Araştırma Makalesi

Ortaöğretim 9. Sınıf Kimya Ders Kitabının Bilimin Doğası Bileşenleri Açısından İncelenmesi

Cilt: 23 Sayı: 3 24 Eylül 2023
PDF İndir
TR EN

Ortaöğretim 9. Sınıf Kimya Ders Kitabının Bilimin Doğası Bileşenleri Açısından İncelenmesi

Öz

Çalışmada ortaöğretim 9. sınıf kimya ders kitabının bilimin doğası bileşenleri açısından doküman analizi yöntemine göre incelenmesi amaçlanmıştır. Ders kitabında yer alan tüm üniteler Abd-El-Khalick, Waters ve Le’nin (2008) ders kitabı analizi için geliştirdiği bilimin doğası kategorileri dikkate alınarak içerik analizine tabi tutulmuş ve bu kategorilerin ders kitabında temsil edilme düzeyleri belirlenmiştir. Daha sonra belirlenen kategorilerin ders kitabında temsil edilme düzeylerine göre frekans değerleri hesaplanmıştır. Analiz sonucuna göre, ders kitabında tüm üniteler bazında bilimin doğasının her kategorisine yer verildiği, ancak “deneysel” ve “çıkarımsal” boyutlarına en fazla, “yaratıcı” ve “bilimsel sosyal yönler” boyutlarına ise en az vurgu yapıldığı belirlenmiştir. Analiz sonuçları ünite bazında tek tek incelendiğinde ise “deneysellik” boyutuna en fazla vurgu yapıldığı, “yaratıcı”, “değişme açık”, “bilimsel teoriler”, “bilimsel yasalar” ve “bilimin sosyal yönü” boyutlarına ise hiç değinilmediği belirlenmiştir. Genel olarak bilimin doğası kategorilerinin ders kitabında yeterli düzeyde temsil edilmediği ve tutarsız bir dağılım gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Bu doğrultuda ders kitaplarında bilimin doğasının farklı bileşenlerine öğretim programının kazanımları dikkate alınarak içerikle uyumlu bir şekilde yer verilmelidir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abd-El-Khalick, F., Bell, R.L., & Lederman, N.G. (1998). The nature of science and instructional practice: Making the unnatural natural. Science Education, 82(4), 417–436. https://doi.org/10.1002/(SICI)1098-237X(199807)82:4<417::AID-SCE1>3.0.CO;2-E
  2. Abd‐El‐Khalick, F., Waters, M., & Le, A. P. (2008). Representations of nature of science in high school chemistry textbooks over the past four decades. Journal of Research in Science Teaching, 45(7), 835-855. https://doi.org/10.1002/tea.20226
  3. American Association for the Advancement of Science (AAAS). (1993). Project 2061: Benchmarks for science literacy. Oxford University Press.
  4. Aydın, S., & Tortumlu, S. (2015). The analysis of the changes in integration of nature of science into Turkish high school chemistry textbooks: Is there any development?. Chemistry Education Research and Practice, 16(4), 786-796. https://doi.org/10.1039/C5RP00073D
  5. Bowen, G.A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27-40. https://doi.org/10.3316/QRJ0902027 Chen, B., Chen, S., Liu, H., & Meng, X. (2022). Examining the changes in representations of nature of science in chinese senior high school chemistry textbooks. Science & Education. https://doi.org/10.1007/s11191-022-00383-7
  6. Chi, S., Wang, Z., & Qian, L. (2023). Scientists in the textbook. Science & Education,. https://doi.org/10.1007/s11191-022-00414-3
  7. Chiappetta, E. L., Sethna, G. H., & Fillman, D. A. (1991). A quantitative analysis of high school chemistry textbooks for scientific literacy themes and expository learning aids. Journal of Research in Science Teaching, 28(10), 939-951. https://doi.org/10.1002/tea.3660281005
  8. Corbin, J. & Strauss, A. (2008). Basics of qualitative research: Techniques and procedures for developing grounded theory (3rd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kimya Eğitimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

24 Eylül 2023

Gönderilme Tarihi

28 Aralık 2022

Kabul Tarihi

10 Eylül 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 23 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Şen, Ş., & Temel, S. (2023). Ortaöğretim 9. Sınıf Kimya Ders Kitabının Bilimin Doğası Bileşenleri Açısından İncelenmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(3), 1477-1496. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2023..-1225686
AMA
1.Şen Ş, Temel S. Ortaöğretim 9. Sınıf Kimya Ders Kitabının Bilimin Doğası Bileşenleri Açısından İncelenmesi. BAİBÜEFD. 2023;23(3):1477-1496. doi:10.17240/aibuefd.2023.-1225686
Chicago
Şen, Şenol, ve Senar Temel. 2023. “Ortaöğretim 9. Sınıf Kimya Ders Kitabının Bilimin Doğası Bileşenleri Açısından İncelenmesi”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 23 (3): 1477-96. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2023. -1225686.
EndNote
Şen Ş, Temel S (01 Eylül 2023) Ortaöğretim 9. Sınıf Kimya Ders Kitabının Bilimin Doğası Bileşenleri Açısından İncelenmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 23 3 1477–1496.
IEEE
[1]Ş. Şen ve S. Temel, “Ortaöğretim 9. Sınıf Kimya Ders Kitabının Bilimin Doğası Bileşenleri Açısından İncelenmesi”, BAİBÜEFD, c. 23, sy 3, ss. 1477–1496, Eyl. 2023, doi: 10.17240/aibuefd.2023..-1225686.
ISNAD
Şen, Şenol - Temel, Senar. “Ortaöğretim 9. Sınıf Kimya Ders Kitabının Bilimin Doğası Bileşenleri Açısından İncelenmesi”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 23/3 (01 Eylül 2023): 1477-1496. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2023. -1225686.
JAMA
1.Şen Ş, Temel S. Ortaöğretim 9. Sınıf Kimya Ders Kitabının Bilimin Doğası Bileşenleri Açısından İncelenmesi. BAİBÜEFD. 2023;23:1477–1496.
MLA
Şen, Şenol, ve Senar Temel. “Ortaöğretim 9. Sınıf Kimya Ders Kitabının Bilimin Doğası Bileşenleri Açısından İncelenmesi”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 23, sy 3, Eylül 2023, ss. 1477-96, doi:10.17240/aibuefd.2023. -1225686.
Vancouver
1.Şenol Şen, Senar Temel. Ortaöğretim 9. Sınıf Kimya Ders Kitabının Bilimin Doğası Bileşenleri Açısından İncelenmesi. BAİBÜEFD. 01 Eylül 2023;23(3):1477-96. doi:10.17240/aibuefd.2023. -1225686

Cited By