Examination of Modern Womens Clothing Through Figuratory Works of Contemporary Turkish Painting After 1950
Öz
The period of Turkish modernisation in 1950’s and modern clothing, critical politic and economic transformations comes to the fore when the process of Turkish women's clothing culture is analyzed. Based on the transition to multi-party administration and the development movement in industrialization, modernization, whose impacts are observed from the institutional dimension to the individual's existence and whose reflections are read in the forms of education, art, social life, and dress. Although the phenomena of modernisation is a research topic by itself, it also has constructed itself in diverse ways according to distinct cultural grounds peculiar to urban and rural locations in Turkey, creating its own area of controversy and discussion. Contemporary Turkish painting is a visual inventory of the signs of Turkish modernity throughout this period. Modernization period in art emerges as various features of Western living styles in painting, particularly figurative painting. Diverse Turkish women are shown in different looks of modernity with their attire and lives in the urban and rural life themes of Turkish modernisation. The historical modernity indicators of the modernization process are recognized to be connected to issues ranging from changing dress circumstances in different development zones to women's vocations. One of the important modernization criteria that can be followed in figurative painting is clothing. As women's clothing is examined as a modernization element in the history of the period, it is a powerful means of expression when the figure is the subject of the painting. Following the European fashion in the post-1950 period, westernization in women's fashion, and a discourse in figurative paintings showed itself. Within the scope of the research, a visual analysis was made on 5 figurative paintings of 5 artists (Bedri Rahmi Eyüboğlu, Fikret Mualla, Gülsün Karamustafa, Neş'e Erdok, Nuri İyem) representing Turkish Modern painting between the years 1950-2000. The clothes of 15 female figures were examined in terms of form, pattern and color. Following an examination of the events that led to Turkish modernization and Westernization, the interaction in the field of fashion and art was evaluated holistically, and the clothing culture represented by the artists representing contemporary Turkish painting through the women's clothing styles in their figu-rative works was analyzed.
Anahtar Kelimeler
Modern Kadın Giyiminin 1950 Sonrası Çağdaş Türk Resminde Figüratif Eserler Üzerinden İncelenmesi
Öz
Türk kadın giyim kültürünün modernleşme süreci incelendiğinde, politik ve ekonomik dönüşümleri işaret eden 1950 yılı ve sonrası dönem öne çıkmaktadır. Yönetimde çok partili hayata geçiş ve endüstrileşmede gerçekleşen kalkınma hareketinin temelinde, etkileri kurumsal boyuttan bireyin yaşamına seyreden; eğitim, sanat, sosyal yaşantı ve giyim biçimlerinde yan-sımaları okunan modernleşme görülür. Modernleşme olgusu, bir araştırma alanı olmakla birlikte, Türkiye’de kent ve kırsala özgü farklı kültürel zeminlere göre farklı üsluplarda kendini inşa etmiş, kendi çatışma ve tartışma alanını yaratmıştır. Bu dönemde Türk modernleşmesinin izlerini gösteren görsel envanter ise çağdaş Türk resmi kapsamında oluşmuştur. Dönemin sanatında modernleşme, resimde Batılı yaşam biçimlerinin farklı görünümleri olarak ve özellikle figüratif resimde kendisini gösterir. Türk modernleşmesinin kent ve kırsal yaşam temalarında, farklı Türk kadınları giyim ve yaşam biçimleri ile modernliğin farklı görünümleri betimlenir. Modernizasyon sürecinin tarihi modernite göstergelerinin farklı gelişmişlik bölgelerinde değişen giyim şartlarından, kadınların meslek dallarına kadar uzanan etkenlerle ilişkili olduğu bilinmektedir. Figüratif resimde izlenebilecek önemli modernleşme ölçütlerinden biri de giyimdir. Kadın giyimi; dönemin tarihinde modernleşme unsuru olarak incelendiği gibi içerik olarak resimde figür konu olduğunda güçlü bir anlatım aracıdır. 1950 sonrası dönemde Avrupa modasının takip edilmesi, kadın modasında Batılılaşma, figüratif resimlerde de bir söylem olarak kendisini göstermiştir. Araştırma kapsamında, 1950-2000 yılları arasından Türk Modern resmini temsil eden 5 sanatçının (Bedri Rahmi Eyüboğlu, Fikret Mualla, Gülsün Karamustafa, Neş'e Erdok, Nuri İyem) toplam 5 figüratif resmi üzerinden görsel analiz yapılmıştır. Bu kapsamda 15 kadın figürün giysileri, form, desen ve renk kriterlerinde incelenmiştir. Toplumu Türk modernleşmesine ve Batılılaşmaya taşıyan olaylar incelendikten sonra, moda ve sanat alanındaki etkileşim bütüncül olarak değerlendirilmiş, çağdaş Türk resmini temsil eden sanatçıların figüratif eserlerindeki kadın giyim biçimleri üzerinden temsil ettikleri giyim kültürü analiz edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
