Araştırma Makalesi

İşletmelerin Dijitalleşmeye Yönelik Yatırımlarını Etkileyen Faktörlerin Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Değerlendirilmesi

Cilt: 27 Sayı: 3 29 Eylül 2025
PDF İndir
TR EN

İşletmelerin Dijitalleşmeye Yönelik Yatırımlarını Etkileyen Faktörlerin Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Değerlendirilmesi

Öz

Rekabet avantajı elde etmeleri, büyümeleri ve sürdürebilirlik sağlamaları açısından dijital teknoloji araçlar işletmeler için kritik önem taşımaktadır. Bu çalışma işletmeleri dijital teknolojileri kullanıma iten nedenleri gri ilişkisel analiz (GİA) yöntemiyle belirlemeyi amaçlamaktadır. Araştırma verileri Afyonkarahisar’da faaliyet gösteren 79 işletmeden oluşan örnekleme 2024 yılında uygulanan anket çalışması ile elde edilmiştir. Çalışma bulgularına göre, işletmeler ofis otomasyon sistemleri ve elektronik veri işlem sistemleri başta gelmek üzere, nesnelerin interneti hariç en az bir dijital teknoloji aracı kullanmaktadır. GİA sonucunda araştırmaya katılan işletmelerin dijital teknolojileri esas olarak müşteri isteklerine hızlı cevap verebilme, kontrol ve denetim sağlama, verimliliği yükseltme, yenilikleri takip etmek gibi kısa vadede somut etki yaratacak operasyonel iyileştirme aracı olarak kullandıkları tespit edilmiştir. Daha iyi kurumsal imaj sağlama kriteri ise en düşük puanlama ile dijitalleşmeye sevk etmede göreceli önemsiz bir faktör olarak belirlenmiştir. "Daha iyi kurumsal imaj sağlama" kriterinin gri ilişkisel analizde düşük önemli faktör çıkması işletmelerin imajı genelde ikincil bir fayda olarak gördüklerini, işletmelerin dijitalleşmeye daha çok verimlilik, maliyet, rekabet avantajı gibi somut nedenlerle yöneldiğini pekiştiren bir bulgu olarak değerlendirilebilir.

Anahtar Kelimeler

Dijitalleşme, Dijital Teknolojik araçlar, Gri İlişkisel Analiz

Kaynakça

  1. Abou-foul, M., Ruiz-Alba, J. L., & Soares, A. (2021). The impact of digitalization and servitization on the financial performance of a firm: An empirical analysis. Production Planning and Control, 32(12), 975-989. https://doi.org/10.1080/09537287.2020.1780508.
  2. Adeniran, A. O., & Johnston, K. A. (2014). The adoption of information and communication technology by small and medium-sized enterprises in South Africa: The role of ICT awareness and business performance. South African Journal of Business Management, 45(3), 47–59.
  3. Akin, N. G. (2016). Personel seçiminde çok kriterli karar verme: Bulanık TOPSIS uygulaması. İşletme Araştırmaları Dergisi, 8(2), 224-254.
  4. Akkoyun, B. ve Dulkadir, B. (2013). Bilişim teknolojilerinin işletme performansı üzerine etkileri ve Gaziantep ilinde tekstil sektöründe bir araştırma. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Elektronik Dergisi, 4(7).73-90
  5. Aksoy, R., ve Kara. A, (2013). Bilgi Teknolojilerinin Çalışanlar Tarafından Benimsenmesi: Karadeniz Ereğli’de KOBİ çalışanları Üzerine Bir Uygulama. . Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, (10), 1-20.
  6. Arslan, E., & Baysal Artık, M. (2023). Muhasebe Meslek Mensuplarının Muhasebede Dijitalleşmeye Geçmelerini Etkileyen Faktörlerin Gri İlişkisel Analiz İle Tespit Edilmesi. Muhasebe ve Denetime Bakış, 23(70), 307-326. https://10.55322/mdbakis.1195567.
  7. Arslan, E.,& Kayahan, C. (2022). Hastane Yatırımları Üzerinde Etkili Olan Faktörlerin Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Belirlenmesi. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(4), 732-746. https://doi.org/10.29106/fesa.118133.
  8. Aydoğan, E. ve Altuğ, M. (2006). Küçük ve Orta Ölçekli İşletmelerin Kobi Rekabet Gücünün Artırılmasında İleri Yönetim Teknolojilerinin Rolü, Makine İmalat Sektörüne Yönelik Bir Uygulama. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (16), 87-110.
  9. Behzadian, M., Otaghsara, S. K., Yazdani, M., & Ignatius, J. (2012). A state-of the-art survey of TOPSIS applications. Expert Systems with applications, 39(17), 13051-13069.
  10. Boiko, M., Bosovska, B., Vedmid, N., Melnychenko S., & Stopchenko, Y. (2022). Digitalization: Implementation in the tourism business of Ukraine. Problems and Perspectives in Management, 20(4), 24-41. https://doi.org/10.21511/ppm.20(4).2022.03.

Kaynak Göster

APA
Baysal Artık, M., & Kula, V. (2025). İşletmelerin Dijitalleşmeye Yönelik Yatırımlarını Etkileyen Faktörlerin Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Değerlendirilmesi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 27(3), 1052-1070. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1676143
AMA
1.Baysal Artık M, Kula V. İşletmelerin Dijitalleşmeye Yönelik Yatırımlarını Etkileyen Faktörlerin Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Değerlendirilmesi. AKÜSBD. 2025;27(3):1052-1070. doi:10.32709/akusosbil.1676143
Chicago
Baysal Artık, Mehtap, ve Veysel Kula. 2025. “İşletmelerin Dijitalleşmeye Yönelik Yatırımlarını Etkileyen Faktörlerin Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Değerlendirilmesi”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 27 (3): 1052-70. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1676143.
EndNote
Baysal Artık M, Kula V (01 Eylül 2025) İşletmelerin Dijitalleşmeye Yönelik Yatırımlarını Etkileyen Faktörlerin Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Değerlendirilmesi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 27 3 1052–1070.
IEEE
[1]M. Baysal Artık ve V. Kula, “İşletmelerin Dijitalleşmeye Yönelik Yatırımlarını Etkileyen Faktörlerin Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Değerlendirilmesi”, AKÜSBD, c. 27, sy 3, ss. 1052–1070, Eyl. 2025, doi: 10.32709/akusosbil.1676143.
ISNAD
Baysal Artık, Mehtap - Kula, Veysel. “İşletmelerin Dijitalleşmeye Yönelik Yatırımlarını Etkileyen Faktörlerin Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Değerlendirilmesi”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 27/3 (01 Eylül 2025): 1052-1070. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1676143.
JAMA
1.Baysal Artık M, Kula V. İşletmelerin Dijitalleşmeye Yönelik Yatırımlarını Etkileyen Faktörlerin Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Değerlendirilmesi. AKÜSBD. 2025;27:1052–1070.
MLA
Baysal Artık, Mehtap, ve Veysel Kula. “İşletmelerin Dijitalleşmeye Yönelik Yatırımlarını Etkileyen Faktörlerin Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Değerlendirilmesi”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 27, sy 3, Eylül 2025, ss. 1052-70, doi:10.32709/akusosbil.1676143.
Vancouver
1.Mehtap Baysal Artık, Veysel Kula. İşletmelerin Dijitalleşmeye Yönelik Yatırımlarını Etkileyen Faktörlerin Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Değerlendirilmesi. AKÜSBD. 01 Eylül 2025;27(3):1052-70. doi:10.32709/akusosbil.1676143