Proje ve Etkinlik Destekli Öğretimin Sınıf Öğretmeni Adaylarının Matematik Öğretimine Yönelik Yeterlik İnançlarına Etkisi

Öz

Öğrenme ve öğretme konularında yeterli olma, öğretmenlerde bulunması gereken en önemli özelliklerdendir. Çalışma, sınıf öğretmeni adaylarının matematik öğretimine yönelik yeterlik inançlarına, matematik öğretimi dersinde kullanılan yöntemlerin etkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla 2008-2009 öğretim yılında Ankara’da bir devlet üniversitesinin sınıf öğretmenliği bölümünde okuyan 3. sınıf öğrencileri ile çalışılmıştır. Öğrencilerin, 3.sınıfın bahar döneminde aldıkları Matematik Öğretimi II dersinde uygulanan proje destekli, etkinlik destekli uygulamaların ve bunun dışında kontrol grubunda kullanılan geleneksel öğretimin, bu öğrencilerin matematik öğretimine yönelik yeterliklerini nasıl etkilediğine bakılmıştır. Ön yeterlik puanları açısından denk olan üç grup yansız atamayla proje destekli, etkinlik destekli uygulama ve kontrol gruplarından birine atanmıştır. Yeterlik ölçeği olarak Şahinkaya (2008) tarafından geliştirilen “Matematik Öğretimine Yönelik Yeterlik İnancı Ölçeği-Aday Öğretmen Formu” kullanılmıştır. Uygulama 10 hafta sürmüştür. Süreç sonunda matematik öğretimi yeterlik inançları ölçeği her üç gruba bir kez daha uygulanmıştır. Proje destekli ve öğretmen merkezli öğretim, öğrencilerin matematik öğretimine yönelik yeterlik inançları puan ortalamalarının artmasında etkili olurken, etkinlik destekli öğretimin anlamlı fark oluşturacak kadar etkili olmadığı sonucuna varılmıştır. Ayrıca öğrencilerin hem ön hem de son yeterlik inançları puanlarının 63’ün üzerinde olması öğrencilerin yüksek yeterlik inançlarına sahip olduklarının bir göstergesidir.

Anahtar Kelimeler

• Öğretmen yetiştirme
• matematik öğretimine yönelik yeterlik inancı
• proje destekli öğretim
• etkinlik destekli öğretim

THE EFFECTS OF PROJECT AND ACTIVITIY-SUPPORTED INSTRUCTION ON PRESERVICE ELEMENTARY TEACHERS’ MATHEMATICS TEACHING EFFICACY BELIEFS

Öz

The study aimed to investigate the effects of the methods used in math-education class on preservice teachers’ mathematics teaching efficacy beliefs. Participants were third-year students from the Elementary Education Department of a public university in Ankara during 2008-2009 academic year. It focused on how students’ teaching mathematics efficacy beliefs were affected by project- and activitysupported instruction used in Mathematics Education II, a course offered during the second semester to third year students, and by traditional instruction in the control group. Three groups of students, who had equivalent pre-treatment scores, were randomly assigned as project-supported, activity-supported or control groups. Data collection instrument by Şahinkaya (2008) was used. The treatment lasted 10 weeks, at the end of which the scale was implemented once again on all three groups. Unlike to activity-supported instruction, projectsupported and teacher-centered instruction increased students’ mathematics teaching efficacy mean scores, Also, students had higher pre- and post-treatment scores than 63, thus revealing that they had high efficacy. 

Anahtar Kelimeler

• Teacher preparation
• mathematics teaching efficacy
• project-supported insruction
• activitysupported instruction

Kaynakça

1. Alacapınar, F. (2008). Effectiveness of Project-Based Learning. Eurasian Journal of Educational Research, 32,17-34.
2. Aladağ, S. (2008) İlköğretim Matematik Öğretiminde Proje Tabanlı Öğrenme Yaklaşımının Öğrencilerin Akademik Başarılarına Etkisi. TSA. s: 158-169
3. Altun, M. (1998). Matematik Öğretimi, Alfa Basım Yayım Dağıtım, Bursa.
4. Ay, M. (2005). Sınıf Öğretmenlerinin Matematik Öğretimine İlişkin Öz-Yeterlik Algıları. Ankara: H.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi).
5. Bandura, A.(1982). Self-efficacy mechanism in human agency. American Psychlogist, 37(2),122-147’den
6. Aktaran Bıkmaz, F.H.(2004). Öz Yeterlik İnançları, Kuzgun, Y. ve Deryakulu, D. (Editörler). Eğitimde Bireysel Farklılıklar. Ankara:Nobel Yayın Dağıtım. ss. 289-315.
7. ---------- (1986).’den Aktaran Senemoğlu, N. (1997). Gelişim Öğrenme ve Öğretim: Kuramdan Uygulamaya. Ankara: Gazi Kitabevi
8. Başbay, A. (2005) Basamaklı Öğretim Programıyla Desteklenmiş Proje Tabanlı Öğrenme Yaklaşımının Öğrenme Süreçlerine Etkileri. Ege Eğitim Dergisi (6) 1:95-116

9. Baykul, Y. (2005). İlköğretimde Matematik Öğretimi (1-5.sınıflar). Ankara: Pegem Yayıncılık.
10. Bıkmaz, F. (2004). Öz-Yeterlik İnançları. Eğitimde Bireysel Farklılıklar. Editör: Yıldız Kuzgun. Ankara: Nobel Yayıncılık.
11. Brown, T.E. (2003). The Influence of Teachers’ Efficacy and Beliefs on Mathematics Instruction in the Early Childhood Classroom. USA: University of Louisville (Unpublished Doctorial Thesis). Busbridge, J., Özçelik, D. (1997). İlköğretim Matematik Öğretimi. YÖK/ Dünya Bankası Milli Eğitimi Geliştirme Projesi Hizmet Öncesi Öğretmen Eğitimi Projesi, Ankara.
12. Chang, L.Y. (2003). An Examination of Knowledge Assessment and Self Efficacy Rating in Teacher Preparation Programs in Taiwan and The United States. USA: University of Idaho (Unpublished Doctorial Thesis).
13. Choo, C. B. (2007). Activity-based approach to authentic learning in a vocational ınstitute. Educational Media International, 44 (3),185–205.
14. Coşkun, M. (2004) “Coğrafya Eğitiminde Proje Tabanlı Öğrenme Yaklaşımı” Yayınlanmamış Doktora Tezi. G.Ü. Gazi Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara
15. Demir, K. (2008) Bütünleştirilmiş Öğretim Programının İşbirliğine Dayalı ve Proje Tabanlı Öğrenme Yaklaşımıyla Uygulanmasının Etkililiği. Yayınlanmamış Doktora Tez. H.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü. Ankara.
16. Demirhan, C. (2002). Program Geliştirmede Proje Tabanlı Öğrenme Yaklaşımı. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. H.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü. Ankara.
17. Dooley, C. J. (1997). Examining congruence between beginning teachers’ practice and beliefs. Unpublished doctoral dissertation, The University of Iowa. (UMİ No: 9819931)
18. Ekici, G., (2006). “İlköğretim I. Kademe Öğretmenlerinin Sınıf Yönetimi Profilleri İle Öğretmen Öz-Yeterlik İnançları Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi.” Ankara: Gazi Üniversitesi, Ulusal Sınıf Öğretmenliği Kongresi. 14-16 Nisan 2006.
19. Enochs L. G., and Riggs, I. M. (1990). Further Development of an Elementary Science Teaching Efficacy Belief Instrument: A Preservice Elementary Scale, School Science and Mathematics. 90 (8), 694-706
20. Enochs, L.G., Smith, P.L., & Huinker, D.A. (2000). Establishing Factorial Validity of the Matehematics Teaching Efficacy Beliefs Instrument. School Science and Mathematics. Vol. 100 (4), April, 194- 202.
21. Erdem, M. & Akkoyunlu, B. (2002) İlköğretim Sosyal Bilgiler Dersi Kapsamında Beşinci Sınıf Öğerencileri İle Yürütülen Ekipte Proje Tabanlı Öğrenme üzerine Bir Çalışma: http://ilköğretim-online. org.tr/ vol1 say1. tm
22. Esterly, E.J.M.A. (2003). A Multimethod Exploration of The Mathematics Teaching Efficacy And Epistemological Beliefs of Elemantry Preservice And Novice Teachers. USA: Ohio State University (Unpublished Doctorial Thesis)
23. Eyseneck, M.V. (2004). Psychology an Interview Perspective. Pschology Pres:NY. Finney, S.J. & Schraw, G. (2003). Self Efficacy Beliefs in Collage Statistics Courses. Contemporary Educational Psychology. Vol.28,161-186.
24. Fholer, G.D. (2002) Middle School Mathematics Teachers’ Reaction to State Mandated Reform: Self-efficacy and Classroom Practice. USA: Oklahoma State University (Unpublished Doctorial Thesis) Gibson, S. ve Dembo, M.H. (1984). Teacher Efficacy: A Construct Validation. Journal of Educational Psychology. Vol.76, No:4, 569-582.
25. Gözütok , D. (2006). Öğretim ilke ve yöntemleri Ankara: Siyasal Basın Yayın Dağıtım.
26. Güven, Y. (2000). Matematik Öğretimi ile ilgili Konularda Okulöncesi ve İlköğrerim Öğretmenlerinin Görüşlerinin Değerlendirilmesi. Trabzon VII. Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresi Bilimsel Çalışmaları. 1-13 Eylül.
27. Kalaycı, N. (2008). Yükseköğretimde proje tabanlı öğrenmeye ilişkin bir uygulama projeyi yöneten öğrenciler açısından analiz. Eğitim ve Bilim. 33(147), 85-105.
28. Kayılı, H. ve Çerçi, Ö. (2001 ) “Proje Merkezli Öğrenme” Bilişim Teknolojileri Işığında Eğitim Konferansı ve Sergisi BTJE 2001 (3-5 Mayıs, Ankara.s:69-76.
29. Kiyoyuki, O.(2006). “The effects of activity-based teaching materials on "human and nature" in science field at junior high school: practical research using the environmental education program "project wild Japanese Journal of Biological Education. 45(3),170- 180
30. Korkmaz, H. (2002). Fen Eğitiminde Proje Tabanlı Öğrenmenin Yaratıcı Düşünme, Problem Çözme ve Akademik Risk Alma Düzeylerine Etkisi. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Ankara: Hacettepe Üniversitesi.
31. Meyer, D. K., Tuncer, J.C., ve Spencer, C.A. (1997). Challenge in a Mathhematics Classroom: Student’s Motivation and Strategies in Project Based Learning. The Elemantry School Journal. Vol:97(5).
32. Özdener, N. ve Özçoban, T. (2004) “Bilgisayar eğitiminde çoklu zeka kuramına göre proje tabanlı öğrenme modelinin öğrenci başarısı üzerine etkisi. EDAM, cilt/sayı:4/1
33. Pajares, F.M. (1992). Teachers’ Beliefs and Educational Research: Cleaning Up a Messy Construct. Review of Educational Psychology. Vol.62,No: 3, 307-332.
34. ---------- (1996). Self-Efficacy Beliefs and Mathematical Problem Solving of Gifted Students. Contemporary Educational Psychology. Vol.21, 235-344
35. Parrot, M.Y. (2001) An Analysis of The Mathematics Teaching Efficacy Beliefs of Pre-Service Elementary Teachers and Pre-Service Secondary Teachers. USA: Oklahoma State University (Unpublished Doctorial Thesis)
36. Raths, J. (2001). Teachers’ Beliefs and Teaching Beliefs. http:// ceep.crc. uiuc.edu/ pubs/ katzsym/raths.pdf. (05.04.2010).
37. Riggs, M.I., & Enochs, L.G. (1990). Toward the development of an elementary teacher’s Science Teaching Efficacy Belief Instrument. Science Education. 74 (6), 625-637.
38. Ron, T. (2002). “From theory of practice: explaining successful and unseccessful teaching activities (Case of Frantions). Reports, Research (143), Speeches/Meeting Papers (150), Israel. ED Number: 476103.
39. Saracaloğlu, A.S. , Özyılmaz Akamca, G., & Yeşildere, S. ( 2006) İlköğretimde Proje Tabanlı Öğrenmenin Yeri. Gazi Türk Eğitim Bilimleri Dergisi. http://www. tebd.gazi. edu.tr/ arsiv/ 2006 cilt4/sayi_3/241- 260.pdf. (05.04.2010)
40. Savran, A., & Çakıroğlu, J. (2001) Biyoloji Öğretimine İlişkin Öz Yeterlik İnançları. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21: 105-112.
41. Self, S.P. (2004). A Study of The Relationship Between Famela Pupils’ Self- Efficacy in Mathematics and Achievement in Mathematics. USA: Mississippi State University (Unpublished Doctorial Thesis)
42. Snowman, J., & Biehler, R. (2006) Psychology Applied to Teaching (Eleventh Edition). Boston: N.Y.Houston Mifflin Company.
43. Şahin, S. (2007). Proje Temelli Öğrenme Ortamında Derslerarası İşbirliği İle İlgili Öğrenci Görüşlerinin İncelenmesi. TSA / Yıl: 11, S: 3, Aralık 2007. http://www.tsadergisi.org/arsiv/aralik2007/05.pdf (05.04.2010)
44. Şahinkaya, N. (2008). Türkiye – Finlandiya Sınıf Öğretmenliği Matematik Öğretimi Programları, Sınıf Öğretmeni Adayları ile Öğretmenlerin Öz-Yetkinlik ve Öğrenme–Öğretme Süreçleri Açısından Karşılaştırılması. Ankara: G.Ü. Eğitim Bilimleri Enstitüsü (yayımlanmamış Doktora Tezi). Toci, M. J. (200). The Effect of A Tecnology Supported, Project-Based Learning Environment on Instrinsic and Extrinsic Motivational Orientation. Pennsylvania: The Pennsylvania State University.
45. Toluk Uçar, ve Olkun, S. ( 2007 ) Etkinlik Temelli Matematik Öğretimi: Kavrama İçin Öğretim. İndirildiği tarih: 31. 05.2010. http://matematikdersanesi.net/
46. ---------- (2007). İlköğretimde Etkinlik Temelli Matematik Öğretimi. Ankara: Maya Akademi. Türnüklü, E.B. (2005). Matematik Öğretmen Adaylarının pedagojik Alan Bilgileri ile Matematiksel Alan Bilgileri Arasındaki İlişki. Eğitim Araştırmaları Dergisi, 21(5), 234-247.
47. Umay, A. (2002). İlköğretim Matematik Öğretmenliği Programının Öğrencilerin Matematiğe Karşı Özyeterlik Algısına Etkisi. http://www.qafqaz.edu.az/journal /AYSUN %20 UMAY.pdf (5.04.2010)
48. Yurtluk, M. (2003) Proje Tabanlı Öğrenme Yaklaşımının Matematik dersi Öğrenme Süreci ve Öğrenci Tutunlarına Etkisi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans tezi. Ankara: Hacettepe Üniversitesi
49. Wenta, R.G. (2000). Efficacy of Preservice Elementary Mathematics Teachers. Indiana Universitiry. Curriculum and Development (Unpublished Doctorial Thesis)
50. Wicker, J.W. (2002). The Impact of Collage Student’s Cultural and Historical Awareness on Their Perceived Mathematics Self-Efficacy, Motivation and Achievement. USA: The American University (Unpublished Doctorial Thesis)
51. Zengin, K.U. (2003). İlköğretim Öğretmenlerinin Öz-Yeterlik Algıları ve Sınıf-içi İletişim Örüntüleri. (Yayımlanmamış Y.Lisans Tezi). İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.