Çankırı ilindeki Sarıçam orman alanlarında Diprion pini L. (Hymenoptera: Diprionidae)’nin yumurtlama seyri ile doğal düşmanlar açısından önemi

Öz

Giriş ve Hedefler Bu çalışma, Çankırı’da Sarıçam (Pinus sylvestris L.) ormanlarında Çalı Antenli Çam Yaprakarısı [Diprion pini L. (Hymenoptera: Diprionidae)]’nin yumurtlama periyodu ve doğal düşmanlarının önemini belirlemek amacıyla 2004 yılında Kurşunlu’da 10-20 yaşları arasındaki Sarıçam plantasyonlarında gerçekleştirilmiştir. Yöntem Çalışma alanı bütüncül olarak incelenmiş; feromon tuzaklarıyla D. pini’nin uçuş seyri takip edilerek bulaşık ibrelerde yumurta bırakma, doğal düşman ilişkileri, larva dönemleri ve ibre uzunlukları ile yumurta sayıları arasındaki bağlantıların değerlendirilerek en uygun mücadele zamanının önerilmesi amaçlanmıştır. Bulgular D. pini’nin yumurtlama periyodu 2-3 hafta sürmekte olup en etkili doğal düşmanın yumurta parazitoidi Neochryocharis formosa (Westwood 1833) (Hymenoptera: Eulophidae)’dır. D. pini yumurtalarından 1. dönem larvalar çıkmaya başladıktan yaklaşık bir hafta sonra N. formosa erginleri ortaya çıkmakta ve doğada yaklaşık 30 gün aktif kalmaktadır. Buna göre, feromon tuzaklarında ilk kez D. pini yakalandıktan bir hafta sonra yumurta surveylerine başlanmalıdır. D. pini ve N. formosa biyolojileri göz önünde bulundurularak, 2. dönem larvaların popülasyonda %50’ye ulaştığı dönemin mücadele için uygun olacağı belirlenmiştir. Sarıçam sürgünlerindeki D. pini yumurtalarının iğne yaprak uzunluğu ile ilişkisi orta düzeydedir (r=0,5039). Bulaşık ibrelerin toplam uzunluğu ile yumurta sayısı arasında ise y=3,4968x+2,7045 doğrusal ilişkisi vardır. Sonuçlar D. pini’nin yumurta bırakma tercihi bakımından, iğne yaprakların uzunluğunun önemli bir parametre olmadığı, yumurtaların tamamının seçilen sürgünde komşu iğne yapraklara bırakıldığı anlaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Çankırı
• Diprion pini
• Neochryocharis formosa
• Pinus sylvestris
• regresyon
• Sarıçam
• yumurtalama seyri

Oviposition of Diprion pini L. (Hymenoptera: Diprionidae) and its importance in terms of natural enemies in Scots pine forests in Çankırı

Öz

Background and aims This study was conducted in 2004 in Kurşunlu, Çankırı, in 10-20-year-old Scots pine (Pinus sylvestris L.) plantations to determine the oviposition period of the Common Pine Sawfly [Diprion pini L. (Hymenoptera: Diprionidae)] and the importance of its natural enemies in Scots pine forests. Methods The study area was considered as a whole; the flight pattern of D. pini was monitored using the pheromone trap method, and the most appropriate time for control was suggested after examining the egg-laying pattern on infected needles, the relationships between the egg-laying pattern and natural enemies, larval stages, and the number of needles with pest eggs detected and their lengths separately. Results It was determined that the egg-laying period of D. pini lasts 2-3 weeks and its most effective natural enemy is the egg parasitoid Neochryocharis formosa (Westwood 1833) (Hymenoptera: Eulophidae). Approximately one week after first-instar larvae emerge from D. pini eggs, N. formosa adults emerge and remain active in nature for about 30 days. The flight pattern of D. pini population was monitored with pheromone traps, and egg surveys were carried out one week after the first adult was caught in the traps. Considering the biology of D. pini and N.formosa, the period when second-instar larvae reach approximately 50% of the population has been determined as suitable for control. The relationship between D. pini eggs on Scots pine shoots and needle length is moderate (r=0.5039). There is a linear relationship between the total length of infested needles and egg numbers, expressed as y=3.4968x+2.7045. Conclusions Accordingly, in terms of the oviposition preference of D. pini, needle length is not an important parameter for oviposition; it is understood that all eggs are laid on adjacent needles in the selected shoot.

Anahtar Kelimeler

• Çankırı
• Diprion pini
• egg-laying pattern
• Neochryocharis formosa
• Pinus sylvestris
• regression
• Scots pine

Kaynakça

1. Barre, F., Milsant, M., Palasse, C., Prigent, V., Goussard, F., Géri, C., 2002. Preference and performance of the sawfly Diprion pini on host and non-host plants of the genus Pinus. Entomogia Experimentalis et Applicata 102, 229-237.
2. Beaudoin, L., Allais, J.P., Geri, C., 1997. Enzymatic polymorphism in natural populations of the sawfly Diprion pini L. (Hymenoptera: Diprionidae), Annales des Sciences Forestieres 54(6), 505-512.
3. Besemer, A. F. H. 1942. The biology of the pine sawfly, D. pini. Wageningen 48(6), 213-217.
4. Codella, S.G., Raffa, K.F., 1995. Contributions of female oviposition patterns and larval behavior to group defense in conifer sawflies (Hymenoptera: Diprionidae). Oecologia 103, 24-33.
5. Çanakçıoğlu, H., Mol, T., 1998. Orman Entomolojisi-Zararlı ve Yararlı Böcekler. İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Yayınları, ISBN:975-404-487-2, İstanbul, 541s.
6. Dadasoglu, F., Tozlu, G., Kotan, R., Gokturk, T., Karagoz, K., 2016. Biological Control of Pine Sawfly (Diprion pini L.) and Molecular Characterisation of Effective Strains. Romanian Biotechnical Letters 21(2), 11272-11280.
7. Eichhorn, O., 1983. Untersuchungen zur Okologie der Germeinen Kiefern-Buschhornblattwespe, Diprion pini (L.) (Hym., Diprionidae). VIII. Verlauf der Massenvermehrung bei Speyer (Pflaz) 1976-1979. Zeitschrift für Angewandte Entomologie 96(3), 291-303.
8. Geri, C., 1988. The Pine Sawfly in Central France. In: Berryman, A. A. (eds) Dynamics of Forest Insect Populations. Population Ecology. Springer, Boston, MA. https://doi.org/10.1007/978-1-4899-0789-9_19.

9. Glowacka, B., Malinowski, H. 1994. The activity of some acylurea insect growth regulators against forest pest sawflies (Pamphilidae and Diprionidae). Folia Forestalia Polonica. Seria A, Lesnictwo,No. 36.
10. Herz, A., Heitland, W., 1999. Larval parasitism of forest pest, the common pine sawfly Diprion pini (L.) (Hym., Diprionidae), during an endemic density phase. Journal of Applied Entomology 123, 129-137.
11. Herz, A., Heitland, W., 2003. Impact of cocoon predation and parasitism on endemic populations of the common pine sawfly, Diprion pini (L.) (Hymenoptera, Diprionidae) in different forest types. Agricultural and Forest Entomology, 5: 35-41.
12. Hilker, M., Kobs, C., Varama, M., Schrank, K., 2002. Insect egg deposition induces Pinus sylvestris to attract egg parasitoids The Journal of Experimental Biology 205(4), 455–461.
13. Hoffman, H., Hackbarth, W., 1991. Technical spraying variants for aerial forest protection measures. Beiträge für die Forestwirtschaft, 25, 131-136.
14. Malinowski, H., 1998. Sensivity of the more important forest defoliation insects in Poland to insecticides. In: Population Dynamics, Impacts, and Integrated Management of Forest Defoliating Insects (Ed: McManus, M.L., Liebhold, A.M.), Banska Stiavnica, Slovak Republic, pp. 100-107.
15. Martini, A., Chieco, C., Dindo, M.L., Baronio, P., 2011. The embryonic development of Diprion pini and the related ecdysteroid levels. Bulletin of Insectology 64(2), 253-262.
16. Meshkova, V., Nazarenko, S., Kolienkina, M., 2019. Diprion pini L. (Hymenoptera, Symphta, Diprionidae) population Dynamics in the low Dnieper region. Folia Forestalia Polonica, 61(A), 22-29.
17. Möller, K., Hentschel, R., Wenning, A., Schröder, J., 2017. Improved Outbreak Prediction for Common Pine Sawfly (Diprion pini L.) by Analyzing Floating ‘Climatic Windows’ as Keys for Changes in Voltinism. Forests 8, 319, doi:10.3390/f8090319.
18. Novak, V. 1976. Atlas of Insects Harmful to Forest Trees. Volume 1. Elsevier Scientific Publishing Company. Amsterdam, The Netherlands. 125 pp.
19. Özkazanç, O., Yücel, M. 1985. Yarı Kurak Mıntıka Ağaçlandırmalarında Zarar Yapan Böcekler Üzerine Araştırmalar. Ormancılık Araştırma Enstitüsü Yayınları, Teknik bülten Serisi No: 153, 45s.
20. Sharov, A. A. 1993. Biology and population dynamics of the common pine sawfly Diprion pini L. in the USSR. In: M.R.Wagner and K.Raffa [eds.] Sawfly Adaptations to Woody Plants Academic Press, San Diego, pp. 409-429.
21. Şimşek, Z., 2004. Kitin sentezini engelleyen Diflubenzuron ilacının sarıçamın önemli zararlısı olan çalı antenli çam yaprakarısı (Diprion pini L.: Hymenoptera-Diprionidae) mücadelesine kullanım imkanlarının araştırılması. Süleyman Demirel Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, A(2), 48-59.
22. Şimşek, Z., Kondur, Y., 2006. Çankırı ormanlarının zararlı böcekleri ve mücadele yöntemleri. Gazi Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 6, 98-119.
23. Şimşek, Z., Kondur, Y., 2016. Çankırı Pinus spp. Orman Alanında Diprion pini L. (Hymenoptera: Diprionidae)’nin Biyolojisi ve Zarar Durumu. Anadolu Orman Araştırmaları Dergisi 2(1-2), 4-12.
24. Şimşek, Z., Kondur, Y., 2017a. Çankırı sarıçam ormanlarında Diprion pini L. (Hymenoptera: Diprionidae)’nin feromon tuzakları yardımıyla popülasyon seyrinin belirlenmesi. Kastamonu Orman Fakültesi Dergisi, 17, 194-208.
25. Şimşek, Z., Kondur, Y., 2017b. Determination of the natural enemies of Diprion pini L. (Hymenoptera: Diprionidae) in Çankırı, Turkey. Freseinus Environmental Bulletin, 26, 6749-6759.
26. Şimşek, Z., Kondur, Y., 2021. Çankırı sarıçam orman alanlarında Diprion pini L. (Hymenoptera: Diprionidae)’nin larva dönemlerinin belirlenmesi. Turkish Journal of Forestry 22(1), 1-7.
27. Tunca, H., Kara, K., Özkan, C., 2009. Two Tachinid (Diptera: Tachinidae) Parasitoids of Diprion pini (L.) (Hymenoptera: Diprionidae), Along with a New Record for the Turkish Tachinidae Fauna. Turk. J. Zool. 33, 241-244.
28. Viggiani, G., 1962. Contributi alia conoscenza degli insetti (Fitofagi) minatori e loro 1. La Phytomyza heringiana Hendel(Dipt. Agromyzidae) nuvo minatore del melo per Itelia. Boll Lab. Ent. agr. Porticia 20, 31-72.
29. Yıldırım, D., Yıldız, Y., 2019. Bala ve Elmadağ yöresi karaçam (Pinus nigra) ormanlarında zarar yapan Diprion pini (L.) üzerine araştırmalar. Bartın University International Journal of Natural and Applied Sciences, 2, 239-250.