Problems Encountered in Education and Instruction in the Context of the Turkish Education System and Solution Suggestions for These Problems: Teachers' Views

Yıl 2025, Cilt: 25 Sayı: 4, 2423 - 2448, 15.12.2025

Fadıl Şiraz

https://doi.org/10.17240/aibuefd.2025..-1684592

Öz

The main aim of this research, which is conducted on the importance level of problems encountered in education and instruction and the solutions of the prominent problems, is to examine the opinions of teachers regarding the solutions of problems related to education and training in the context of the Turkish education system. This research is designed with a case study in the qualitative research tradition. The study group of this two-stage research consists of teachers in the Ministry of National Education. The study group of this research consists of 102 teachers in Stage I and 31 teachers in Stage II. Data were obtained with the Survey on the Importance of Turkish Education System Problems (ITESP) in Stage I and the Structured Interview Form in Stage II. The data were collected via Google form and analysed with content analysis. As a result, it is seen that there are five prominent problems in the context of the Turkish education system in education and training: 1. Political (ideological) approach, 2. Teacher qualifications, 3. Central and provincial administration, 4. Programs and 5. Supervision. It has been concluded that, to resolve these issues, the education system should be governed by a long-term decision-making mechanism that is transparent, objective, and free from ideological influences. Appointments should be based on merit and performance, carried out through transparent procedures. In addition, educational programs should be contemporary and aligned with scientific and technological developments; the curriculum development process should be fully and effectively implemented. The supervision process should function in a constructive and guiding manner, and supervisors should be competent and qualified individuals.

Anahtar Kelimeler

Education-training problems , Solution proposal for education-training problems , Turkish education system

Türk Eğitim Sistemi Bağlamında Eğitim ve Öğretimde Karşılaşılan Sorunlar ve Bu Sorunlara Çözüm Önerileri: Öğretmen Görüşleri

Öz

Eğitim ve öğretimde karşılaşılan sorunların önem düzeyi ve öne çıkan sorunların çözümü ile ilgili yapılan bu araştırmada temel amaç; Türk eğitim sistemi bağlamında eğitim ve öğretimle ilgili sorunların çözümüne yönelik öğretmen görüşlerinin incelenmesidir. Bu araştırma nitel araştırma geleneğinde durum çalışması ile desenlenmektedir. İki aşamadan oluşan bu araştırma çalışma grubu MEB kadrosunda bulunan öğretmenlerden oluşmaktadır. Bu araştırma çalışma grubunu I. aşamada 102 öğretmen; II. aşamada 31 öğretmen oluşturmaktadır. Veriler I. aşamada Türk Eğitim Sistemi Sorunlarının Önemi Anketi (TESSA), II. aşamada Yapılandırılmış Görüşme Formu ile elde edilmiştir. Veriler Google form aracılığıyla toplanarak, içerik analizi ile çözümlenmiştir. Sonuç olarak eğitim-öğretimde Türk eğitim sistemi bağlamında öne çıkan beş sorun 1. Politik (ideolojik) yaklaşım, 2. Öğretmen nitelikleri, 3. Merkezi ve taşra yönetimi, 4. Programlar ve 5. Denetleme (teftiş) olduğu görülmektedir. Bu sorunların çözümüne yönelik eğitim sisteminde ideolojik yaklaşımlardan uzak, şeffaf ve objektif, uzun vadeli karar mekanizmasının işletildiği, liyakat ve performansa dayalı şeffaf atamaların yapıldığı; ayrıca programların bilimsel ve teknolojik gelişmelere uyumlu ve çağdaş olması, program geliştirme sürecinin tam anlamıyla işletilmesi, teftiş sürecinin rehberlik ve yapıcı yaklaşımla işletilmesi, denetleyicilerin liyakatli ve yetkin bireylerden oluşması gerektiği sonuçları elde edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Eğitim-öğretim sorunları , Eğitim sorunları çözümü , Türk eğitim sistemi

Etik Beyan

Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesi” kapsamında uyulması belirtilen tüm kurallara uyulmuştur. Yönergenin ikinci bölümü olan “Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiğine Aykırı Eylemler” başlığı altında belirtilen eylemlerden hiçbiri gerçekleştirilmemiştir.

Kaynakça

• Akyüz, Y. (2008) Türk eğitim tarihi M.Ö. 1000- M. S. 2008 (12. baskı.). Pegem Akademi
• Antel, S. C. (1944). Kültür nedir?. Kenan Matbaası
• Antel, S. C. (2023). Eğitimiz ve sorunları. Dorlion Yayınları.
• Ayanoğlu, Ç., & Akbaşlı, S. (2023). Türk eğitim sisteminin sorunları: Bir meta-sentez çalışması. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 24(1), 371-425. https://doi.org/10.29299/kefad.938154
• Baş, H., & Nural, E. (2023). Türkiye’de öğretmen yetiştirme uygulamalarında yaşanan sorunların belirlenmesi ve çözüm önerilerine ilişkin öğretmen görüşlerinin değerlendirilmesi. Eğitim Bilim ve Araştırma Dergisi, 4(1), 16-46. https://doi.org/10.54637/ebad.1222046
• Bayar, A. (2024). Türk eğitim sisteminin sorunlarına ilişkin güncel bir değerlendirme. The Journal of Academic Social Science Studies, 8(25-I), 177-187.
• Celkan, H. Y. (2018). Eğitim sosyolojisi. Asos Yayınları.
• Çalık, T. (2024). Türk eğitim sistemi ve sorunları. Pegem Akademi
• Demirel, Ö. (2020). Eğitim programları ve öğretim: Kuram ve uygulama (27. baskı.). Pegem Akademi.
• Demirkol, M., Orhan, M., & Karagözoğlu, A.A. (2023). Türk eğitim sisteminde yaşanan yönetsel sorunlar ve çözüm önerileri, Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(4), 1666-1685. http://dx.doi.org/10.17240/aibuefd.2023..-1228133
• Erdoğan, İ. (2010). Millî eğitime dair. Nobel Yayıncılık.
• Kara, M. (2020). Eğitim paydaşlarının görüşleri doğrultusunda Türk eğitim sisteminin sorunları. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(3), 1650-1694. https://doi.org/10.29299/kefad.853999
• Kesik, F., & Bayram, A. (2015). Eğitim sisteminin eleştirel pedagoji perspektifinden bir değerlendirmesi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(3), 900-921. https://doi.org/10.17860/efd.42583
• Millî Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2023). Geçmişten Günümüze Millî Eğitim Şûraları. https://ttkb.meb.gov.tr/www/gecmisten-gunumuze-mill-egitim-sralari/icerik/328
• Millî Eğitim Bakanlığı [MEBa]. (t.y.). Tevhid-i tedrisat kanunu ve medreselerin kaldırılması. https://www.meb.gov.tr/belirligunler/10kasim/inkilaplari/egitim/tevhidi_tedrisat.htm#:~:text=Bu%20ama%C3%A7la%20T%C3%BCrkiye%20B%C3%BCy%C3%BCk%20Millet,Mill%C3%AE%20E%C4%9Fitim%20Bakanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1'na%20ba%C4%9Fland%C4%B1.
• Millî Eğitim Bakanlığı [MEBb]. (t.y.). Önceki bakanlar. https://www.meb.gov.tr/meb/
• Millî Eğitim Bakanlığı [MEBc]. (t.y.). Cumhuriyetin ilk dönemi eğitim kurumları (1921-1926) telif ve tercüme heyeti. https://ttkb.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2017_09/29164441_heyeti_ilmiye.pdf
• Neyişci, N., Turabik, T., Gün, F., & Kısa, N. (2020). Öğretmen adaylarının perspektifinden Türk eğitim sisteminin sorunları ve olası çözüm önerileri. Kastamonu Education Journal, 28(6), 2257-2270.
• Ornstein, A. C., & Hunkins, F. P. (2017). Curriculum: Foundations, principles and issues. Pearson Education.
• Özaydınlı, B. (2023). Program Geliştirme Uzmanlarının Bakış Açısıyla Türkiye'de Program Geliştirme. Eğitim ve Bilim, 48(214), 177-218. http://dx.doi.org/10.15390/EB.2023.11186
• Özdemir, F., & Kaplan, A. (2017). Öğretmen adaylarının bakış açısından Türk eğitim sisteminin sorunları ve bu sorunlara yönelik çözüm önerileri. Electronic Turkish Studies, 12(28). http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.12426
• Özyılmaz, Ö. (2014). Türk eğitim sistemi. (5. baskı). Pegem Akademi
• Resmî Gazete. (1973). Milli Eğitim Temel Kanunu. Sayı: 14574 https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.1739.pdf.
• Resmi Gazete. (2011). Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilat Ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname. Sayı:28054 https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2011/09/20110914-1.htm
• Saylık, A., Saylık, N., & Sağlam, A. (2021). Eğitimcilerin gözünden Türk eğitim sistemi: Bir metafor çalışması. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(1), 522-546. https://doi.org/doi:10.33711/yyuefd.919424
• Şeker, H. (2014). Program değerlendirme. Eğitimde program geliştirme: Kavramlar yaklaşımlar (3. baskı) içinde (Ed. H. Şeker). Anı Yayıncılık.
• Uşun, S. (2016). Eğitimde program değerlendirme: Süreçler yaklaşımlar ve modeller (2. baskı.). Anı Yayıncılık.
• Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2013). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri.(9. baskı). Seçkin Yayınevi.
• Yılmaz, K., & Altınkurt, Y. (2011). Öğretmen adaylarının Türk eğitim sisteminin sorunlarına ilişkin görüşleri. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, 8(1), 942-973.