Derleme

EBEVEYNLİKTE MÜKEMMELİYETÇİLİK VE ÖZ-ŞEFKAT

Sayı: AİLE YILI ÖZEL SAYISI 30 Ekim 2025
PDF İndir
TR EN

EBEVEYNLİKTE MÜKEMMELİYETÇİLİK VE ÖZ-ŞEFKAT

Öz

Bu derleme çalışmasında, ebeveynlik bağlamında mükemmeliyetçilik ve öz-şefkat kavramlarının karşılıklı ilişkisi, psikolojik, sosyal ve aile içi faktörler ışığında ele alınmaktadır. Mükemmeliyetçilik, yüksek standartlara ulaşma çabasıyla birlikte kendine yönelik eleştiriyi artırarak ebeveynlik tutumlarını etkileyebilmektedir. Öz-şefkat ise bireyin kendine karşı anlayış ve kabul geliştirmesini kolaylaştırmakta, ebeveynlik stresini düzenleyici bir kaynak olarak öne çıkmaktadır. Çalışmada, bireysel kişilik özellikleri, öz-yeterlik algısı, anksiyete eğilimleri; sosyal medya ve kültürel normlar gibi toplumsal etkenler ile ebeveynin kendi ebeveyniyle olan ilişkisi gibi aile içi dinamikler, mükemmeliyetçiliğin oluşumunda belirleyici unsurlar olarak incelenmiştir. Literatür taraması, bu iki kavramın birlikte değerlendirildiği çalışmaların sınırlı olduğunu, öz-şefkatin düzenleyici etkilerinin ebeveynlik üzerindeki yansımalarının ise yeterince araştırılmadığını ortaya koymaktadır. Bu bağlamda, farklı kültürel bağlamlarda yapılacak boylamsal ve deneysel çalışmalara ihtiyaç duyulmakta; ebeveyn cinsiyeti, çocuk yaşı gibi değişkenlerin etkisi ayrıntılı biçimde araştırılmalıdır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adler, F. (1956). The value concept in sociology. American Journal of Sociology, 62(3), 272–279.
  2. Amerikan Psikiyatri Birliği. (2014). Ruhsal bozuklukların tanısal ve sayımsal elkitabı (DSM-5) (E. Köroğlu, Çev.). HYB Yayıncılık.
  3. Assor, A., Roth, G., & Deci, E. L. (2004). The emotional costs of parents’ conditional regard: A self‐determination theory analysis. Journal of Personality, 72(1), 47–88. https://doi.org/10.1111/j.0022-3506.2004.00256.x
  4. Bandura, A. (1977). Self-efficacy: Toward a unifying theory of behavioral change. Psychological Review, 84(2), 191–215. https://doi.org/10.1037/0033-295X.84.2.191
  5. Barry, C. T., Loflin, D. C., & Doucette, H. N. (2015). Adolescent self-compassion: Associations with narcissism, self-esteem, aggression, and internalizing symptoms in at-risk males. Personality and Individual Differences, 77, 118–123.
  6. Belsky, J., & Jaffee, S. R. (2006). The multiple determinants of parenting. In D. Cicchetti & D. J. Cohen (Eds.), Developmental psychopathology: Vol. 3. Risk, disorder, and adaptation (2nd ed., pp. 38–85). Hoboken, NJ: Wiley.
  7. Blatt, S. J. (1995). The destructiveness of perfectionism: Implications for the treatment of depression. American psychologist, 50(12), 1003.
  8. Bowlby, J. (1988). A secure base: Clinical applications of attachment theory. London: Routledge.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Aile Danışmanlığı, Aile Psikolojisi

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Ekim 2025

Gönderilme Tarihi

11 Temmuz 2025

Kabul Tarihi

17 Ekim 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: AİLE YILI ÖZEL SAYISI

Kaynak Göster

APA
Öztürk Belet, E. (2025). EBEVEYNLİKTE MÜKEMMELİYETÇİLİK VE ÖZ-ŞEFKAT. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, AİLE YILI ÖZEL SAYISI, 147-181. https://doi.org/10.14520/adyusbd.1740375
AMA
1.Öztürk Belet E. EBEVEYNLİKTE MÜKEMMELİYETÇİLİK VE ÖZ-ŞEFKAT. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;(AİLE YILI ÖZEL SAYISI):147-181. doi:10.14520/adyusbd.1740375
Chicago
Öztürk Belet, Eda. 2025. “EBEVEYNLİKTE MÜKEMMELİYETÇİLİK VE ÖZ-ŞEFKAT”. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy AİLE YILI ÖZEL SAYISI: 147-81. https://doi.org/10.14520/adyusbd.1740375.
EndNote
Öztürk Belet E (01 Ekim 2025) EBEVEYNLİKTE MÜKEMMELİYETÇİLİK VE ÖZ-ŞEFKAT. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi AİLE YILI ÖZEL SAYISI 147–181.
IEEE
[1]E. Öztürk Belet, “EBEVEYNLİKTE MÜKEMMELİYETÇİLİK VE ÖZ-ŞEFKAT”, Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy AİLE YILI ÖZEL SAYISI, ss. 147–181, Eki. 2025, doi: 10.14520/adyusbd.1740375.
ISNAD
Öztürk Belet, Eda. “EBEVEYNLİKTE MÜKEMMELİYETÇİLİK VE ÖZ-ŞEFKAT”. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. AİLE YILI ÖZEL SAYISI (01 Ekim 2025): 147-181. https://doi.org/10.14520/adyusbd.1740375.
JAMA
1.Öztürk Belet E. EBEVEYNLİKTE MÜKEMMELİYETÇİLİK VE ÖZ-ŞEFKAT. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;:147–181.
MLA
Öztürk Belet, Eda. “EBEVEYNLİKTE MÜKEMMELİYETÇİLİK VE ÖZ-ŞEFKAT”. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy AİLE YILI ÖZEL SAYISI, Ekim 2025, ss. 147-81, doi:10.14520/adyusbd.1740375.
Vancouver
1.Eda Öztürk Belet. EBEVEYNLİKTE MÜKEMMELİYETÇİLİK VE ÖZ-ŞEFKAT. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Ekim 2025;(AİLE YILI ÖZEL SAYISI):147-81. doi:10.14520/adyusbd.1740375

Cited By