Armed and Unarmed Unmanned Aerial Vehicles and Their Role in War (44-Day Karabakh War)

Yıl 2025, Cilt: 27 Sayı: 4, 1599 - 1614, 22.12.2025

Nazrin Alizada

https://doi.org/10.32709/akusosbil.1675258

Öz

Despite the long history of unmanned aerial vehicles (UAVs), thorough investigations into the operational capabilities of these technologies have increased significantly in recent years. In today’s volatile political and military environment, UAVs are used in a variety of missions, including reconnaissance, surveillance, search and rescue, and direct attack making them an indispensable part of contemporary security strategies. Technological advances have made UAV systems more accessible and effective, attracting not only major powers but also medium and small-scale states to these technologies. In this context, the production, procurement, and use of combat UAVs have paved the way for a new strategic dimension in international relations.
This study analyses the development of UAV technologies through the examples of Türkiye and Israel in the context of Karabakh War that broke out on September 27, 2020. While Israel stands out with its leadership in this field, Türkiye has become an effective actor, especially in recent years with systems such as Bayraktar TB2. Azerbaijan, one of the most concentrated and effective examples of the use of these systems, which both countries produce, has revealed the decisive role of UAVs during the war. In addition, the study evaluates not only the tactical but also the strategic dimensions of these technologies, revealing how UAVs have transformed the nature of warfare and affected the regional security architecture in the axis of Azerbaijan.

Anahtar Kelimeler

Armed UAVs , Unarmed UAVs , Karabakh War , Military Technology

Teşekkür

I deem it my duty to express gratitude to the Martyrs who sacrificed their lives in the Karabakh War for the territorial integrity of our Homeland.

Silahlı ve Silahsız İnsansız Hava Araçları ve Onların Savaştaki Rolü (44 Gün Karabağ Savaşı)

Öz

İnsansız hava araçlarının (İHA) uzun geçmişi olmasına rağmen, bu teknolojilerin operasyonel yeteneklerine yönelik kapsamlı araştırmalar son yıllarda önemli ölçüde artmıştır. Günümüzün değişken siyasi ve askeri ortamında, İHA’lar keşif, gözetleme, arama kurtarma ve doğrudan saldırı gibi çeşitli görevlerde kullanılması onları çağdaş güvenlik stratejilerinin vazgeçilmez bir parçası haline getirmiştir. Teknolojik gelişmeler, insansız hava aracı (İHA) sistemlerini daha erişilebilir ve etkili kılmış; bu durum yalnızca büyük güçleri değil, aynı zamanda orta ve küçük ölçekli devletleri de bu teknolojilere yöneltmiştir. Bu çerçevede, savaş İHA’larının üretimi, tedariki ve kullanımında yaşanan artış, uluslararası ilişkilerde yeni bir stratejik boyutun şekillenmesine zemin hazırlamıştır.
Bu çalışma, 27 Eylül 2020’de başlayan ve 44 gün süren Karabağ Savaşı bağlamında, Türkiye ve İsrail üzerinden insansız hava aracı (İHA) teknolojilerinin gelişimini analiz etmektedir. İsrail bu alandaki öncü konumuyla öne çıkarken; Türkiye, özellikle son yıllarda Bayraktar TB2 gibi sistemlerle etkin bir güç haline gelmiştir. Her iki ülkenin geliştirdiği İHA sistemlerinin en yoğun ve etkili biçimde kullanıldığı başlıca uygulama alanlarından biri olan Azerbaycan, söz konusu savaş sürecinde bu teknolojilerin belirleyici rolünü açık bir şekilde ortaya koymuştur. Çalışma, İHA teknolojilerinin yalnızca taktik değil, aynı zamanda stratejik boyutlarını da ele alarak; Azerbaycan bağlamında, bu araçların savaşın doğasını nasıl değiştirdiğini ve bölgesel güvenlik mimarisi üzerindeki etkisini ortaya koymayı amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

İHA , SİHA , Karabağ Savaşı , Askeri Teknoloji.

Teşekkür

Karabağ Savaşı’nda Vatan topraklarımızın bütünlüğünün korunması uğruna canlarını feda eden Aziz Şehitlerimize şükranlarımı sunmayı bir borç bilirim.

Kaynakça

• Alizada, N. & Kocatepe, D. (2024). Karşılaştırmalı analiz bağlamında İran ve Hindistan’ın Karabağ meselesine yönelik tutumu. Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 25(4), 110-134.
• Antebi, L. (2018). Global changes in the proliferation of armed UAVs: risks, challenges, and opportunities facing Israel. Cyber, Intelligence, and Security. 2(3), 73-90.
• Air Center Bulletin (2023). Azerbaijan conducts a local counter-terrorism operation in Garabagh. Report of Air Center, 2-19.
• Airforce Technology. (2013). Anka MALE unmanned aerial vehicle (UAV). Airforce Technology. February 5. Retrieved from https://www.airforce- technology.com/projects/anka-male-unmanned-aerial-vehicle-uav-turkey/?cf-view.
• Aksan, S. (2020). Türkiye’nin gökyüzündeki başarı imzası: Yerli İHA ve SİHA’lar. TRT Haber. March 3. Retrieved from https://www.trthaber.com/haber/gundem/turkiyenin-gokyuzundeki-basari-imzasi-yerli-iha-ve-sihalar-464449.html.
• Apa.az. (2020). Center for analysis of economic reforms and communication: military equipment losses of Armenia amount to 3.8 billion dollars. Apa News. December 2. Retrieved from https://apa.az/en/finance-news/Center-for-Analysis-of-Economic-Reforms-and-Communication-Military-equipment-losses-of-Armenia-amount-to-38-billion-dollars-colorredPHOTOcolor-336840.
• Asker, A. & Özpınar, Z. G. (2021). Azerbaycan’ı zafere götüren büyük taarruz: 44 günlük savaşın anatomisi. Avrasya İncelemeleri Dergisi. 10(1), 83-106.
• Asker, A. (2021). Azerbaycan’ın son hamlesi ve çatışmanın askeri-siyasi çözümü. H. Çakmak (Ed). in Dünden bugüne Karabağ sorunu. Ankara: Yenisey Kitap.
• Bartsch, R., Coyne, J. & Gray, K. (2018). Drones in Society Exploring the Strange New World of Unmanned Aircraft. Routledge.
• Bakır G. (2019). İnsansız hava araçlarının savunma sanayi harcamasında yeri ve önemi. ASEAD. 6(2), 127-134. Baykartech. (2024). Bayraktar mini-UAV. Baykartech. Retrieved from https://baykartech.com/en/uav/bayraktar-mini-iha/.
• Baykartech. (2024). Bayraktar TB2. Baykartech. Retrieved from https://baykartech.com/en/uav/bayraktar-tb2/.
• Baykartech. (2024). Bayraktar TB3. Baykartech. Retrieved from https://baykartech.com/en/uav/bayraktar-tb3/.
• Berkdil B. (2020). Azerbaijan to buy armed drones from Turkey. Defense News. June 25. Retrieved from https://www.defensenews.com/unmanned/2020/06/25/azerbaijan-to-buy-armed-drones-from-turkey/.
• Boyle, M. J. (2013). The costs and consequences of drone warfare. International Affairs (Royal Institute of International Affairs 1944). 89(1), 1-29.
• Borg, S. (2021). Assembling Israeli drone warfare: Loitering surveillance and operational sustainability. Security Dialogue. 52(5), 401–417.
• Cevher, Ü. (2023). İnsansız hava araçlarında dayanıklılık. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi. 51, 181-189.
• Cummings, M. L. (2006). Automation and accountability in decision support system interface design. The Journal of Technology Studies. 32(1), 23-31.
• Çetinkaya, S.G. & Koç, M. (2023). Türkiye’nin insansız hava araçları serüveni. Jounal of Anadolu Strategy. 1-27.
• Dombrowski, P. & Demchak, C. C. (2014). Cyber war, cybered conflict, and the maritime domain. Naval War College Review. 67(2), 70-96.
• Dobbing, M. & Cole C. (2014). Israel and the Drone Wars (Examining Israel’s Production, Use and Proliferation of UAVs). Drone Wars UK. Düz, S. (2020). The ascension of Turkey as a drone power history, strategy, and geopolitical implications. SETA Analysis, 65, 7-26.
• Ehrhard, T.P. (2000). Unmanned Aerial Vehicles in the United States Armed Services: A Comparative Study of Weapon System Innovation. Thesis (Doctoral Dissertation), Baltimore: Johns Hopkins University.
• Falk, T. O. (2021). How drones have added a new dynamic to conflicts. Aljazeera News. February 20. Retrieved from https://www.aljazeera.com/news/2021/2/20/how-drones-have-added-a-new-dynamic-to-conflicts.
• Fedutinov, D. (2016). Roboty v nebe Nagornogo Karabakha. NVO. April 22. Retrieved from https://nvo.ng.ru/armament/2016-04-22/14_karabah.html.
• Geleceğin hava kuvvetleri: 2016 – 2050, (2016). Think Tech: Sektör Değerlendirme Raporu. 6- 74.
• Gurbanov, R. (2025). Military operations in the second Karabakh War: Azerbaijan’s strategy, Russia’s stance and Türkiye’s role. RUSAD, 13, 237-273.
• Güner, E., Babayev, S. &Safarov, T. (2022). Vətən Müharibəsinin zəfər nəticəsi. Milli Təhlükəsizlik və Hərbi Elmlər. 3(8), 7-18.
• Glenn, R.W. (2008). All Glory Is Fleeting Insights from the Second Lebanon War. Santa Monica CA: RAND.
• Global Power. (2025). 2025 military strength ranking. GFP. Retrieved from https://www.globalfirepower.com/countries-listing.php.
• Hashimov, E. (2022). Müasir pilotsuz uçuş aparatlarının tətbiqinin bəzi aspektləri. “Azərbaycan Postmüharibə Dövründə: Ordu Quruculuğunda Yeni Yanaşmalar və Perspektivlər” Respublika Elmi-Praktik Konfransinin Materialları, 30-32.
• Hunter, E. & Pernik, P. (2015). The challenges of hybrid warfare. Analysis of International Centre for Defence and Security. 3-7.
• Hoffman, L. (2020). How Turkey became a drone power (and what that tells us about the future of warfare). The Correspondent. December 10. Retrieved from https://thecorrespondent.com/832/how-turkey-became-a-drone-power-and-what-that-tells-us-about-the-future-of-warfare.
• IAI. (2024). Harpy. IAI. Retrieved from https://www.iai.co.il/p/harpy.
• IAI. (2024). Harop. IAI. Retrieved from https://www.iai.co.il/p/harop.
• Islamic World News. (2024). Military knowledge: Harop suicide drone. Islamic World News.
• January 5. Retrieved from https://english.iswnews.com/32697/military-knowledge-harop-suicide-drone/.
• Idan, A. & Shaffer, B. (2021). Israel’s role in the second Armenia-Azerbaijan war. T. Gafarli & M. Arnold (Eds). in The Karabakh Gambit: Responsibility for Future, İstanbul: TRT World Research Centre.
• Isachenko, D. (2020). Turkey–Russia partnership in the war over Nagorno-Karabakh. SWP Comment. 53, 1-4.
• Ilic, D. &Tomasevic, V. (2021). The impact of the Nagorno-Karabakh conflict in 2020 on the perception of combat drones. Serbian Journal of Engineering Management. 6(1), 9-21.
• Josan, A. & Voicu, C. (2015). Hybrid wars in the age of asymmetric conflicts. Review of the Air Force Academy. 28(1), 49-52.
• Kaya, K. (2022). Turkey as a drone superpower: A case study of a mid-size power driving the operational environment. The Foreign Military Studies Office Report. 1-11.
• Kaldor, M. (2007). New & old wars. Second Edition, California: Stanford University Press.
• Keene, S. D. (2015). Lethal and legal?:The Ethics of Drone Strike. Strategic Studies Institute: US Army War College Press.
• Kınık, H. & Çelik, S. (2021). The role of Turkish drones in Azerbaijan’s increasing military effectiveness: An assessment of the second Nagorno Karabakh War. Insight Turkey. 23(4), 169-191.
• Khalilzada, J. (2022). The proliferation of combat drones in civil and interstate conflicts. Insight Turkey. 24(3), 89-108.
• Mamedov, F. (2015). Bespilotnyye voyny v Karabakhe. Haqqin. Az. August 7. Retrieved from https://haqqin.az/news/50467.
• Ministry of Defence of Israel. (2024). Unmanned aerial vehicle (UAV) administration. Ministry of Defence of Israel. Retrieved from https://english.mod.gov.il/About/Innovative_Strength/Pages/Unmanned_Aerial_Vehicle_Administration.aspx.
• Military Factory. (2024). Unmanned combat aerial vehicles (UCAVs). Military Factory. Retrieved from https://www.militaryfactory.com/aircraft/unmanned-combat-air-vehicle-ucav.php#google_vignette.
• Novichkov, N. (2021). Boyevoye primeneniye bespilotnykh apparatov v Nagornom Karabakhe. - Moskva: Status.
• Öncel, R. (2021). Drivers and implications of Bayraktar TB2 sale to Poland. SETA Perspective. 64, 1-4.
• Özer, Ç. (2025). II. Karabağ Savaşı sonrasında Türkiye Azerbaycan güvenlik ve savunma ilişkileri. İstanbul Kent Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi. 6 (1), 1-27.
• Özgen, C. (2021). 44 günün ardından: 2020 Karabağ Savaşı’nın askerî açıdan analizi. Giresun Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 7(1), 104-123.
• Ünal, H. (2021). Turkey and the second Karabakh war of 2020: The policy of ‘one nation, two states’ in full swing. T. Gafarli & M. Arnold (Eds). in The Karabakh gambit: Responsibility for future. İstanbul: TRT World Research Centre.
• Peigne, L. P. (2023). TB2 Bayraktar is a big strategy for a little drone. Briefings De LIFRI. 1-14.
• Rumer, E. (2019). The Primakov (not Gerasimov) Doctrine in action. Carnegie Endowment for International Peace. 1-23.
• Sanders, R. (2002). An Israeli military innovation UAVS. JFQ. 3, 114-118.
• Sarıkaya, Y. (2020). 44 gün savaşı: Azerbaycan’ın Karabağ zaferi. Tasav Rapor. 7-39.
• Sapmaz, A. (2021). The role of unmanned aerial vehicles armed unmanned aerial vehicles and drones in the second Karabakh war. 3. International Baku Scientific Research Congress.7-19.
• Satana, N. S. (2008). Transformation of the Turkish military and the path to democracy. Armed Forces & Society. 34(3), 357–388.
• Shiraliyev, M. & Hasanoğlu, M. (2024). Güvenlikleştirme teorisi bağlamında ikinci Karabağ Savaşı sonrası Azerbaycan’ın millî güvenlik paradigması. Güvenlik Bilimleri Dergisi. 13(2), 277-300.
• Soyaltin-Collelaa, D. & Demiryol, T. (2023). Unusual middle power activism and regime survival: Turkey’s drone warfare and its regime-boosting effects. Third World Quarterly. 1-20.
• Sprengei, F. C. (2021). Drones in hybrid warfare: Lessons from current battlefields. Hybrid CoE Working Paper. 10, 7-25.
• Taşçıoğlu, Ö. L. (2023). İkinci Karabağ Savaşı ve sonuçları. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 25(2), 543-566.
• The Week. (2021). The future of drone warfare. The Week. June 20. Retrieved from https://theweek.com/politics/1001660/the-future-of-drone-warfare.
• Türkiye insansız hava aracı sistemleri yol haritası 2011-2030 (2011). Savunma Sanayi Müsteşarlığı Raporu. 13-90.
• Tombak, F. (2024). Türkiye’nin terörle mücadele tarihinde savunma sanayinin rolü: BMC örneği. Korkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi. (15), 1590-1604.
• Wenz, J. (2015). Israel’s kamikaze drone is a terrifying sight to see. Popular Mechanics. August 17. Retrieved from https://www.popularmechanics.com/military/weapons/a16938/israel-harop/.
• Winner, L. (1986). The Whale and the reactor: A search for limits in an age of high technology. Chicago and London: Univeristy of Chicago Press.
• Yalçınkaya, H. (2021). Turkey’s overlooked role in the second Nagorno-Karabakh War. GMF. January 21. Retrieved from https://www.gmfus.org/download/article/18950.
• Yeşilot, O. & İnalcık, G. (2025). Kadim Türk şehri Şuşa ve ikinci Karabağ Savaşı’nda Şuşa muharebesi”. Avrasya İncelemeleri Dergisi 14(1), 125-151.