Millî Eğitim Şûralarında Fen Eğitimi ve Talim ve Terbiye Kurulu Kararlarına Yansımaları

Öz

Eğitim sistemimiz içinde millî eğitim şûralarının önemli bir yeri vardır. Çünkü şûralarda alınan kararlar tavsiye niteliğinde olmakla birlikte uygulamalara önemli etkileri bulunmaktadır. Çok çeşitli katılımcıların görüş ve önerilerinden ortaya çıkan şûra kararları gelecek için yapılması gerekenleri anlamaya yardımcı olmaktadır. Geleceğe yönelik planlamalar yapabilmek için bugüne ve geçmişe bakmak, süreç içinde ortaya çıkan değişimleri anlamak gerekir. Bu nedenle okuldaki dersler için şûra kararları ile bu kararların uygulanmasının bir göstergesi olarak Millî Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu kararlarının incelenmesi bu çalışmanın ortaya çıkış noktasını oluşturmuştur. Bir ülkenin geleceğini etkileyen önemli alanlardan biri fen eğitimidir. Çünkü fen eğitimi yaşamımızdaki bilimsel ve teknolojik gelişmelerin temelinde önemli bir yere sahiptir. Belirtilen nedenlerden dolayı tarihsel araştırma metoduyla fen eğitimi alanındaki bahsi geçen kararlar araştırılmıştır. Dokümanların analizi yoluyla elde edilen veriler her şûra dönemi için belirlenmiştir. Sonuçta şûralarda alınan kararlarda fen eğitimine önem verildiği ve bunların uygulamaya yansımalarının yoğun bir şekilde gerçekleştiği tespit edilmiş ve bundan sonra yapılabilecek çalışmalara yönelik öneriler getirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• fen eğitimi
• kurul kararı
• millî eğitim şûrası

Science Education in the National Education Councils and Reflections on the Decisions of the Board of Education and Discipline

Öz

National education councils have an important role in our education system. Because, although the decisions taken in council meetings are advisory, they have important effects on practices. The council decisions that emerged from the views and suggestions of a wide range of participants help to understand what needs to be done for the future. In order to make plans for the future, it is necessary to look at the present and the past, and to understand the changes that occur in the process. For this reason, the examination of the council decisions for the lessons in the schools and the decisions of the Ministry of National Education Board of Education as an indicator of the implementation of these decisions constituted the starting point of this study. One of the important fields that affect the future of a country is science education. Because science education has an important role on the basis of scientific and technological development in our lives. For the stated reasons, aforementioned decisions in the field of science education were investigated with the historical research method. The data obtained through the analysis of the documents were determined separately for every council period. As a result, it was determined that science education was given importance in the decisions taken at the council meetings and their reflections on practice were realized intensely, and suggestions were made for future studies.

Anahtar Kelimeler

• board decision
• national education council
• science education

Kaynakça

1. Alaslan, F., Şimşek, A. ve Çamdeviren, Ş. (2012). Türk maarif (eğitim) şûralarında tarih eğitimi. Kalem Eğitim ve İnsan Bilimleri Dergisi, 2(2), 189-225. http://kalemacademy.com/Cms_Data/Sites/KalemAcademy/Files/KalemAcademyRepository/sayilar/Sayi3_06TurkMaarifSuralarindaTarihEgitimi.pdf adresinden 03.02.2023 tarihinde erişilmiştir.
2. Alemdar, M. (2007). Millî eğitim şûra kararlarında Türkçe öğretim sorunu. (Yayın No. 214426) [Yüksek lisans tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi.] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 02.02.2023 tarihinde erişilmiştir.
3. Altay, S., İra, N., Ünal Bozcan, E., ve Yenal, H. (2011). Cumhuriyetin kuruluşundan günümüze milli eğitim şuralarında okul öncesi eğitimi ve bugünkü durumu. e-Journal of New World Sciences Academy, 6 (1), 660-672. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/185655 adresinden 02.02.2023 tarihinde erişilmiştir.
4. Aslaner, N. (2008). Milli eğitim şuraları ve eğitim politikaları (1939-1946). (Yayın No. 227007) [Yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi.] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 02.02.2023 tarihinde erişilmiştir.
5. Ayaz, T. (2009). Millî eğitim şûralarında tarih öğretimi. (Yayın No. 241802) [Yüksek lisans tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi.] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 24.01.2023 tarihinde erişilmiştir.
6. Aydın, A. (1998). Şûra kararlarının demokratiklik ve bilimsellik nitelikleri. Eğitim ve Bilim, 22 (107), 4-7. http://egitimvebilim.ted.org.tr/index.php/EB/article/view/5208/1355 adresinden 02.02.2023 tarihinde erişilmiştir.
7. Aydın, R. (2009). Türkiye’de öğretmen sorunları açısından milli eğitim şuralarının değerlendirilmesi (1980–2000). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 42 (2), 199-237. https://dergipark.org.tr/tr/pub/auebfd/issue/38389/445201 adresinden 02.02.2023 tarihinde erişilmiştir.
8. Bayrak, C., Himmetoğlu, B., ve Ayduğ, D. (2020). Okul yöneticilerinin 19. milli eğitim şurası kararları ve 29026 sayılı yönetmelik çerçevesinde okul yöneticilerinin atanması ve değerlendirilmesine ilişkin görüşleri. Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi (AUJEF), 4(2), 122-142. https://doi.org/10.34056/aujef.674213 adresinden 02.02.2023 tarihinde erişilmiştir.

9. Bulut Boz, T., ve Karataş, İ. H. (2020). Milli eğitim şuralarında eğitim ve okul yöneticiliği. Alanyazın, 1 (2), 108- 130. http://dx.doi.org/10.22596/cresjournal.0102.108.130 adresinden 25.01.2023 tarihinde erişilmiştir.
10. Büyükkarcı, A. (2012). Milli eğitim şuraları’nda okul öncesi eğitimi ile ilgili alınan kararlar ve uygulamaları. (Yayın No. 321245) [Yüksek lisans tezi Konya Necmettin Erbakan Üniversitesi.] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 30.01.2023 tarihinde erişilmiştir.
11. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., ve Demirel, F. (2022). Eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri. (32. Baskı). Pegem Akademi.
12. Dağ, Ö. (2013). Mili eğitim şuralarında ilköğretim. (Yayın No. 336319) [Yüksek lisans tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi.] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 07.04.2023 tarihinde erişilmiştir.
13. Dağhan, G., Kalaycı, E., ve Seferoğlu, S.S. (2011). Milli eğitim şuralarındaki teknoloji politikalarının incelenmesi. Akademik Bilişim, 1-7. https://www.researchgate.net/publication/228686674_Milli_Egitim_Suralarindaki_Teknoloji_Politikalarinin_Incelenmesi adresinden 07.04.2023 tarihinde erişilmiştir.
14. Daş, E. (2019). 1990-2015 yılları arasında yapılan milli eğitim şuraları ve Türk eğitim sistemine etkisi. (Yayın No. 599870) [Yüksek lisans tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi.] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 24.01.2023 tarihinde erişilmiştir.
15. Deniz, M. (2001). Milli eğitim şuralarının tarihçesi ve eğitim politikalarına etkileri. (Yayın No. 109097) [Yüksek lisans tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 30.01.2023 tarihinde erişilmiştir.
16. Dinç, Sait. (1999). Cumhuriyet döneminde yapılan millî eğitim şûraları ve alınan kararların uygulamaları (1923-1960). (Yayın No.86012) [Yüksek lisans tezi, Hacettepe Üniversitesi.] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 24.01.2023 tarihinde erişilmiştir.
17. Eriş, S. (2006). 1961-1987 yılları arasında gerçekleştirilen millî eğitim şûraları ve alınan kararların uygulamaları. (Yayın No. 189408) [Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi.] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 07.04.2023 tarihinde erişilmiştir.
18. Eroğlu, M., Özbek, R., ve Şenol, C. (2016). Öğretmenlerin mesleki gelişimine ilişkin milli eğitim şurası kararlarının incelenmesi. Uluslararası Eğitim Programları ve Öğretim Çalışmaları Dergisi, 6 (12), 81-90. https://www.researchgate.net/publication/312297241_Ogretmenlerin_Mesleki_Gelisimine_Iliskin_Milli_Egitim_Surasi_Kararlarinin_Incelenmesi_An_Investigation_of_Decisions_of_National_Education_Council_on_Te achers'_Professional_Development adresinden 02.02.2023 tarihinde erişilmiştir.
19. Evren, M.R. (2018). Milli eğitim şuralarında mesleki ve teknik eğitim (1939-1974). (Yayın No. 515624) [Yüksek lisans tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi.] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 02.02.2023 tarihinde erişilmiştir.
20. Fraenkel, J. R., Wallen,N. E. & Hyun, H. H. (2009). How to design and evaluate research in education. McGraw Hill.
21. Güven, S. (2016). 1933 yılı reformundan günümüze üniversiteler ve milli eğitim şuraları kararları. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 12(4), 928-944. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/225167 adresinden 07.04.2023 tarihinde erişilmiştir.
22. Kandemir, A. (2022). Milli eğitim şûralarında eğitim ve okul yönetimi. Başkent University Journal of Education, 9 (2), 169-179. https://buje.baskent.edu.tr/index.php/buje/article/view/494/235 adresinden 03.02.2023 tarihinde erişilmiştir.
23. Kayahan Yüksel, D., ve Polat, K. (2022). Evaluation of the national education council decisions in line with the components of inclusive education: from 1939 to 2021. International Journal of Curriculum and Instruction, 14 (3), 2400-2422. https://ijci.globets.org/index.php/IJCI/article/view/1082/544 adresinden 30.01.2023 tarihinde erişilmiştir.
24. Kaya Kaşıkçı, S. (2016). Experiences of education policy actors in relation to the role of the national education council in the process of policy making. (Yayın No. 439158) [Yüksek lisans tezi, Ortadoğu Teknik Üniversitesi.] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 03.02.2023 tarihinde erişilmiştir. Kayalıoğlu, S. (2018). Hükûmet programlarının ve millî eğitim şûralarında alınan kararların ilkokul görsel sanatlar dersi öğretim programlarına yansıması (1923-2016). (Yayın No. 524677) [Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi.] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 24.01.2023 tarihinde erişilmiştir.
25. Omca, B. (2019). Cumhuriyet dönemi’nden günümüze milli eğitim şûralarında coğrafya öğretimi. (Yayın No. 597241) [Yüksek lisans tezi, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi.] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 03.02.2023 tarihinde erişilmiştir.
26. Resmî Gazete, (2014). Millî Eğitim Şûrası Yönetmeliği. 08.07.2014 tarihli ve 29054 sayılı Resmî Gazete. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2014/07/20140708-4.htm adresinden 24.01.2023 tarihinde erişilmiştir.
27. Resmî Gazete, (2018). Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (Kararname Numarası: 1). https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2018/07/20180710-1.pdf adresinden 24.01.2023 tarihinde erişilmiştir.
28. TTKB (2018, 5 Kasım). Geçmişten Günümüze Millî Eğitim Şûraları. https://ttkb.meb.gov.tr/www/gecmisten-gunumuze-mill-egitim-sralari/icerik/328 adresinden 24.01.2023 tarihinde erişilmiştir.
29. TTKB (2020, 10 Mart). Geçmişten Günümüze Kurul Kararları Fihrist Arşivi. https://ttkb.meb.gov.tr/www/gecmisten-gunumuze-kurul-kararlari-fihrist-arsivi/icerik/371 adresinden 24.01.2023 tarihinde erişilmiştir.
30. Uluğ, F. (1999). Meslek eğitimi ağırlıklı ortaöğretim için yapısal yönelimler: 16. milli eğitim şurasına yönelik bir değerlendirme. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 17, 37-51. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/108574 adresinden 02.02.2023 tarihinde erişilmiştir.
31. Üçler, C. (2006). 1988-2005 yılları arasında gerçekleştirilen millî eğitim şûraları ve alınan kararların uygulamaları. [Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi.] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 07.04.2023 tarihinde erişilmiştir.
32. Yazıcı, K. (2008). 1939–1970 yılları arasında gerçekleştirilen milli eğitim şuralarında sosyal bilgiler öğretimiyle ilgili alınan kararlar ve uygulamaları. [Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi.] http://acikerisimarsiv.selcuk.edu.tr:8080/xmlui/handle/123456789/148 adresinden 03.02.2023 tarihinde erişilmiştir.
33. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. (12. Baskı). Seçkin.
34. Yılmaz, P. (2019). Milli eğitim şuralarında yabancı dil öğretimi ile ilgili alınan kararlar ve uygulamaya yansımaları. (Yayın No. 573651) [Yüksek lisans tezi, Akdeniz Üniversitesi.] YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ adresinden 25.01.2023 tarihinde erişilmiştir.
35. Yüksel-Şahin, F. (2012). Türk milli eğitim şuralarında (1939-2010) psikolojik danışma ve rehberlik ile ilgili alınmış olan kararların değerlendirilmesi. Sosyal Bilgiler Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 3 (1), 95-118. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/179032 adresinden 02.02.2023 tarihinde erişilmiştir.
36. Zor, H. B. (2022). Eğitim şuralarında okul öncesi eğitim ile ilgili alınan kararlar ve uygulanabilirlik durumları. Eurasian Academy of Sciences Eurasian Education & Literature Journal, 15, 1-18. http://dx.doi.org/10.17740/eas.edu.2022-V15-01 adresinden 03.02.2023 tarihinde erişilmiştir.