Özel Yetenekli Öğrencilerle Çalışan Öğretmenlerin Öğrenme Sürecini Zenginleştirmeye Yönelik Görüşleri

Öz

Özel yetenekli öğrencilerle çalışan öğretmenlerin öğrenme sürecini zenginleştirmeye yönelik görüşlerinin incelendiği bu çalışma nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması yöntemi ile yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubunu, Kırşehir’de görev yapmakta olan 15 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmanın verileri öğretmenler ile yapılan yüz yüze görüşmeler sonucunda elde edilmiş, elde edilen bu veriler içerik analizi tekniği ile çözümlenmiştir. Araştırma bulgularında, öğretmenlere göre sınıf içi zenginleştirme uygulamalarının gerekli olduğu; öğrencilerin ilgi ve yetenekleri doğrultusunda zenginleştirme yapılması gerektiği; zenginleştirme uygulamalarında öğrenci gelişimini ders içerisinde öğrencinin sorulan sorulara verdiği cevaplara ve akademik başarısına göre takip edildiği; zenginleştirme yapılacak öğrencilerin olaylara bakış açısını ve öğrenme hızını dikkate aldıklarını; zenginleştirme öncesi öğrencilere üst düzey sorular sorulduğu ve oyunlar oynatıldığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Ayrıca öğretmenler; zenginleştirme uygulamalarının öğrencilerin, özgüvenlerini ve merak duygularını arttırdığını ve böylece düzenli ders çalışma alışkanlığı kazandıklarını belirtmişlerdir. Son olarak ise öğretmenler kendilerine yönelik olarak, zenginleştirmenin ne olduğunu ve nasıl yapılacağını iyi bilmeleri gerektiğini; üst düzey sorular yöneltebilmeyi ve akademik anlamda donanımlı olmaları gerektiği; öğrencilerin gelişimini doğru takip edebilmeyi, iyi iletişim kurabilme ve öğrenciyi yönlendirebilme konusunda yeterli olmaları gerektiği görüşünü dile getirmişlerdir. Bu yönlerinin geliştirilmesi için de; zenginleştirmeye yönelik hizmet içi eğitimler düzenlenmesi gerektiği ve lisans döneminde özel yeteneklilerin eğitimi ile ilgili derslere yer verilmesi gerektiği şeklinde görüş belirtmişlerdir.

Anahtar Kelimeler

• Özel eğitim
• Özel yetenekli öğrenci
• Sınıf öğretmeni
• Zenginleştirme

Views of Teachers Working with Gifted Students on Enriching the Learning Process

Öz

This study, which examines teachers' perspectives on enriching the learning process for gifted students, utilized a case study design, a qualitative research method. The study group consists of 15 primary school teachers working in Kırşehir. A semi-structured interview form was used as the data collection tool. The research data was obtained through face-to-face interviews with teachers, and this data was analyzed using content analysis techniques. The findings indicate that teachers consider classroom enrichment practices necessary and believe that these practices should be implemented in line with students’ interests and abilities. They monitor students’ development during enrichment practices based on their responses to questions and their academic achievement. When planning enrichment activities, teachers also consider students’ perspectives on events and their learning pace. Before implementing these activities, they ask students higher-order questions and engage them in games. Additionally, teachers stated that enrichment practices increase students’ self-confidence and curiosity, consistent study habits. Finally, teachers shared that, for themselves, it is essential to know well what enrichment is and how it should be done; they need to be able to ask higher-level questions and have strong academic backgrounds; they should be able to correctly monitor students’ development and be competent in communication and student guidance. To improve their competence in these areas, teachers should receive in-service training on enrichment practices, and courses on gifted education should be included in undergraduate teacher education programmes.

Anahtar Kelimeler

• Special education
• Gifted student
• Primary school teacher
• Enrichment

Kaynakça

1. Akkaş, E. (2014). Farklılaştırılmış problem çözme öğretiminin üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilerin matematik problemlerini çözmelerine, tutumlarına ve yaratıcı düşünmelerine etkileri. Doktora Tezi (Yayımlanmamış). Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bolu.
2. Alkan, A. (2013). Öğretmenler için “üstün zekalı/yetenekli öğrencilerin belirlenmesi eğitim yazılımı’nın geliştirilmesi ve değerlendirilmesi. Doktora Tezi (Yayımlanmamış). T.C. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Anabilim Dalı.
3. Anıl, D. (2009). Uluslararası öğrenci başarılarını değerlendirme programında Türkiye’deki öğrencilerin fen bilimleri başarılarını etkileyen faktörler. Eğitim ve Bilim, 34(152), 87-100.
4. Arabacıoğlu, T. (2013). Bilişim teknolojisi öğretmenlerinin modüler eğitim programına ilişkin görüşleri: Aydın ilinde bir durum çalışması. İlköğretim Online, 12(1), 148-157.
5. Aslan, M. (2022). Zeka oyunlarıyla zenginleştirilmiş matematik öğretiminin 5. sınıf öğrencilerinin akademik başarılarına, problem çözme öz-yeterlik algılarına ve bilişsel farkındalıklarına etkisi. Doktora Tezi, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana.
6. Atalay, Z. Ö. (2014). Farklılaştırılmış Sosyal Bilgiler öğretiminin üstün zekalı öğrencilerin akademik başarı, tutum, eleştirel düşünme ve yaratıcılıklarına etkisi. Doktora Tezi (Yayımlanmamış). İstanbul Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
7. Ataman, A. (1984). Ankara ili resmi şehir ilkokullarındaki üstün yetenekli çocukların fiziksel gelişim özelliklerinin değerlendirilmesi. Ankara: Ankara Üniversitesi Basımevi.
8. Ataman, A. (2004). Üstün zekâlı ve üstün özel yetenekli çocuklar. Üstün yetenekli çocuklar seçilmiş makaleler kitabı. İstanbul: Çocuk Vakfı Yayınları.

9. Ataman, A. (2007). Üstün yetenekli çocuklar ve zenginleştirme. Bilim ve Sanat Merkezlerinde Görevli Öğretmenlerin Mesleki Niteliklerinin Artırılması, 3-7.
10. Ateş, H. (2020). Sosyal bilgiler öğretiminde üstün yetenekli çocuklar için zenginleştirilmiş program önerisi. Yüksek Lisans Tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
11. Avcı, G., & Özdemir, N.N. (2017). Özel yeteneklilerin eğitim modelleri. M. A. Melekoğlu & U. Sak (Eds.), Öğrenme Güçlüğü ve Özel Yetenek (sf. 174190). Ankara: Pegem Yayıncılık.
12. Aydın, Ç. (2024). Aktif öğrenme modeli ile zenginleştirilmiş türkçe dersi etkinliklerinin ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin tutum, eleştirel düşünme becerileri ve akademik başarılarına etkisi. Doktora Tezi, Bursa Uludağ Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bursa.
13. Aydın, S. (2020). Okul öncesi öğretmenlerine yönelik özel yetenekli çocuklarla ilgili hizmet içi eğitim programı etkililiği. Yüksek Lisans Tezi(Yayımlanmamış). T.C. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı.
14. Aydoğan Yenmez, A., & Özpınar, İ. (2017). Öğretmenlerin farklılaştırılmış öğretim uygulama pratikleri: öğrenim süreci üzerine öğretmen ve öğrenci düşünceleri. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 7(2), 344-363. doi:10.24315/trkefd.290805
15. Balcı, S. (2015). Zenginleştirilmiş ve etkileşim temelli etkinliklerin öğretmenlik uygulamalarına yönelik etkilerinin incelenmesi. Doktora Tezi, Dumlupınar Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Kütahya.
16. Baykoç, N. & Özdemir, D. (2016). Sınıfımdaki üstün yetenekli çocuk eğitimci eğitiminin öğretmen görüşlerindeki değişikliklere katkısı. Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi HAYEF Journal of Education, 13 (1) Özel sayı 1-9
17. Bayram, S., & Şentürk, Ş. (2022). Okul öncesi öğretmenlerine yönelik özel yetenekli çocuklarla ilgili hizmet içi eğitim programı etkililiği. Trakya Eğitim Dergisi, 12(1), 396-416.
18. Büyüköztürk, Ş. (2018). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı (24. baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık Candaş, B. (2024). Eleştirel düşünme stratejileri ile zenginleştirilmiş fen bilimleri dersinin etkililiğinin incelenmesi. Doktora Tezi, Trabzon Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Trabzon.
19. Clark, B. (2015). Growing up giftet deand at homeveloping the potential of children at scholl. Çev. Üzeyir Ogurlu, Fatih Kaya, Ankara: Nobel Akademi Yayıncılık.
20. Creswell, J. W. (2007). Qualitative inquiry & research design: Choosing among five approaches. London: SAGE Publications.
21. Çam, Ş. S. (2013). Öğretmenlerin farklılaştırılmış öğretim yaklaşımını uygulama ve buna ilişkin yetkinlik düzeyleri. Yüksek Lisans Tezi (Yayımlanmamış) T.C. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı.
22. Çengel, M., & Alkan, A. (2018). Problems Faced by Teachers of Gifted/Talented Students. Online Submission. INTE - ITICAM - IDEC 2018, , Volume 2, 400-406.
23. Çırak, S. (2021). Özel yeteneklilerde teknoloji destekli etkinliklerle zenginleştirilmiş matematik öğretimi. Yüksek Lisans Tezi, Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Alanya.
24. Dağlıoğlu, H. E. (2010). Üstün yetenekli çocukların eğitiminde öğretmen yeterlikleri ve özellikleri. Milli Eğitim Dergisi, 40 (186), 72-84.
25. Davis, G. A., Rimm, S. B. and Siegle, D. (2011). Education of the gifted and talented (6th ed.). New Jersey: Pearson. Demir, S. (2013). Farklılaştırılmış öğretim yöntemlerinin öğrencilerin akademik başarı, öğrenme yaklaşımları ve kalıcılık puanları üzerindeki etkisi. Doktora Tezi (Yayımlanmamış). Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal bilimler Enstitüsü Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı Eğitim Programları ve Öğretim Doktora Programı.
26. Demirhan, M. (2024). Mizahla zenginleştirilmiş fen bilimleri öğretiminin öğrencilerin başarı motivasyon ve eleştirel düşünme eğilimlerine etkisi. Doktora Tezi, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana.
27. Demirkaya, A. S. (2018). Sınıf öğretmenlerinin farklılaştırılmış öğretime yönelik yeterlik ve uygulama düzeylerine ilişkin algıları. Doktora Tezi (Yayımlanmamış). Hacettepe Üniversitesi Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı Eğitim Programları ve Öğretim Programı.
28. Duran, H. (2022). Özel yetenekliler eğitici eğitiminin sınıf öğretmenlerinin eğitim programını zenginleştirme ve yaratıcı düşünmeye yönlendirme yeterlilik algılarına etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Bahçeşehir Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
29. Eker, A. (2020). Özel yetenekli öğrencilerin öğretmenlerinin mesleki yeterliklerini artırmaya yönelik geliştirilen öğretmen eğitimi programının etkililiği. Doktora Tezi (Yayımlanmamış). Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Özel Eğitim Anabilim Dalı Özel Eğitim Bilim Dalı.
30. Ekinci, A. (2002). İlköğretim okullarının üstün yetenekli çocukların eğitimine elverişlilik düzeyi ile ilgili öğretmen görüşlerinin değerlendirilmesi (Batman ili örneği). Yüksek Lisans Tezi (Yayımlanmamış). Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı.
31. Enç, M. (2004). Özel eğitimin gerekçesi. 1. Türkiye üstün yetenekliler kongresi yayın dizisi 1, seçilmiş makaleler kitabı. Çocuk Vakfı Yayınları. İstanbul: Erkam Matbaası.
32. Enç, M. (2005). Üstün beyin gücü. Ankara: Gündüz Eğitim ve Yayıncılık.
33. Erdem, E. (2015). Zenginleştirilmiş öğrenme ortamının matematiksel muhakemeye ve tutuma etkisi. Doktora Tezi, Atatürk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Erzurum.
34. Erdoğan, M. N. (2017). Program farklılaştıma odaklı mesleki gelişim paketinin geliştirilmesi ve öğretmenlerin öğretmen rolüne ilişkin anlayışlarının incelenmesi. INESJOURNAL Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi / The Journal of International Education Science, (10), 144-168.
35. Eşsizoğlu, G. (2013). Sosyal bilgiler öğretiminde proje tabanlı öğrenmenin üstün zihin düzeyindeki öğrencilerin erişilerine, yaratıcı ve eleştirel düşünme düzeylerine etkisi. Yüksek Lisans Tezi (Yayımlanmamış). İstanbul Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Özel Eğitim Ana Bilim Dalı Üstün Zekalılar Öğretmenliği Bilim Dalı.
36. Friedman, T. L. (2005). The world is flat: A brief history of the twenty-first century. NewYork: Farrar Straus and Giroux.
37. Girgin, D., & Şahin, Ç. (2019, Temmuz). Öğretmen adaylarının üstün yetenekli öğrencilere ilişkin özyeterlilik düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. Sınırsız Eğitim ve Araştırma Dergisi, 4(2), 143-166. DOI: 10.29250/sead.545357
38. Glesne, C. (2013). Nitel araştırmaya giriş (A. Ersoy ve P. Yalçınoğlu, Çev.). Anı Yayınclık.
39. Gültekin, M., & Çubukçu, Z. (2008). İlköğretim öğretmenlerinin hizmetiçi eğitime ilişkin görüşleri. Manas Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(19), 185-201.
40. Gümüş Gürler, B. (2021). Özel yetenekli öğrencilerin belirlenmesi hakkında öğretmenlere verilen eğitimin etkililiğinin incelenmesi: karma yöntem araştırması. Yüksek Lisans Tezi (Yayımlanmamış). Kırşehir: T.C. Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Temel Eğitim Ana Bilim Dalı Sınıf Eğitimi Bilim Dalı.
41. Güneş, A. (2015). Sınıf öğretmenlerinin üstün yetenekliler eğitimine ilişkin tutum ve özyeterliklerinin incelenmesi. Üstün Zekalılar Eğitimi ve Yaratıcılık dergisi ÜZEYAD, 2(1), 12-16.
42. Hong, E., Greene, M. T. and Higgins, K. (2006). Instructional practices of teachers in general education and gifted resource rooms: Development and validation of the instructional practice questionnaire. Gifted Child Quarterly, 50 (2), 91-101.
43. İnce, M., Karataş, S., & Çiftçi, A. (2019). Branş Öğretmenlerinin Hizmet İçi Eğitim İhtiyaçlarına İlişkin Görüşleri. Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 11(18), 2140-2164. doi:10.26466/opus.563913
44. Kaplan-Sayı, A. (2013). Farklılaştırılmış Yabancı Dil Öğretiminin Üstün Zekâlı Öğrencilerde Erişiye, Eleştirel Düşünmeye ve Yaratıcılığa Etkisi. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Üstün Zekâlıların Eğitimi Bilim Dalı. Doktora Tezi. İstanbul.
45. Kaplan-Sayı, A. (2022). Üstün Yetenekli Çocuğun Yaşam Üçgeni. Anı Yayıncılık: Ankara.
46. Karademir Ünlü, Y. (2019). Sınıf öğretmenlerinin özel yetenekli öğrencilerinin öğrenme sürecini zenginleştirmeye yönelik görüşleri ile öz yeterlilikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Bahçeşehir Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
47. Karasolak, K., Tanrıseven, I., & Yavuz Konokman, G. (2013). Öğretmenlerin hizmetiçi eğitim etkinliklerine ilişkin tutumlarının belirlenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 21(3), 997-1010.
48. Katehi, L., Pearson, G., ve Feder, M. (2009). Engineering in K-12 education: Understanding the status and improving the prospects. Washington, DC: National Academies Press.
49. Kontaş, H. (2009). BİLSEM öğretmenlerinin program geliştirme ihtiyaçlarına ilişkin geliştirilen programın etkililiği. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 902-923.
50. Kozikoğlu, İ., & Bekler, Ö. (2018). Farklılaştırılmış öğretim yaklaşımına ilişkin uygulama ve yeterlik düzeylerinin belirlenmesi. Sakarya University Journal of Education, 8(4), 60-74.
51. Levent, F., Cengizhan, S., & Avcu, A. (2018). Özel yetenekli öğrencilerin eğitimine yönelik sınıf öğretmenlerine uygulanan etkinlik hazırlama eğitiminin etkililiğinin incelenmesi. Millî Eğitim Dergisi ,(1 Özel Sayı), 385-412.
52. Matthews, D. and Kitchen, J. (2007). Perceptions of students and teachers in public secondary schools. Gifted Child Quarterly, 5 (3), 256-270.
53. MEB, (2019).Türkçe dersi 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. sınıflar öğretim programı. Ankara: Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı. Miles, M, B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded Sourcebook. (2nd ed). Thousand Oaks, CA: Sage.
54. Nar, B. (2017). Üstün / özel yetenekli öğrencilere yönelik destek eğitim Odası uygulaması: sınıf öğretmenlerinin öz yeterlikleri ve görüşleri. Yüksek Lisans Tezi (Yayımlanmamış). T.C. İstanbul Aydın Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İlköğretim Anabilim Dalı İlköğretim Sınıf Öğretmenliği Programı.
55. Özdemir, D. (2016). Design and development of differentiated tasks for 5th and 6th grade mathematically gifted students. Doctoral dissertation Middle East Technical University İn Partial Fulfıllment Of The Requırements For The Degree Of Doctor Of Phıloshopy In The Department Of Elementary Education.
56. Özdemir, D. (2018). Matematikte Üstün Yetenekli İlköğretim Öğrencilerinin Okullarındaki Matematik Derslerine İlişkin Algıları. Kastamonu Eğitim Dergisi, 26 (1), 153-160. doi:10.24106/kefdergi.375695
57. Özdemir, G. (2017). Üstün yetenekli öğrencilere yönelik zenginleştirilmiş öğretim programının bilimsel süreç becerilerine ve başarıya katkısına ilişkin eylem araştırması. Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
58. Öztürk, M., & Mutlu, N. (2017). Sosyal bilgiler ve tarih derslerinde farklılaştırılmış öğretime yönelik öğretmen algıları ve uygulamaları. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 7(2), 379-402. doi:10.24315/trkefd.301189
59. Patton, M. Q. (2015). Qualitative research & evaluation methods: Integrating theory and practice. Sage publications
60. Sak, U. (2014). Üstün zekalılar: özellikleri, tanılanmaları, eğitimleri. Ankara: Vize Yayıncılık.
61. Sak, U. (2017). Üstün zekalılar özellikleri, tanılanmaları, eğitimleri (7. b.). Ankara: Vize yayıncılık.
62. Schiever, S. W. & Maker, C. J. (2003). New directions in enrichment and acceleration. N. Colangelo and G. A. Davis (Editörler), Handbook of Gifted Education içinde (s. 163-174). Boston: Pearson.
63. Şahin, F. (2018). Özel yetenekli öğrenciler ve eğitimleri. Ankara: Anı yayıncılık.
64. Şahin, F., & Kargın, T. (2013). Sınıf öğretmenlerine üstün yetenekli öğrencilerin belirlenmesi konusunda verilen bir eğitimin öğretmenlerin bilgi düzeyine etkisi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 14(2), 1-13.
65. Şahin, S. (2016). Zenginleştirilmiş eğitim programının öğrencilerin eleştirel düşünme becerileri, problem çözme becerileri ve matematik kaygısı üzerine etkisinin incelenmesi. Doktora Tezi, Dumlupınar Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Kütahya.
66. Tan, S. (2019). Özel yetenekli öğrencileri tanılama. F. Şahin içinde, Özel yetenekli öğrenciler ve eğitimleri (s. 2-19). Ankara: Anı yayıncılık.
67. Tapar, M., & Gül, M. D. (2025). Ortaokul Öğretmenlerinin Özel Yetenekliler Eğitiminde Zenginleştirme Uygulamalarına İlişkin Görüşlerinin İncelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 26(2), 399-420. https://doi.org/10.29299/kefad.1569759
68. Tekbaş, D. (2004). Kaynaştırma ortamında üstün zekalı çocuğa uygulanan zenginleştirme programı hakkında örnek olay incelenmesi ve programın etkinliğine ilişkin bir araştırma. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İlköğretim Ana Bilim Dalı, Ankara.
69. Tomlinson, C. A. (2001). How to differentiate ınstruction ın mixed- ability classrooms. (S. Emir, & A. Aksu, Çev.) Ankara: Anı yayıncılık.
70. Tuzkan, E. (2019). Üstün yetenekli öğrencilere eğitim veren öğretmenlerin yaratıcılığı teşvik etme ve farklılaştırılmış öğretim verebilme özyeterliklerinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi (Yayımlanmamış). Bahçeşehir Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
71. Uygun, A. (2021). Öğretmenlerin özel yeteneklilik kavramı ve özel yetenekli öğrencilerin özelliklerine ilişkin bilgi ve algılarının incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi (Yayımlanmamış). T.C. Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Konya.
72. Yavuz, M., Özkaral, T., & Yıldız, D. (2015). Uluslararası Raporlarda Öğretmen Yeterlikleri ve Öğretmen Eğitimi. SDU International Journal of Educational Studies, 2(2), 60-71.
73. Yazicioglu, T., & Akdal, D. (2020). The Opinions of the Classroom Teachers about the Enrichment Educational Programs for Gifted Students Who Continue to the Inclusive Classes. International Journal of Progressive Education, 16(6), 202-214. DOI: 10.29329/ijpe.2020.280.12
74. Yeşildağ-Hasançebi, F., ve Günel, M. (2013). Argümantasyon tabanlı bilim öğrenme yaklaşımının dezavantajlı öğrencilerin fen bilgisi başarılarına etkisi. İlköğretim Online, 12(4), 1056-1073.
75. Yıldırım, A. ve Şimsek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
76. Yolcu, H., & Kartal, S. (2017). Evaluating of In-service Training Activities for Teachers in Turkey: A Critical Analysis. Universal Journal of Educational Research, 5(6), 918-926. doi:DOI: 10.13189/ujer.2017.050602