Fizik Öğretmen Adaylarının Yaratıcı Düşünme Becerilerine ve Yaratıcı Materyallere Yönelik Algıları

Öz

Bu çalışmanın amacı fizik öğretmen adaylarının yaratıcı düşünme becerilerine ve yaratıcı materyallere yönelik algılarını belirlemektir. Ayrıca öğretim teknolojileri ve materyal tasarımı dersinin yaratıcı düşünme süreçlerine etkisine ilişkin fizik öğretmen adaylarının görüşlerini almaktır. Araştırmanın çalışma grubunu 57 fizik öğretmen adayı oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak bilgi formu ve yarı-yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Bilgi formundaki sorulardan elde edilen veriler frekans ve yüzde olarak sunulmuştur. Görüşme formu sorularından elde edilen verilerde nitel veri analizlerinden betimsel analiz yaklaşımı esas alınmıştır. Bulgular fizik öğretmen adaylarının kendilerini çoğunlukla “orta düzeyde yaratıcı” düşünme becerisine sahip olarak algıladıklarını göstermiştir. Bir öğretim materyalinin yaratıcı olması; fizik öğretmen adaylarına en fazla orijinal olması, dikkat çekici olması ve amaca hizmet etmesi özelliklerini çağrıştırmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Fizik öğretmen adayı,yaratıcı düşünme becerisi,yaratıcı materyal

Perceptions of Physics Teacher Candidates towards Creative Thinking Skills and Creative Materials

Abstract

The aim of this study is to determine perceptions of physics teacher candidates towards their creative thinking skills and the creative materials. Also it is aimed to get views of physics teacher candidates about effect of instructional technology and material design course on creative thinking processes. The study group is composed of 57 physics teacher candidates. Information form and semi-structured interview form were used as a data collection tool. The data obtained from the information form was presented as frequency and percentage. Descriptive analysis approach as a qualitative data analysis was used for obtained data from interview form. Results showed that physics teacher candidates mostly perceive themselves as having “moderately creative” thinking skill. Creative instructional material mostly evokes to physics teacher candidates features as to be original, attractive and to serve the purpose.

Keywords

• Physics teacher candidate,creative thinking skill,creative material

Kaynakça

1. Acer, D. (2011). Okulöncesi öğretmen adaylarının materyal geliştirme dersine ilişkin görüşlerinin incelenmesi. İlköğretim Online, 10(2), 421-429.
2. Can Yaşar, M. & Aral, N. (2011). Altı yaş çocuklarının yaratıcı düşünme becerilerine sosyo-ekonomik düzey ve anne baba öğrenim düzeyinin etkisinin incelenmesi. Kuramsal Egitimbilim, 4(1), 137-145.
3. Çakır, Ö. (2010). Materyal geliştirmede mikro-öğretim: öğretmen adaylarının yöntem ve geribildirimler üzerine görüşleri. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3(5), 55-73.
4. Çetingöz, D. (2002). Okulöncesi eğitimi öğretmenliği öğrencilerinin yaratıcı düşünme becerilerinin gelişiminin incelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi.
5. Demirel, Ö. (2005). Eğitimde yeni yönelimler, Ankara: Pegem A Yayıncılık.
6. Guilford, J.P. (1950). Creativity. American Psychologist, 5, 444-454.
7. Gülel, G. (2006). Sınıf öğretmeni adaylarının yaratıcılık düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi (Pamukkale Üniversitesi örneği) Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
8. Hu, W. & Adey, P. (2002). A scientific creativity test for secondary school students, International Journal of Science Education, 24(4), 389-403.

9. İnce, E., Usta, S. & Çığır Dikyol, D. (2010). The social and science teacher candidates’ creativity on material using and designing. Procedia Social and Behavioral Sciences, 2, 3463-3467.
10. Koçoğlu, Ç. & Köymen, Ü. (2003). Öğrencilerin hiperortam tasarımcısı olarak katıldığı öğrenme çevresinin yaratıcı düşünmeye etkisi. The Turkish Online Journal of Educational Technology, 2(3), 127-136.
11. Kurtuluş, N. (2012). Yaratıcı düşünmeye dayalı öğretim uygulamalarının bilimsel yaratıcılık bilimsel süreç becerileri ve akademik başarıya etkisi. Yüksek Lisans Tezi. Karadeniz Teknik Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
12. Miles, M. B. & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis. London: Sage Publications.
13. Öztürk, T. & Öztürk, F. Z. (2015). Tarih öğretmen adaylarının “öğretim teknolojisi ve materyal tasarımı” dersine yönelik uygulamaları ile görüşlerinin incelenmesi. e-Kafkas Eğitim Araştırmaları Dergisi, 2(3), 63-78.
14. O’Quin, K. & Besemer, S. P. (1999). Creative products. M. A. Runco & S. R. Pritzker (Ed.) Encyclopedia of creativity, Vol 1 (s. 413-423). USA: Academic Press.
15. Pilar Matud, M., Rodríguez, C. & Grande, J. (2007). Gender differences in creative thinking. Personality and Individual Differences, 43(5), 1137-1147.
16. Runco, M. A. & Jeager, G. J. (2012). The standard definition of creativity. Creativity Research Journal, 24(1), 92-96.
17. Runco, M. A. & Kim, D. (2013). Four Ps of creativity and recent updates. E.G. Carayannis (Ed.) Encyclopedia of creativity, invention, innovation, and entrepreneurship (s. 755-759). New York: Springer.
18. Sayan, Y. & Hamurcu, H. (2011). İlköğretim dördüncü sınıf fen ve teknoloji dersi için geliştirilen materyallerin öğrencilerin yaratıcı düşünme becerilerine ve öz kavramlarına etkileri. 2nd International Conference on New Trends in Education and Their Implications. Siyasal Kitabevi. Ankara: Türkiye.
19. Sönmez, E., Dilber, R., Alver, B., Aksakallı, A. & Karaman, İ. (2006). Öğretim teknolojileri ve materyal geliştirme dersinin öğrenci açısından önemine yönelik bir araştırma. Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Dergisi, 13, 113-119.
20. Sternberg, R.J. & Lubart, L.A. (1998). The concept of creativity: prospects and paradigms. R.J. Sternberg (Ed.) Handbook of creativity (s. 3-15).Cambridge: Cambridge University Press.
21. Torrance, E. P. (1965). Scientific views of creativity and factors affecting its growth. Daedalus, 94(3), 663-681.
22. Ulukök, Ş., Sarı, U., Özbek, G. & Çelik, H. (2012). Fen ve teknoloji öğretmen adaylarının yaratıcılık düzeylerinin demografik değişkenler açısından incelenmesi (Kırıkkale Üniversitesi örneği). Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 1(3), 202-212.
23. Üstündag, T. (2002). Yaratıcılığa Yolculuk, Ankara: Pegem A Yayıncılık.
24. Wallas, G. (1926). The art of thought. New York: Harcourt, Brace and Company.
25. Yanpar, T. & Yıldırım, S. (1999). Öğretim teknolojileri ve materyal geliştirme. Ankara: Anı Yayıncılık.
26. Yanpar, T. Koray, Ö., Parmaksız, R. Ş. & Arslan, A. (2006). İlköğretim öğretmen adayları tarafından hazırlanan el yapımı ve teknoloji temelli materyallerin yaratıcılık boyutları açısından incelenmesi. Educational Administration: Theory and Practice, 45, 129-148.
27. Yenilmez, K. & Çalışkan, S. (2011). İlköğretim öğrencilerinin çoklu zekâ alanları ile yaratıcı düşünme düzeyleri arasındaki ilişki. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 17, 48-63.
28. Yenilmez, K. & Yolcu, B. (2007). Öğretmen davranışlarının yaratıcı düşünme becerilerinin gelişimine katkısı. Sosyal Bilimler Dergisi. 18, 95-105.
29. YÖK (2016). Egitim Fakültesi Ögretmen Yetistirme Lisans Programları. Fen Bilgisi Öğretmenliği Lisans Programı. http://www.yok.gov.tr/documents/10279/49665/fen_bilgisi/f385bc78-22df-497d-bfca-7aee80c75c22 adresinden Nisan 2016’da ulaşılmıştır.