Matematik Öğretmenlerinin Ölçme ve Değerlendirmeye İlişkin Görüşleri

Öz

Bu araştırmanın amacı matematik öğretmenlerinin matematik derslerinde ölçme ve değerlendirmeye ilişkin görüşlerini kapsamlı bir şekilde incelemektir. Araştırma durum çalışması olarak yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubunu 2021-2022 eğitim-öğretim yılında Türkiye'nin çeşitli bölgelerindeki okullarda görev yapan 15 gönüllü matematik öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırma verilerinin toplanmasında yarı yapılandırılmış görüşme yöntemi kullanılmıştır. Veriler içerik analizi tekniği kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın sonuçları matematik öğretmenlerinin ölçme ve değerlendirmenin amaçları konusunda yeterli bilgiye sahip olmadıklarını ve genel olarak ürün odaklı düşündüklerini göstermiştir. Öğretmenlerin yazılı sınavlarda çoğunlukla çoktan seçmeli sorular ve açık uçlu sorular kullandıkları, performans notlarını verirken en çok ders içi katılım durumuna ve ödevlere önem verdikleri belirlenmiştir. Ek olarak öğretmenlerin proje ödevlerini değerlendirirken bir veya birkaç konuya dikkat ettikleri ve değerlendirmeyi tam olarak yapamadıkları sonucuna ulaşılmıştır. Matematik öğretmenlerinin geleneksel ölçme ve değerlendirme tekniklerini kullandıkları, alternatif ölçme ve değerlendirme teknikleri konusunda ise yeterli bilgiye sahip olmadıkları araştırmanın sonuçları arasındadır. Bu sonuçlara dayalı olarak uygulayıcılara ve araştırmacılara çeşitli önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Ölçme ve Değerlendirme
• Matematik Öğretmeni
• Alternatif Ölçme ve Değerlendirme

Opinions of Mathematics Teachers on Measurement and Evaluation

Abstract

The purpose of this study is to examine the opinions of mathematics teachers comprehensively about measurement and evaluation. The study was conducted as a case study. The study group consists of 15 volunteer mathematics teachers working in schools in various regions of Turkey in the 2021-2022 academic year. Semi-structured interview method was used to collect research data, and content analysis technique was used to analyze the data. The results of the study showed that mathematics teachers do not have enough information about the purposes of measurement and evaluation, and they generally think product-oriented. It was determined that teachers mostly use multiple-choice and open-ended questions in written exams and they care most about in-class participation and homework while giving performance grades. Also, it was concluded that the teachers paid attention to one or a few issues in the evaluation of the project assignments and could not make the evaluation completely. It was determined that mathematics teachers used traditional measurement and evaluation techniques and did not have adequate knowledge about alternative measurement and evaluation techniques. Based on the results of the study, various suggestions were made to implementers and researchers.

Keywords

• Measurement and Evaluation
• Mathematics Teacher
• Alternative Measurement and Evaluation

Kaynakça

1. Atılgan, H. (2011). Değerlendirme ve not verme [Evaluation and grading]. H. Atılgan (Ed.). Measurement and evaluation in education (349-395), Ankara: Anı Publishing.
2. Bahar, M., Nartgün, Z., Durmuş, S., & Bıçak, B., (2006). Geleneksel-tamamlayıcı ölçme ve değerlendirme teknikleri öğretmen el kitabı [Traditional-complementary measurement and evaluation techniques teacher's handbook]. Ankara: Pegem Academy.
3. Baki, A. (2008). Kuramdan uygulamaya matematik eğitimi [Mathematics education from theory to practice] (4th ed.). Ankara: Letter Education Publishing.
4. Baştürk, S., & Dönmez, G. (2011). Matematik öğretmen adaylarının pedagojik alan bilgilerinin ölçme ve değerlendirme bilgisi bileşeni bağlamında incelenmesi [Investigating mathematics student teachers’ pedagogical content knowledge in the context of knowledge of assessment]. Ahi Evran University Journal of Kırsehir Education Faculty, 12(3), 17-37.
5. Baykul, Y. (1992). Eğitim sisteminde değerlendirme [Evaluation in the education system]. Hacettepe University Journal of Faculty of Education 7, 85-94.
6. Bayram, E. (2011). Öğretmenlerin ölçme ve değerlendirme yeterliklerinin incelenmesi [Examination of teachers' assessment and evaluation competencies] (Unpublished master's thesis). Hacettepe University Institute of Social Sciences, Ankara.
7. Birgin, O. (2006). İlköğretimde portfolyo değerlendirme yönteminin uygulanması sürecinde karşılaşılan sorunlar ve çözüm önerileri [Problems encountered during the application of portfolio evaluation method in primary education and solution suggestions] I. National Mathematics Education Student Symposium Proceedings Book (p.p.39) Dokuz Eylül University, İzmir.
8. Birgin, O., & Gürbüz, R. (2008). Sınıf öğretmeni adaylarının ölçme ve değerlendirme konusundaki bilgi düzeylerinin incelenmesi [Examination of knowledge levels of class teacher candidates on assessment and evaluation]. Selcuk University Journal of Social Sciences Institute (20), 163-179.

9. Bennett, R., E. (2011). Formative assessment: a critical review. Assessment in Education: Principles. Policy & Practice, 18(1), 5–25. https://doi.org/10.1080/0969594X.2010.513678
10. Black, P., & Wiliam, D. (1998a). Assessment and classroom learning. Assessment in Education, 5(1), 7-74.
11. Black, P., & Wiliam, D. (1998b). Inside the black box: Raising standards through classroom assessment. Phi Delta Kappan, 80(2), 139-48.
12. Black, P., & Wiliam, D. (2010). Inside the black box: Raising standards through classroom assessment. Phi Delta Kappan, 92(1), 81-90.
13. Braun, V., & Clarke, V. (2013). Successful qualitative research: A practical guide for beginners. Sage.
14. Büyüköztürk, Ş. (2012). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı [Manual of data analysis for social sciences]. Pegem Academy Publishing.
15. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2019). Eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri [Scientific research methods in education]. Ankara: Pegem Academy.
16. Creswell, J. W. (2007). Qualitative inquiry & research design: Choosing among five approaches (2nd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage
17. Çakan, M. (2004). Öğretmenlerin ölçme-değerlendirme uygulamaları ve yeterlik düzeyleri: İlk ve ortaöğretim [Teachers' assessment and evaluation practices and their competence levels: Primary and secondary education]. Ankara University Journal of Faculty of Education, 37 (2), 99-114.
18. Erdal, H. (2007). 2005 İlköğretim matematik programı ölçme değerlendirme kısmının incelenmesi (Afyonkarahisar ili örneği) [Examination of the assessment and evaluation part of the 2005 primary education mathematics program]. (Unpublished master's thesis). Afyon Kocatepe University Institute of Social Sciences, Afyon.
19. Erdemir, A. Z. (2007). İlköğretim ikinci kademe öğretmenlerinin ölçme değerlendirme tekniklerini etkin kullanabilme yeterliklerinin araştırılması [Investigation of the competencies of secondary school teachers to use assessment and evaluation techniques effectively] (Unpublished master's thesis). Kahramanmaraş Sütçü İmam University Institute of Social Sciences, Kahramanmaraş.
20. Ertürk, S. (1982). Eğitimde program geliştirme [Curriculum development in education]. Ankara: Yelkentepe Publications.
21. Esen, O., & Güneş, G. (2012). İlköğretim matematik öğretmenlerinin proje ve performans görevlerine ilişkin görüşleri [The opinions of primary mathematics teachers regarding project and performance assignment]. Turkish Journal of Computer and Mathematics Education (TURCOMAT), 3(2), 115-130.
22. Fidan, M., & Sak, İ.M. (2012). İlköğretim öğretmenlerinin tamamlayıcı ölçme değerlendirme teknikleri hakkında görüşleri [Primary school teachers opinions about complemental measurement and assessment techniques]. Bartın Unıversıty Journal Of Faculty Of Educatıon 1(1), 174-189.
23. Fourie, I., & Van Niekerk, D. (2001). Follow-up on the use of portfolio assessment for a module in research information skills: An analysis of its value. Education for information, 19(2), 107-126. https://doi.org/10.3233/EFI-2001-19202
24. Fraenkel, J. R., & Wallen, N. E. (2009). How to design and evaluate research in education (7th ed.). Boston: McGraw Hill Higher Education.
25. Genç, E. (2005). Development and validation of an instrument to evaluate science teachers’ assessment beliefs and practices (Unpublished Doctoral Dissertation). Florida State University.
26. Gök, B., & Şahin, A. E. (2009). İlköğretim 4. ve 5. sınıf öğretmenlerinin değerlendirme araçlarını çoklu kullanımı ve yeterlik düzeyleri [The multiple uses of assessment methods in 4th and 5th grades and the competency levels of teachers]. Education and Science, 34(153), 127-143.
27. Gözütok, F.D., Akgün, Ö.E., & Karacaoğlu, C. (2005). İlköğretim programlarının öğretmen yeterlikleri açısından değerlendirilmesi. [Evaluation of primary education programs in terms of teacher competencies]. Proceedings of VIII. New Primary Education Curriculum Evaluation Symposium (p.p.17-40), Erciyes University, Ankara: Sim Printing House.
28. Güven, B., & Eskitürk, M. (2007). Sınıf öğretmenlerinin ölçme ve değerlendirmede kullandıkları yöntem ve teknikleri [Methods and techniques used by classroom teachers in assessment and evaluation]. XVI. Educational Sciences Congress Proceedings (pp.504-509), Volume 3, Ankara: Detay Publishing.
29. Güven, S. (2001). Sınıf öğretmenlerin ölçme ve değerlendirmede kullandıkları yöntem ve tekniklerin belirlenmesi [Determination of methods and techniques used by classroom teachers in assessment and evaluation]. X.National Educational Sciences Congress Proceedings (p.p. 413-423), Bolu İzzet Baysal University Faculty of Education, Bolu.
30. Gullo, D. F. (2005). Understanding assessment and evaluation in early childhood education. NY: Teachers College
31. Heritage, M. (2007). What do teachers need to know and do?. Phi Delta Kappan, 89(2), 140 – 145.
32. Jones, D. (2007). Speaking, listening, planning and assessing: the teacher’s role in developing metacognitive awareness. Early Child Development and Care, 177:6-7,569-579.
33. Karaca, E. (2008). An investigation of primary and high school teachers' perception levels of efficacy of measurement and evaluation in education in Turkey. Social Behavior and Personality, 36(8), 1111- 1122.
34. Karakuş, F. (2010). Ortaöğretim matematik dersi öğretim programinda yer alan alternatif ölçme ve değerlendirme yaklaşimlarina yönelik öğretmen görüşleri [Teachers’ views related to the alternative assessment methods in the program of secondary school education mathematics studies]. The Journal of Turkish Educational Sciences, 8(2), 457-488.
35. Karakuş, S. (2020). Tarih öğretmenlerinin alternatif ölçme-değerlendirme yöntemlerinin kullanılma sıklığına ve işlevlerine yönelik görüşleri [Views of history teachers’ on the frequency of using and functions of alternative assessment-evaluation methods]. Journal of Necmettin Erbakan University Ereğli Faculty of Education, 2(1), 62-79.
36. Mcafee, O., & Leong, D. J. (2012). Erken çocukluk döneminde gelişim ve öğrenmenin değerlendirilmesi ve desteklenmesi [Assessing and guiding young childiren's development and learning] (B. Ekinci Çev. Ed). Ankara: Nobel
37. McAfee, O., Leong, D. J., & Bodrova, E. (2004). Basics of Assessment: A Primer for Early Childhood Educators. Washington D. C.: NAEYC.
38. MONE (2009). Öğretmenlik mesleki genel yeterlikleri [Teaching professional general competencies]. Ankara: Milli Eğitim Printing House.
39. MONE (2013). İlköğretim kurumları yönetmeliği [Primary education institutions regulation]. Ankara.
40. Mevarech, Z. R. (1983). A deep structure model of students' statistical misconceptions. Educational studies in mathematics, 14(4), 415-429.
41. McIntosh, M. E. (1997). Formative assessment in mathematics. The Clearing House: A Journal of Educational Strategies. Issues and Ideas, 71(2), 92-96.
42. National Council of Teachers of Mathematics (2000). Principles and standards for school mathematics. Reston, VA. The National Council of Teachers of Mathematics, Inc
43. Ökten, A. (2009). Yabancı dil ortamında biçimlendirici değerlendirme uygulamasının öğrencilerin dil yeterliği ve dil öğrenimine olan inançları üzerine etkileri: Vaka çalışması [Effects of formative assessment application on students' language proficiency and beliefs in language learning in E.F.L context: A case study] (Unpublished master's thesis). Çukurova University Institute of Social Sciences, Adana.
44. Önel, F., Dalkılınç, F., Özel, N., Deniz, Ş., Balkaya, T., & Kurt Birel, G. (2020). Ortaokul matematik öğretmenleri ölçme-değerlendirmeyi nasıl yapıyor? Bir durum çalışması [How middle school mathematics teachers do measurement and assessment? A case study]. Kastamonu Education Journal, 28(3), 1448-1459. https://doi.org/10.24106/kefdergi.4113
45. Özalp, M. T., & Kaymakcı, S. (2022). Türkiye’de eğitim bilimleri alanında geri bildirim üzerine yapılmış lisansüstü tezlerin analizi [Analysis of Postgraduate Theses on Feedback in Educational Sciences in Turkey]. Journal of Ahmet Keleşoğlu Education Faculty 4(2), 468- 483.
46. Özçelik, D. A. (2010). Eğitim programları ve öğretim (Genel öğretim yöntemi) [Curriculum and instruction (General teaching method) ] (2nd ed.). Ankara: Pegem Academy.
47. Perrenoud P. (1998) From formative evaluation to a controlledregulation of learning processes. Towards a wider concep-tual field. Assessment in Education, 5, 85–102.
48. Ramaprasad, A. (1983). On the definition of feedback. Behavioral Science, 28, 4-13.
49. Sadler, R. (1989). Formative assessment and the design of instructional assessments. Instructional Science, 18, 119-144.
50. Sadler, R. (1998). Formative Assessment: Revisiting the Territory. Assessment in Education: Principles, Policy & Practice, 5(1), 77-84. https://doi.org/10.1080/0969595980050104
51. Sağlam-Arslan, A., Avcı, N., & İyibil, Ü. (2008). Fizik öğretmen adaylarının alternatif ölçme değerlendirme yöntemlerini algılama düzeyleri [Physics prospective teachers’ perception levels concerning alternative evaluations methods]. Dicle University Journal of Ziya Gökalp Faculty of Education, 11, 115-128.
52. Schneider, W., & Artelt, C. (2010). Metacognition and mathematics education. Mathematics Education, 42(2), 149–161.
53. Stewart, C. J., & Cash, W. B. (1985). Interviewing. Dubuque: Brown Publishers.
54. Stiggins, R. (1994). Student-Centered Classroom Assessment. New York: Merrill
55. Stiggins, R. (2002). Assessment crisis: The absence of assessment for learning. Phi Delta Kappan, 83(10), 758-65. https://doi.org/10.1177/00317217020830101
56. Svinicki, M. D. (2004). Authentic assessment: Testing in reality. New directions for teaching and learning, 100, 23–29.
57. Şimşek, N. (2009). Sosyal Bilgiler Dersinde Alternatif Ölçme Değerlendirme Araçlarının Kullanılması [Using alternative assessment and evaluation tools in social studies lesson]. Ege University Faculty of Education, 18th Educational Sciences Congress, İzmir.
58. Şimşek, Ö., Bars, M., & Zengin, Y. (2017). Matematik öğretiminin ölçme ve değerlendirme sürecinde bilgi ve iletişim teknolojilerinin kullanımı [The use of ınformation and communication technologies in the assessment and evaluation process in mathematics ınstruction]. International Journal of Curriculum and Instructional Studies 7(13), 189-207.
59. Tekin, H. (2010a). Eğitimde ölçme ve değerlendirme [Measurement and evaluation in education] (20th ed.). Ankara: Judicial Publishing House.
60. Tekin, E. G. (2010b). Matematik eğitiminde biçimlendirici değerlendirmenin etkisi [Effect of formative assessment in mathematics education] (Unpublished master's thesis). Marmara University Institute of Education Sciences, İstanbul.
61. Tempelaar, D. T., Kuperus, B., Cuypers, H., van der Kooij, H., van de Vrie, E., & Heck, A. (2012). The role of digital, formative testing in e-learning for mathematics: A case study in the Netherlands. RUSC, Universities and Knowledge Society Journal, 9(1), 284-305.
62. Turgut, M.F. (1986). Eğitimde ölçme ve değerlendirme [Measurement and evaluation in education]. Saydam Publications. Ankara.
63. Türnüklü, A. (2000). Eğitim bilim araştırmalarında etkin olarak kullanılabilecek nitel bir araştırma tekniği: Görüşme [A qualitative research technique that can be used effectively in educational science research: Intervie]. Educational Management in Theory and Practice, 6(4), 543-559.
64. Ünver, G., Bümen, N. T., & Başbay, M. (2010). Ortaöğretim alan öğretmenliği tezsiz yüksek lisans derslerine öğretim elemanı bakışı: Ege Üniversitesi örneği [Pre-service teachers’ perspectives towards secondary teacher education graduate courses at Ege University]. Education and Science, 35(155), 63-77.
65. Wiliam, D. (1999). Formative assessment in mathematics part 1: rich questioning. Equals: Mathematics and Special Educational Needs, 5(2), 15-18.
66. Yalaki, Y. (2010). Simple formative assessment high learning gains in college general chemistry. Eurasian Journal of Educational Research, 40, 223-241.
67. Yaman, S., & Karamustafaoğlu, S. (2011). Öğretmen adaylarının ölçme ve değerlendirme alanına yönelik yeterlik algı düzeylerinin incelenmesi [Examination of the proficiency perception levels of teacher candidates in the field of measurement and evaluation]. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences, 44(2), 53-72.
68. Yaşar, M. (2008). Eğitimde ölçme ve değerlendirmenin önemi [The importance of measurement and evaluation in education]. S. Tekindal (Ed.), Measurement and Evaluation in Education (10-42), Ankara: Pegem Academy.
69. Yaşar, Ş., Gültekin, M., Türkan, B., Yıldız N., & Girmen, P. (2005). Yeni ilköğretim programlarının uygulanmasına ilişkin sınıf öğretmenlerinin hazırbulunuşluk düzeylerinin ve eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi (Eskişehir ili örneği) [Determination of readiness levels and educational requirements of classroom teachers regarding the implementation of new primary education programs (Example of Eskişehir province)]. VIII. Proceedings of the Symposium Evaluation of New Primary Education Curriculum (p.p. 51-63), Erciyes University, Ankara: Sim Printing House.
70. Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri [Qualitative research methods in the social sciences]. Ankara: Seçkin Publishing.
71. Yıldırım, V.Y. (2018). Öğretmen, öğrenci ve velilerin ortaokul düzeyinde verilen günlük ödevler hakkındaki görüşleri [The opinions of the students, teachers and parents about the daily assingments given at secondary school level]. Journal of National Education, 47(220), 201-224.
72. Yıldız, İ., & Uyanık, N. (2004). Matematik eğitiminde ölçme-değerlendirme üzerine [On measurement and evaluation ın mathematics teaching]. Gazi University Journal of Kastamonu Education 12(1), 97-104.
73. Yılmaz, H. (1998). Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme [Measurement and evaluation in education]. Micro Publications. Konya.