EN
TR
Üretken Yapay Zekânın Akademik Yazma Becerisi Üzerindeki Etkisi: Bir SWOT Analizi
Öz
Üretken yapay zekânın günümüzde bilimsel araştırma süreçlerinde kullanımı hızla yaygınlaşmakta, bu da birçok alanda tartışmayı beraberinde getirmektedir. Bu alanların başında akademik yazma gelmektedir. Bu çalışmada üretken yapay zekânın akademik yazma becerisi üzerindeki etkisini SWOT analizi yoluyla incelemek amaçlanmıştır. Çalışmanın katılımcılarını 2023-2024 akademik yılının bahar döneminde Türkiye’nin çeşitli devlet üniversitelerinde yüksek lisans veya doktora eğitimi almakta olan 24 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışmada veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından geliştirilen kişisel bilgi formu ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Verilerin analiz edilmesinde içerik analizi yönteminden yararlanılmıştır. Çalışmanın sonucunda, lisansüstü öğrencilerin akademik yazma süreçlerinde üretken yapay zekâ kullanımının metinlerine geniş bir perspektiften bakabilme, metni tasarlama, dil düzeltmeleri, yaratıcılık ve özgünlük bağlamında önemli avantajlar sağladığı ortaya çıkmıştır. Bununla birlikte etik sorunlar, dilsel hatalar, bireyin özgünlüğünü ve üretkenliğini sınırlama, bilgiyi manipüle etme gibi zayıf yönler oluşturabileceği görülmüştür. Akademik yazma sürecinde üretken yapay zekânın kişiselleştirilmiş danışmanlık, araştırmacıdan kaynaklı problemlerin önüne geçme, zamandan tasarruf ve üretkenliği artırma gibi fırsatlar sunarken araştırmacının yazma becerisinin gerilemesi, kalıp düşünceler sunma, yaratıcılığı ve özgünlüğü ortadan kaldırma, sunulan bilginin sorgulanmadan kabul edilmesi, veri gizliliğinin yok olması ve insan denetiminin azalması gibi tehditleri de beraberinde getirebileceğine dikkat çekilmiştir. Bulgular, üretken yapay zekânın akademik yazma süreçlerinde öğrenciler için önemli bir destekçi olduğunu göstermekte ancak akademik yazımda kullanımının sınırları konusunda bir fikir birliğine varılmasının önemini ortaya koymaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Adams, D., & Chuah, K. M. (2022). Artificial intelligence-based tools in research writing. In P. P. Churi, S. Joshi, M. Elhoseny, & A. Omrane (Eds.), Artifcial intelligence in higher education: A practical approach (pp. 169–184). CRC Press.
- Adarkwah, M. A. (2024). GenAI-Infused adult learning in the digital era: A conceptual framework for higher education. Adult Learning, 10451595241271161. https://doi.org/10.1177/10451595241271161
- Alshater, M. (2022). Exploring the role of artificial intelligence in enhancing academic performance: A case study of ChatGPT (December 26, 2022). Available at SSRN: https://ssrn.com/abstract=4312358 or http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.4312358
- American Psychological Association [APA]. (2010). Publication manual of the American Psychological Association (6th ed.). American Psychological Association.
- Banaz, E., & Maden, S. (2024). Türkçe öğretmen adaylarının yapay zekâ tutumlarının farklı değişkenler açısından incelenmesi. Trakya Eğitim Dergisi, 14(2), 1173-1180. https://doi.org/10.24315/tred.1430419
- Barrat, J. (2023). Our final invention: Artificial intelligence and the end of the human era. Hachette UK.
- Barrett, A., & Pack, A. (2023). Not quite eye to AI: Student and teacher perspectives on the use of generative artificial intelligence in the writing process. International Journal of Educational Technology in Higher Education, 20(59), 1-24.
- Benzaghta, M. A., Elwalda, A., Mousa, M. M., Erkan, I., & Rahman, M. (2021). SWOT analysis applications: An integrative literature review. Journal of Global Business Insights, 6(1), 55-73. https://www.doi.org/ 10.5038/2640-6489.6.1.1148
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Türkçe Eğitimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
3 Eylül 2025
Yayımlanma Tarihi
15 Eylül 2025
Gönderilme Tarihi
8 Ekim 2024
Kabul Tarihi
14 Mayıs 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 25 Sayı: 3
APA
Kayhan, S., & Eyüp, B. (2025). Üretken Yapay Zekânın Akademik Yazma Becerisi Üzerindeki Etkisi: Bir SWOT Analizi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25(3), 1586-1608. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2025..-1563495
AMA
1.Kayhan S, Eyüp B. Üretken Yapay Zekânın Akademik Yazma Becerisi Üzerindeki Etkisi: Bir SWOT Analizi. BAİBÜEFD. 2025;25(3):1586-1608. doi:10.17240/aibuefd.2025.-1563495
Chicago
Kayhan, Selvanur, ve Bircan Eyüp. 2025. “Üretken Yapay Zekânın Akademik Yazma Becerisi Üzerindeki Etkisi: Bir SWOT Analizi”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 25 (3): 1586-1608. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2025. -1563495.
EndNote
Kayhan S, Eyüp B (01 Eylül 2025) Üretken Yapay Zekânın Akademik Yazma Becerisi Üzerindeki Etkisi: Bir SWOT Analizi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 25 3 1586–1608.
IEEE
[1]S. Kayhan ve B. Eyüp, “Üretken Yapay Zekânın Akademik Yazma Becerisi Üzerindeki Etkisi: Bir SWOT Analizi”, BAİBÜEFD, c. 25, sy 3, ss. 1586–1608, Eyl. 2025, doi: 10.17240/aibuefd.2025..-1563495.
ISNAD
Kayhan, Selvanur - Eyüp, Bircan. “Üretken Yapay Zekânın Akademik Yazma Becerisi Üzerindeki Etkisi: Bir SWOT Analizi”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 25/3 (01 Eylül 2025): 1586-1608. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2025. -1563495.
JAMA
1.Kayhan S, Eyüp B. Üretken Yapay Zekânın Akademik Yazma Becerisi Üzerindeki Etkisi: Bir SWOT Analizi. BAİBÜEFD. 2025;25:1586–1608.
MLA
Kayhan, Selvanur, ve Bircan Eyüp. “Üretken Yapay Zekânın Akademik Yazma Becerisi Üzerindeki Etkisi: Bir SWOT Analizi”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 25, sy 3, Eylül 2025, ss. 1586-08, doi:10.17240/aibuefd.2025. -1563495.
Vancouver
1.Selvanur Kayhan, Bircan Eyüp. Üretken Yapay Zekânın Akademik Yazma Becerisi Üzerindeki Etkisi: Bir SWOT Analizi. BAİBÜEFD. 01 Eylül 2025;25(3):1586-608. doi:10.17240/aibuefd.2025. -1563495