Üniversite Öğrencilerinin Yabancı Dile Yönelik Kalıplaşmış Düşünceleri

Öz

Kalıplaşmış düşünceler, bireyin yabancı dil öğrenme sürecine yönelik düşünsel önyargı içeren, esneklikten uzak ve genelleyici inançlar içeren bilişsel önyargılardır. Yabancı dil dersinde ortaya çıkan bu düşünceler, öğrencilerin geçmiş deneyimlerine, kişisel algılarına ve dil öğrenme sürecine dair yanlış inançlarına dayanarak şekillenir. Bu tür düşünceler, öğrencinin öğrenme sürecini olumsuz etkileyebilir, motivasyonunu düşürebilir ve dil öğrenimini sınırlayabilir. Bu çalışmada ise yabancı dil dersi alan öğrencilerin, yabancı dil öğrenimi açısından önemli olan kalıplaşmış düşünceleri belirlemeye çalışılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, Kastamonu Üniversitesinde yabancı dil dersi alan üniversite öğrencileri oluşturmuş, araştırmada nicel araştırma yöntemleri arasında yer alan tarama modeli kullanılmıştır. Verilerin toplanması amacıyla “Yabancı Dile Yönelik Kalıplaşmış Düşünceler Ölçeği” kullanılmış ve çalışmaya 523 öğrenci katılmıştır. Elde edilen verilerle değişkenleri ölçmek amacıyla gerekli faktör, varyans ve korelasyon analizleri yapılmıştır. Analizler sonucunda, öğrencilerin kalıplaşmış düşüncelerinin aşırı genelleme, kutuplaştırma, kişiselleştirme, mutlakçılık, değiştirme gayreti, aşırı fedakârlık, keşkecilik ve toptancılık alt boyutlarına ayrıldığı belirlenmiş öğrencilerin en yüksek katılım gösterdiği alt boyutun fedakârlık olduğu saptanmıştır. Elde edilen bulgular, öğrencilerin kalıplaşmış düşüncelerinin cinsiyet, yabancı dil dersi alma süresi, uyruk, okumakta oldukları bölüm, sınıf düzeyi, yabancı dil olarak İngilizce dersi alma durumu ve İngilizce harici ikinci veya farklı bir dil dersi almalarına göre farklılaştığı tespit edilmiştir. Bu sonuçlara dayanarak, bir dizi öneri ve tavsiyede bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Dil Öğrenimi
• Kalıplaşmış Düşünceler
• Yabancı Dil

University Students' Stereotypical Thoughts Towards Foreign Language

Öz

Stereotypes are the individual's beliefs about the process of learning a foreign language that contain intellectual prejudices, are inflexible and generalising. Stereotypes in foreign language learning are shaped by students' past experiences, personal perceptions and false beliefs about the language learning process. These thoughts can negatively affect the learning process and thus the success of the students, decrease their motivation and limit their language learning. In this study, it was tried to reveal the stereotypical thoughts of students taking foreign language courses which are important for their foreign language learning. The study group of the research consisted of university students taking foreign language courses at Kastamonu University, and the survey model, which is among the quantitative research methods, was used as the research model. ‘Stereotyped Thoughts Scale for Foreign Language’ was used to collect the data and 523 students participated in the study. Necessary factor, variance and correlation analyses were performed to measure the variables with the data obtained. The results related to stereotypes obtained as a result of the analysis showed that the students had the highest level of participation in the sub-dimension of altruism among the sub-dimensions of overgeneralisation, polarisation, personalisation, absolutism, effort to change, excessive altruism, wishful thinking and totalism. According to the findings, it was found that students' stereotypes differed according to gender, duration of taking foreign language courses, nationality, department, class, taking English as a foreign language and taking a second or different language course other than English. Based on these results, a series of suggestions and recommendations were made.

Anahtar Kelimeler

• Language Learning
• Stereotypes
• Foreign Language

Kaynakça

1. Allport, G. W., Clark, K., & Pettigrew, T. (1954). The nature of prejudice. https://ia601500.us.archive.org/17/items/in.ernet.dli.2015.188638/2015.188638.The-Nature-Of-Prejudice.pdf sayfasından erişilmiştir.
2. Arık, E. (2019). Matematiğe yönelik kalıplaşmış düşüncelerin ortaokul öğrencilerinin matematik dersi başarılarına etkisi (Nevşehir ili örneği). (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
3. Aykol, N. (2017). Lise Öğrencilerinin Yabancı Dile Yönelik Kalıplaşmış Düşünceleri ve Yabancı Dil Özyeterlik Algılarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi. (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
4. Baykul, Y. (1999). İstatistik: Metodlar ve uygulamalar. Ankara: Anı.
5. Baysal, s. (2018). Meslek Yüksekokulu Öğrencilerinin Dil Öğrenme Stratejilerinin ve Yabancı Dile Yönelik Kalıplaşmış Düşüncelerinin İncelenmesi. (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
6. Baysal, S., & Berkant, H. G. (2020). Meslek yüksekokulu öğrencilerinin dil öğrenme stratejilerinin ve yabancı dile yönelik kalıplaşmış düşüncelerinin incelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(1), 67-86.
7. Bolat, H., & Kırca, Ç. (2018). Stereotypen in DaF-und TRaF-Lehrwerken als Störfaktor oder Impulsgeber. Diyalog Interkulturelle Zeitschrift Für Germanistik, 6(1), 172-182.
8. Can, A. (2016). SPSS ile bilimsel araştırma sürecinde veri analizi. Ankara: Pegem Akademi.

9. Can, A. (2018). SPSS ile bilimsel araştırma sürecinde nicel veri analizi. Ankara: Pegem.
10. Castellotti, V., & Moore, D. (2002). Social representations of languages and teach- ing: Guide for the development of language education policies in Europe from linguistic diversity to plurilingual education. Strasbourg: Council of Europe.
11. Chaput, P. R. (1997). Culture in grammar. The Slavic and East European Journal, 41, 403–414. doi: 10.2307/310183
12. Dağıstan, A. (2018). Ortaokul öğrencilerinin Matematik dersine yönelik kalıplaşmış düşüncelerinin akademik başarıları ile ilişkisi (Kırşehir ili Cacabey ortaokulu örneği). (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
13. Doğan, Ö. (2023). Lise öğrencilerinin Enneagram kişilik tipleri ile yabancı dile yönelik kalıplaşmış düşünceleri arasındaki ilişki. (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
14. Dovidio, J. F., & Gaertner, S. L. (1999). Reducing prejudice: Combating intergroup biases. Current directions in psychological science, 8(4), 101-105.
15. Dökmen, Ü. (2005). İletişim Çatışmaları ve Empati. Ankara: Sistem Yayoncılık.
16. Kandemir, G. (2021). Yabancı Dil Öğretmen Adaylarının Yabancı Dil Öğrenmeye Yönelik Öz Yeterlik Algıları ile Kalıplaşmış Düşünceleri Arasındaki İlişki. (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
17. Kandemir, G. (2021). Yabancı dil öğretmen adaylarının yabancı dil öğrenmeye yönelik öz yeterlik algıları ile kalıplaşmış düşünceleri arasındaki ilişki. (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
18. Karasar, N. (2007). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel Yayınları.
19. Limon, S., Kara, N. O., & Antalyalı, Ö. L. (2018). Yönetim Literatüründe Stereotip (Kalıpyargı) Kavramı: Ulusal ve Uluslararası Alandaki Yönetim Araştırmaları Üzerine Bir İnceleme. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 10(23), 195-211.
20. Nikitina, L. (2020). Stereotypes and language learning motivation: A study of L2 learners of Asian languages. Routledge.
21. Ocak, İ. (2017). Lise öğrencilerinin yabancı dile yönelik kalıplaşmış düşünceleri ve yabancı dil özyeterlik algılarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
22. Petersen, L. E., & Dietz, J. (2006). Die Bedeutung von Stereotypen und Vorurteilen für das Diversity Management. Diversity Management. Unternehmens-und Personalpolitik der Vielfalt, 106-122.
23. Yaprak, A. (2024). Yabancı Dil Dersine Katılım: Kastamonu Üniversitesi Örneği. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 44(1), 391-423.