Clinical Value of Morphometric Measurements in Sheep: From Live Body Weight Estimation to Rational and Safe Drug Dosing

Öz

Sheep production in Türkiye is predominantly conducted under extensive farming systems where weighing scales are often unavailable. This limitation frequently leads to empirical drug dosing in Veterinary Internal Medicine, increasing the risk of both therapeutic failure due to underdosing and systemic toxicity due to overdosing. This study evaluates the role of morphometric measurements (heart girth, body length, and withers height) in predicting live weight, with a focus on clinical risk management and rational pharmacotherapy. Previous biometric studies in Karya sheep have demonstrated that age significantly influences morphometric growth patterns, characterized by a rapid growth phase between 2–4 years and a plateau after 5 years, with heart girth being the most reliable independent predictor of live weight. From a pathophysiological perspective, accurate weight estimation is critical in conditions such as ketosis, hepatic lipidosis, and acute ruminal acidosis, where dosing of non-steroidal anti-inflammatory drugs (NSAIDs) and fluid therapy is strictly weight-dependent. Inaccurate weight estimation in animals with compromised hepatic function may result in reduced drug clearance, leading to prolonged half-life, coagulation disorders, and fatal gastrointestinal complications. Therefore, morphometric standardization should be considered not merely a zootechnical tool but a clinical decision-support system that reduces empirical bias and subclinical toxicity in field conditions. Integration of these models into mobile applications and digital imaging systems may ultimately eliminate empirical dosing practices in veterinary field medicine.

Anahtar Kelimeler

• Morphometry
• live weight
• sheep
• pharmacotherapy

Koyunlarda Morfometrik Ölçümlerin Klinik Değeri: Canlı Ağırlık Tahmininden Rasyonel ve Güvenli İlaç Dozlamasına

Öz

Koyun yetiştiriciliğinin ülkemizde çoğunlukla ekstansif koşullarda yapılması ve kantar altyapısının bulunmaması, veteriner iç hastalıkları pratiğinde ampirik ilaç dozajlamalarına yol açarak düşük doza bağlı tedavi başarısızlığı veya yüksek doza bağlı sistemik toksisite riskini artırmaktadır. Bu çalışmada, morfometrik ölçümlerin (göğüs çevresi, vücut uzunluğu, cidago yüksekliği) canlı ağırlık tahminindeki rolü, klinik risk yönetimi ve rasyonel farmakoterapi ekseninde ele alınmıştır. Karya koyunlarında yürütülen biyometri çalışmaları; yaş gruplarının (2–4 yaş arası hızlı ivmelenme, 5 yaş sonrası plato) morfolojik gelişim eğrileri üzerindeki belirleyici rolünü ve en güvenilir bağımsız değişkenin göğüs çevresi olduğunu göstermektedir. Patofizyolojik açıdan, periparturient dönemdeki metabolik sapmalar (ketozis, karaciğer lipidozisi) veya akut rumen asidozu gibi tablolarda non-steroidal anti-inflamatuar ilaçların ve sıvı tedavilerinin rasyonel dozlanması büyük ölçüde canlı ağırlık girdisine bağımlıdır. Karaciğer fonksiyonu deprese olmuş hastalarda hatalı ağırlık tahminine bağlı doz aşımı karaciğer klirensini yavaşlatarak ölümcül abomasal ülserasyonlara, koagülopatiye ve hemostatik profilin çökmesine neden olabilmektedir. Sonuç olarak morfometrik standardizasyon, sahada sadece zooteknik bir veri seti değil; ampirik hataları engelleyen, sürüyü homojen kümelere ayırarak subklinik toksisiteyi önleyen primer bir klinik karar destek enstrümanıdır. Bu modellerin mobil aplikasyonlara ve temassız görüntü işleme cihazlarına entegrasyonu, veteriner iç hastalıklarında ampirik dozlamayı tamamen ortadan kaldırabilir.

Anahtar Kelimeler

• Canlı ağırlık
• Farmakoterapi
• Koyun
• Morfometri

Kaynakça

1. Atta, M., & El Khidir, O. A. (2004). Use of heart girth, wither height and scapuloischial length for prediction of liveweight of Nilotic sheep. Small Ruminant Research, 55(1–3), 233–237. https://doi.org/10.1016/j.smallrumres.2004.01.005
2. Castillo, P. E., Macedo, R. J., Arredondo, V., Zepeda, J. L., Valencia-Posadas, M., & Urban Haubi, C. (2023). Morphological description and live weight prediction from body measurements of Socorro Island Merino lambs. Animals, 13(12), 1978. https://doi.org/10.3390/ani13121978
3. Drackley, J. K. (1999). Biology of dairy cows during the transition period: The final frontier? Journal of Dairy Science, 82(11), 2259–2273. https://doi.org/10.3168/jds.S0022-0302(99)75474-3
4. Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO) (2011). Global livestock production systems and small ruminant statistics. Food and Agriculture Organisation of the United Nations, Rome.
5. Hansen, B. (2021). Fluid overload. Frontiers in Veterinary Science, 8, 668688. https://doi.org/10.3389/fvets.2021.668688
6. Lees, P., Landoni, M. F., Giraudel, J., & Toutain, P. L. (2004). Pharmacodynamics and pharmacokinetics of nonsteroidal antiinflammatory drugs in species of veterinary interest. Journal of Veterinary Pharmacology and Therapeutics, 27(6), 479–490. https://doi.org/10.1111/j.1365-2885.2004.00617.x
7. Marques, J. V. M., Santos, W. S., Araújo, R. L., Sarmento, J. L. R., & Silva, R. R. V. (2025). Non-invasive and low-cost approach for estimating sheep weight using computer vision. Engineering Reports, 7, e70329. https://doi.org/10.1002/eng2.70329
8. Ospina, P., Nydam, D. V., Stokol, T., & Overton, T. R. (2010). Evaluation of nonesterified fatty acids and β-hydroxybutyrate in transition dairy cattle in the northeastern United States: Critical thresholds for prediction of clinical diseases. Journal of Dairy Science, 93(2), 546–554. https://doi.org/10.3168/jds.2009-2277

9. Papich, M. G. (2016). Saunders handbook of veterinary drugs: Small and large animal (4th ed.). St. Louis, MO: Elsevier. Silva, S. R., & Guedes, C. M. (2022). Extensive sheep and goat production: The role of novel technologies towards sustainability and animal welfare. Animals, 12(7), 885. https://doi.org/10.3390/ani12070885
10. Trevisi, E., Amadori, M., Cogrossi, S., Razzuoli, E., & Bertoni, G. (2012). Metabolic stress and inflammatory response in high-yielding, periparturient dairy cows. Research in Veterinary Science, 93(2), 695–704. https://doi.org/10.1016/j.rvsc.2011.11.008
11. Turgut, S. (2025). Karya ırkı koyunlarda yaşın morfometrik özellikler ve canlı ağırlık üzerine etkisi: Biyometrik bir değerlendirme. Journal of Adnan Menderes University Agricultural Faculty, 22(2), 241–246. https://doi.org/10.25308/aduziraat.1758349
12. Turgut, S., Parlatır, Y., Erdoğan, H., & Paşa, S. (2018). Sağlıklı koyunlarda fluniksin meglumin ve meloksikam uygulamasının koagulasyon profili üzerine etkilerinin araştırılması. Atatürk University Journal of Veterinary Sciences, 13(3), 301–308. https://doi.org/10.17094/ataunivbd.352080
13. Yadav, D. K., Jain, A., Kulkarni, V. S., Govindaiah, M. G., Aswathnarayan, T., & Sadana, D. K. (2013). Classification of four ovine breeds of southern peninsular zone of India: Morphometric study using classical discriminant function analysis. SpringerPlus, 2(1), 29. https://doi.org/10.1186/2193-1801-2-29
14. Yakubu, A., Idahor, K. O., Haruna, H. S., Wheto, M., & Amusan, S. (2011). Comparative multivariate analysis of biometric traits of West African Dwarf and Red Sokoto goats. Tropical Animal Health and Production, 43(3), 561–566. https://doi.org/10.1007/s11250-010-9731-y
15. Yılmaz, O., Cemal, İ., & Karaca, O. (2013). Estimation of mature live weight using some body measurements in Karya sheep. Tropical Animal Health and Production, 45, 397–403. https://doi.org/10.1007/s11250-012-0229-7