Kişiler Bakımından Çeviri Çocuk Romanları ile Yerli Çocuk Romanlarının Karşılaştırılması

Öz

Bu çalışmada çeviri çocuk romanları ile yerli çocuk romanlarındaki karakterler, nitelikleri, türleri, oluşturulma yöntemleri ve karakter eğitiminde kullanılıp kullanılamaması bakımından incelenmiştir. Çalışmanın evrenini en çok baskı yapan çeviri ve yerli çocuk romanları oluşturmaktadır. Örneklemini ise José Mauro De Vasconcelos'un Şeker Portakalı adlı çeviri çocuk romanı ve Zülfü Livaneli'nin Son Ada'nın Çocukları adlı yerli çocuk romanı oluşturmaktadır. Çalışmanın kuramsal çerçevesi oluşturulurken çocuk edebiyatı, çocuk edebiyatı yapıtlarının özellikleri, karakter kavramı ve karakter eğitimi başlıkları hakkında literatür taranmış, elde edilen bilgiler ve ilgili değerlendirmeler sunulmuştur. Çalışma, nitel araştırma türlerinden temel nitel araştırma deseni ile yapılmıştır. Doküman analizi yöntemi kullanılarak veriler toplanmış; incelenen romanlardaki karakterlerin nitelikleri, türleri, oluşturulma yöntemleri ve karakter eğitimi açısından değerleri belirlenmiş, tablolar halinde gösterilmiştir. Karakterler genel olarak benzer özelliklerde oluşturulmuş; hayvanseverlik, meraklılık, akıllı olma, duygusallık gibi özelliklerin çeviri ve yerli çocuk romanlarının kahramanlarının genelinde ortak özellikler olduğu görülmüş ve karakterlerin çoğunun, karakter eğitiminde kullanılabilecek yapıda oluşturulduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Çocuk edebiyatı
• çeviri edebiyat
• çocuk romanı
• karakter
• karakter eğitimi

Personal Comparison of Translated Children's Novels and Local Children's Novels

Öz

In this study, the characters in translated children's novels and local children's novels were examined in terms of their qualities, types, creation methods, and whether they can be used in character education. The universe of the study consists of most printed translated children's novels and local children's novels. The sample is composed of the translated children’s novel named José Mauro De Vasconcelos's Şeker Portakalı and the native children’s novel named Zülfü Livaneli's Son Ada'nın Çocukları. While creating the theoretical framework of the study, the literature about children's literature, features of children's literature works, character concept and character education titles scanned, and the information obtained and related evaluations were presented. The study was carried out using a basic qualitative research design, which is one of the qualitative research types. Using document analysis method data were analyzed; qualities, types, creation of characters in novels examined methods and character education values are determined and shown in tables. Characters in translated children's novels and local children's novels were generally created with similar characteristics; it was discovered that animal-loving, curiosity, smartness, emotionality were common features in the heroes, and it was concluded that the majority of the characters were created in a structure that can be used in character education.

Anahtar Kelimeler

• Children
• translation literature
• children’s novel
• character
• character education

Kaynakça

1. Akın, E. (2019). Çocuklar için edebiyat eğitimi. Ankara: Anı Yayıncılık.
2. Aslan, M. (2011). İlköğretimde karakter eğitimi ve öğrencilere kazandırılması gereken değerler (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Eskişehir.
3. Baş, B. ve Ucuzsatar, N. (2020). Okul öncesi çocuk kitaplarındaki hayvan karakterlerinin geliştirilme yolları açısından incelenmesi. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 9(1).
4. Çağatay, Ş. M. (2009). Öğretmen görüşlerine göre karakter eğitiminde ve karakter gelişiminde okulun rolü (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Çanakkale On Sekiz Mart Üniversitesi, Çanakkale.
5. Çiçek, M. ve Aksoy, S. (2016). İsmet Bertan, Sevim Ak ve Görkem Yeltan'ın çocuk romanlarındaki başkahramanların çözümlenmesi. Sosyal Bilimler Dergisi, 3(7), 113-131.
6. Çinpolat, E. (2018). Türkçe ders kitaplarında yer alan öykülerdeki kişilerin karakter özellikleri üzerine bir inceleme. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 6(4), 1016-1040.
7. Davis, M. (2003). What’s wrong with character education?. American Journal of Education, 110(1), 32-57.
8. Dönmez, S. ve Koçak, Ş. (2018). Kutadgu Bilig’de çocuk eğitimi. Akra Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi, 15, 145-192.

9. Gönen, M. (2019). Erken çocukluk döneminde çocuk edebiyatı. Ankara: Eğiten Kitap.
10. Işık, M. (2017). Karakter eğitimi açısından Mevlâna İdris Zengin’in hikâye ve masallarında eğitsel iletiler (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Rize.
11. Karagül, S. ve İnce Samur, A. Ö. (2017). Ortaokul Türkçe ders kitaplarında yer alan öykülerdeki karakter özelliklerinin incelenmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 5(2), 336-352.
12. Karasar, N. (2012). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
13. Karatay, H. (2011). Karakter eğitiminde edebi eserlerin kullanımı. TurkishStudies, 1(6), 1398-1412.
14. Karataş, E. (2014). Çocuk edebiyatında “Karakter” kavramı. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 33.
15. Kurudayıoğlu, M., Baş, B. ve Aytan, N. (2013). 7. sınıf Türkçe ders kitaplarındaki hikâyelerin karakter eğitimi açısından incelenmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 1(4), 22-37.
16. Lickona, T. (1993). There turn of character education. Educational Leadership, 51(3), 6-11.
17. Lukens, R. J. (1999). A critical handbook of children’s literature. New York: Longman.
18. Merriam, S. (2013). Qualitative research a guide to design and implementation. Ankara: Nobel Yay.
19. Milson, A. ve Ekşi, H. (2003). Öğretmenlerin karakter eğitiminde yetkinlik duygusu konusunda bir ölçme aracına doğru: Karakter Eğitimi Yetkinlik İnancı Skalası (KEYİS) ve Türkçeye uyarlanma çalışması. Değerler Eğitimi Dergisi, 1(4), 99-130.
20. Moddings, N. (2006). Eğitim ve mutluluk. İstanbul: Kitap Yayınevi.
21. Özdemir, E. (1995). Eleştirel okuma. Ankara: Ümit Yay.
22. Sarıkaya, H. (2018). Muzaffer İzgü'nün çocuk romanlarındaki karakterlerin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gaziantep Üniversitesi, Gaziantep.
23. Sarıyüce, H. L. (2012). Türk çocuk ve gençlik edebiyatı ansiklopedisi. İstanbul: Nar Yay.
24. Sever, S. (2008). Çocuk ve edebiyat. İzmir: Tudem.
25. Sınar Çılgın, A. (2007). Çocuk edebiyatı. İstanbul: Morpa Kültür Yay.
26. Şimşek, T. (2018). Kuramdan uygulamaya çocuk edebiyatı. Ankara: Grafiker Yay.
27. Tekin, M. (2004). Roman sanatı. İstanbul: Ötüken Yay.
28. Tekşan, K., Set, G., & Çinpolat, E. (2019). Çocuk kitapları ve idealist kahramanlar. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 51, 241-261.
29. TDK (2011). Türkçe sözlük. Ankara: Türk Dil Kurumu Yay.
30. Uç, H. (2006). Roman eleştiri terimleri. Ankara: Bizim Büro Basımevi.
31. Wynne, Edward (1985). The great tradition in education: Transmitting moral values. Educational Leadership, 43(4), 4-9.
32. Yılmaz, O. (2016). Kurgusal nitelikli çocuk kitapları ve karakter eğitimi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 4(3), 311-325.
33. http://www.cortland.edu/character/ce_iv.html/ (Erişim Tarihi: 22.06.2020)