Yeni Medya Ve Temsil: İnternet Gazeteciliğinde Cinsiyet Kimliklerinin Sunumu

Öz

İnternetin hayatımıza girmesiyle birlikte pek çok alanda olduğu gibi habercilik pratiklerinde de önemli değişimler olmuştur. İnternet gazeteciliği denilen çevrimiçi habercilik yapmaya imkân tanıyan yeni bir kitle iletişim aracı ortaya çıkmıştır. Bu çalışmada yeni bir kitle iletişim aracı olarak görülen internet gazeteciği ve temsil konu edilmiştir. Özellikle internet gazetelerinde cinsiyet kimliklerinin nasıl inşa edildiği sorusuna cevap aranmaktadır.

Bu çalışma kapsamında, internet gazetelerinde cinsiyet kimliklerinin görünürlük seviyesini, hangi cinsiyetin ne ölçüde görünür kılındığını ve nasıl görüntülendiğini tespit etmek üzere bir içerik çözümlemesi yapılmıştır.

Elde edilen araştırma bulgularına göre kadın kimliğinin internet gazetelerinde daha çok magazin malzemesi olarak kullanıldığı aynı zamanda bu eğilim sonucunda, internet gazetelerinde ağırlıklı olarak eğlence sektöründe yer alan 20-35 yaş arası kadınların görünür kılındığı tespit edilmiştir. Kadın fotoğraflarının kullanıldığı haberin konusu ve görüntülenen kadınların giyiniklik seviyeleri de dikkate alındığında, internet gazetelerinde kadınların ağırlıklı olarak "magazin nesnesi" ve "cinsel nesne" şeklinde temsil edildiğini söylemek mümkündür.

İncelenen internet gazetelerinde ön plana çıkan erkeğin temsil özellikleri; modayı ve teknolojik gelişmeleri takip eden, delikanlı, baba ve eş, sert, dayanıklı, güçlü erkek şeklinde belirginleşmiştir ve ataerkil düzendeki erkek egemenliği bu temsil özellikleriyle meşrulaştırılmıştır.

Erkeğin temsil biçimlerinden olan modayı ve teknolojiyi takip eden erkek kimliğinde erkeklerin de kadınlar kadar modern tüketim kültürünün parçası olması durumu öne çıkmaktadır. Erkeğinde tüketmeye başlamasıyla, geleneksel erkek kimliğinin yanında modern anlayışa uygun bir erkek kimliğinin de oluşmaya başladığı gözlemlenmiştir. Modern erkek kimliğinin ihtiyaç duyduğu şeylerde tüketim kültürü için önemli hale gelmiştir. İncelenen internet gazetelerinin haber içeriklerinde de erkeğin güzelleşme ve estetik kaygısı sık sık karşımıza çıkmıştır.


Bu makale için 30-06-2021 tarihinde bir düzeltme yayınlandı. https://dergipark.org.tr/tr/pub/akil/issue/62608/953251 

Anahtar Kelimeler

• İnternet Gazeteciliği
• Kimlik
• Temsil
• Toplumsal Cinsiyet

Kaynakça

1. Akınerdem, F. (2016). Türkiye Medyasında Kadınların Temsili: Gazete ve İnternet Haberciliği, https://hrantdink.org/tr/asulis/yayinlar/72-medyada-nefret-soylemi-raporlari/457-turkiye-medyasinda-kadinlarin-temsili-gazete-ve-internet-haberciligi, Erişim Tarihi: 02.12.2018.
2. Büyükbaykal, C. I. (2011). Medyada Kadın Olgusu, İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, sayı: 28, 19-30.
3. Çelenk, S. (2005). Televizyon, Temsil, Kültür: 90’lı Yıllarda Sosyokültürel İklim ve Televizyon İçerikleri, Ankara: Ütopya Yayınları.
4. Durham, M. G., Kellner, D. (2006). Media And Cultural Studies: Keyworks, Malden: Blackwell Publishing.
5. Giddens, A. (2000). Sosyoloji, (Çev.: Hüseyin Özel, Cemal Güzel), Ankara: Ayraç Yayınları.
6. Glaser, B., A. L. Strauss (2006). The Discovery of Grounded Theory: Strategies for Qualitative Research, New Burnswick: Aldine Transaction.
7. Gökçe, N. (2001). İçerik Çözümlemesi, Konya: Selçuk Üniversitesi Yayınları.
8. Grossberg, L. (2006). Media Making: Mass Media in a Popular Culture, California: Sage.

9. Hall, S. (1998). “Anlamlandırma, Temsil, ideoloji, Althusser ve Postyapısalcı Tartışmalar”, Kitle İletişim Kuramları, Ed. Erol Mutlu, Ankara: Ankara Üniversitesi İletişim Fakültesi Yayınları.Hall, S. (2003). “İdeolojinin Yeniden Keşfi: Medya Çalışmalarında Baskı Altında Tutulanın Geri Dönüşü”, Medya, İktidar, İdeoloji, Ed. Mehmet Küçük, Ankara: Ark Yayınları. Krippendorff, K. (2004). Content Analysis: An Introduction to Its Methodology, CA: Sage.
10. Kuruoğlu, H. (2000). “Kadın Medyada Nasıl Yer Alıyor?” http://www.kazete.com.tr/arsiv/2000/19/yazarlar/huriye.html, Erişim Tarihi: 02.12.2018.
11. Kuruoğlu, H., Akçora, E. (2017). Türkiye de televizyon ana haber bültenlerinde haber öznesi olarak kadın kimliklerinin kıyaslamalı incelenmesi- 2001 ve 2016, Abant Kültürel Araştırmalar Dergisi, (2), 4, 175-200.
12. Larson, S. G. (2006). Media & Minorities: The Politics of Race in News and Entertainment, Maryland: Rowman & Littlefield.
13. Miles, M. B. , Huberman, A. M. (1994). Qualitative Data Analysis, CA: Sage.
14. Neuendorf, K. A. (2002). The Content Analysis Guidebook, California: Sage.
15. Price, J. (1998). Advanced Studies In Media, Cheltenham: Nelson Thornes.
16. Sabuncuoğlu, A. (2006). Televizyon Reklamlarında Toplumsal Cinsiyet, (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
17. Said, E. (1999). Şarkiyatçılık, İstanbul: Metis Yayınları.
18. Saktanber, A. (1995). “Women in The Media in Turkey: The Free, Available Woman or The Good Wife and Selfless Mother?”, Women in Modern Turkhis Society: a Reader/ Edite, Ed. Şermin Tekeli, London: Zed Books.
19. Satu, E., Kyngash, H. (2008). The Qualitative Content Analysis Process, Journal of Advanced Nursing, 62, 107-115.
20. Tanrıöver, H. U. (2007). “Medyada Kadınların Temsil Biçimleri ve Kadın Hakları İhlalleri”, Kadın Odaklı Habercilik, Ed. Sevda Alankuş, İstanbul: İPS İletişim Vakfı Yayınları.Tanrıöver, H. U. (2013, Şubat). Medyada Şiddet ve Cinsiyetcilik, Erkek Şiddeti, Görünürlük ve Medya Konferansı, İstanbul.
21. Weber, R. P. (1990). Basic content analysis, Beverly Hills, CA: Sage.
22. Wimmer, R., Dominick, J. (2011). Mass Media Research: An Introduction, Boston: Wadsworth Cengage Learning.
23. Yıldırım, A., Şimşek, H. (2008). Sosyal Bilimlerde Nitel Arastırma Yöntemleri, Ankara: Seçkin Yayıncılık.