Alacağın Devrinde Devir Yasağı Anlaşmalarının Alacakların Finansman ve Teminat İşlevi Üzerindeki Etkisi
Öz
Bir alacağın alacaklısı ile borçlusunun aralarında yapacakları anlaşma ile alacağa ilişkin devir yasağı kararlaştırmaları mümkündür. Söz konusu alacağın devri halinde, bu devir yasağının devralana karşı ileri sürülebilmesi ve devrin geçerliliğine etkisi, çeşitli ülke hukuklarında ve bazı uluslararası düzenlemelerde farklı şekillerde ele alınmaktadır. Günümüz modern ekonomik düzeninde, alacağın devri teminat ve finansman sağlamak bakımından önemli bir araç haline geldiğinden, böyle bir yasağın etkisi alacağın söz konusu işlevleri ile doğrudan ilgilidir. Zira devir yasağı anlaşmasının alacağın tedavül kabiliyetini azaltması mümkündür. Bu çalışmada, devir yasağı anlaşmalarının hukuki sonuçlarına ilişkin çeşitli modeller ele alınacak ve bu modellerin alacakların teminat ve finansman işlevi karşısındaki uygunluğu değerlendirilecektir. Ayrıca, Türk ve İsviçre hukukunda bu konuda bir revizyona ihtiyaç bulunup bulunmadığı sorusuna yanıt aranacaktır.
Anahtar Kelimeler
Alacağın devri, Sözleşmesel devir yasağı, Finansman, Teminat, Alacak
Kaynakça
- Beale, Hugh/ Gullifer, Louise/Paterson, Sarah, “Ban on assignment clauses: views from the coalface”, Butterworths Journal of International Banking and Financial Law, 2015, Vol. 30, Iss. 8, s. 463-466.
- Berger, Bernhard, Allgemeines Schuldrecht, Stämpfli, Bern 2008.
- Berger, Christian, Rechtsgeschäftliche Verfügungsbeschränkungen, Mohr Siebeck, Tübingen 1998.
- Bucher, Eugen, Schweizerisches Obligationenrecht Allgemeiner Teil (ohne Deliksrecht), 2. Auflage, Schulthess, Zürich 1988.
- Bydlinski, Franz, “Zessionverbot und Vertragauslegung”, Privatrecht und Methode Festschrift für Ernst A. Kramer, Helbing Lichtenhahn, Basel 2004, s. 121-140.
- Canaris, Claus Wilhelm, “Die Rechtsfolgen rechtsgeschäftlicher Abtretungsverbote”, Festschrift für Rolf Serick zum 70. Geburtstag, Heidelberg 1992, s. 9-35, (Herausgeber: Huber, Ulrich/ Jayme, Erik).
- Canaris, Claus Wilhelm, Handelsrecht, 24. Auflage, C.H. Beck, München 2006.
- Dinar, R. Cem, Sözleşmeye Dayanan Temlik Kısıtlama ve Yasakları, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk Anabilim Dalı Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul 1995.
- Erbayraktar, Burcu, Alacağın Devrinin Sözleşme ile Engellenmesi (Pactum de non cedendo), On İki Levha, İstanbul 2021.
- Eren, Fikret, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 24. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara 2019.