Araştırma Makalesi

Ergenler İçin Çok Boyutlu Psikolojik Esneklik Envanteri Kısa Formu (ÇBPEE-KF): Türkçeye Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Cilt: 14 Sayı: 1 29 Ocak 2024
PDF İndir
EN TR

Ergenler İçin Çok Boyutlu Psikolojik Esneklik Envanteri Kısa Formu (ÇBPEE-KF): Türkçeye Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Öz

Bu araştırmada, Rolffs, Rogge ve Wilson (2016) tarafından geliştirilen Çok Boyutlu Psikolojik Esneklik Envanteri Kısa Formu’nun (ÇBPEE-KF) Türkçeye uyarlanarak ergen örnekleminde geçerlik ve güvenirliğinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya 430’u kız 565’i erkek olmak üzere toplam 995 gönüllü lise öğrencisi katılmıştır. Öğrencilerin yaşları 14-18 arasında değişmekte olup yaş ortalamaları 15.32’dir. Geçerlik analizi kapsamında AFA, DFA ve ölçüt geçerliği analizi gerçekleştirilmiştir. AFA sonucunda toplam varyansın %68’03’ünü açıklayan 24 maddelik iki faktörlü bir yapı elde edilmiştir. Envanterde yer alan maddelerin faktör yüklerinin .68 ile .91 arasında bir değer aldığı görülmüştür. DFA sonuçları, uyum iyiliği indekslerinin (χ2/Sd=2.197; CFI=.97; NFI=.92; IFI=.96; TLI=.95; RMSEA=.072; SRMR=.032) kabul edilebilir düzeyde olduğunu göstermiştir. Ölçüt geçerliğine ilişkin yapılan korelasyon analizleri beklendiği yönde anlamlı bulunmuştur. Envanterin güvenirliğini belirlemek için Cronbach Alpha ve test-tekrar test güvenirlik katsayıları hesaplanmıştır. ÇBPEE-KF’nin Cronbach Alpha güvenirlik katsayısı psikolojik esneklik alt boyutu için .97 ve psikolojik katılık için ise .96; test-tekrar test güvenirliği psikolojik esneklik alt boyutu için .85 ve psikolojik katılık için ise .83 olarak bulunmuştur. Sonuç olarak, ÇBPEE-KF’nin ergenlerin psikolojik esneklik düzeylerini belirlemede kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir araç olduğu söylenilebilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ben-Itzhak, S., Bluvstein, I., & Maor, M. (2014). The psychological flexibility questionnaire (PFQ): Development, reliability and validity. Webmed Central Psychology, 5(4), 2-10. http://www.webmedcentral.com/article_view/4606 adresinden 15.05.2019 tarihinde erişildi.
  2. Blackledge, J. T., & Hayes, S. C. (2001). Emotion regulation in acceptance and commitment therapy. Journal of Clinical Psychology, 57, 243–255. https://l24.im/sr3x adresinden 10.09.2020 tarihinde erişildi.
  3. Borsa, J. C., Damásio, B. F., & Bandeira, D. R. (2012). Cross-cultural adaptation and validation of psychology instruments: Some considerations. Paidéia, 22(53), 423-432. https://www.scielo.br/j/paideia/a/cbRxjMqmbZddKpwywVM8mJv/?format=pdf&lang=en adresinden 05.08.2019 tarihinde erişildi.
  4. Briggs, S. R., & Cheek, J. M. (1986). The role of factor analysis in the development and evaluation of personality scales. Journal of Personality, 54(1), 106-148. https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/j.1467-6494.1986.tb00391.x adresinden 05.08.2019 tarihinde erişildi.
  5. Brown, T. A. (2006). Confirmatory Factor Analysis for Applied Research. New York: Guilford Press.
  6. Chawla, N., & Ostafin, B. (2007). Experiential avoidance as a functional dimensional approach to psychopathology: An empirical review. Journal Of Clınıcal Psychology, 63(9),871–890. https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/jclp.20400 adresinden 15.05.2019 tarihinde erişildi.
  7. Ciarrochi, J., Billich, L., & Godsell, C. (2010). Psychological flexibility as a mechanism of change in acceptance and commitment therapy. İçinde R. Baer (Ed.), Assessing mind fulness and acceptance processes in clients: Illuminating the theory and practice of change (pp. 51-75). Oakland, CA: Context Press/New Harbinger Publications.
  8. Curtiss, J., & Klemanski, D. H. (2014). Teasing apart low mindfulness: differentiat‑ing deficits in mindfulness and in psychological flexibility in predicting symptoms of generalized anxiety disorder and depression. Journal of Affective Disorders, 166, 41 47. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0165032714002560 adresinden 10.05.2019 tarihinde erişildi.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Alan Eğitimleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Ocak 2024

Gönderilme Tarihi

24 Mayıs 2023

Kabul Tarihi

16 Ocak 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 14 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Çam, S., & Alkal, A. (2024). Ergenler İçin Çok Boyutlu Psikolojik Esneklik Envanteri Kısa Formu (ÇBPEE-KF): Türkçeye Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Anadolu Journal of Educational Sciences International, 14(1), 386-412. https://doi.org/10.18039/ajesi.1301815
AMA
1.Çam S, Alkal A. Ergenler İçin Çok Boyutlu Psikolojik Esneklik Envanteri Kısa Formu (ÇBPEE-KF): Türkçeye Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. AJESI. 2024;14(1):386-412. doi:10.18039/ajesi.1301815
Chicago
Çam, Sabahattin, ve Ahmet Alkal. 2024. “Ergenler İçin Çok Boyutlu Psikolojik Esneklik Envanteri Kısa Formu (ÇBPEE-KF): Türkçeye Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. Anadolu Journal of Educational Sciences International 14 (1): 386-412. https://doi.org/10.18039/ajesi.1301815.
EndNote
Çam S, Alkal A (01 Ocak 2024) Ergenler İçin Çok Boyutlu Psikolojik Esneklik Envanteri Kısa Formu (ÇBPEE-KF): Türkçeye Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Anadolu Journal of Educational Sciences International 14 1 386–412.
IEEE
[1]S. Çam ve A. Alkal, “Ergenler İçin Çok Boyutlu Psikolojik Esneklik Envanteri Kısa Formu (ÇBPEE-KF): Türkçeye Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”, AJESI, c. 14, sy 1, ss. 386–412, Oca. 2024, doi: 10.18039/ajesi.1301815.
ISNAD
Çam, Sabahattin - Alkal, Ahmet. “Ergenler İçin Çok Boyutlu Psikolojik Esneklik Envanteri Kısa Formu (ÇBPEE-KF): Türkçeye Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. Anadolu Journal of Educational Sciences International 14/1 (01 Ocak 2024): 386-412. https://doi.org/10.18039/ajesi.1301815.
JAMA
1.Çam S, Alkal A. Ergenler İçin Çok Boyutlu Psikolojik Esneklik Envanteri Kısa Formu (ÇBPEE-KF): Türkçeye Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. AJESI. 2024;14:386–412.
MLA
Çam, Sabahattin, ve Ahmet Alkal. “Ergenler İçin Çok Boyutlu Psikolojik Esneklik Envanteri Kısa Formu (ÇBPEE-KF): Türkçeye Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. Anadolu Journal of Educational Sciences International, c. 14, sy 1, Ocak 2024, ss. 386-12, doi:10.18039/ajesi.1301815.
Vancouver
1.Sabahattin Çam, Ahmet Alkal. Ergenler İçin Çok Boyutlu Psikolojik Esneklik Envanteri Kısa Formu (ÇBPEE-KF): Türkçeye Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. AJESI. 01 Ocak 2024;14(1):386-412. doi:10.18039/ajesi.1301815

Cited By