Sözkesen Matbaacılık.
36. Ünalan, Ş. (1996). Şahsiyet ve Dil İlişkisi (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Gazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
37. WEB1: http://ttkb.meb.gov.tr/ adresinden 19.06.2013 tarihinde erişilmiştir.
38. Yıldırım, A. ve Şimşek, H., (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (8. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.