Yabancı Dil Öğretiminde Yeni Medya Teknolojileri ve Kullanım Önerileri

Öz

Bu çalışma, dijitalleşmenin hız kazandığı günümüzde yabancı dil öğretimi ve öğrenimi süreçlerine entegre edilen yeni medya araçlarını incelemeyi ve bu araçların somut kullanımına dair öneriler sunmayı amaçlamaktadır. Sosyal bilimlerdeki kuramsal gelişmelerin ve bilgi iletişim teknolojilerindeki dönüşümlerin etkisiyle şekillenen dil eğitimi, zamanla davranışçı yaklaşımlardan yapılandırmacı modellere evrilmiştir. Bu çerçevede sesli kitaplar, podcastler, dijital sözlükler, dil öğrenme platformları, web uygulamaları ve yapay zekâ sohbet robotları gibi araçların, öğrenci merkezli ve çoklu duyuya hitap eden özellikleri sayesinde dil öğrenimini desteklediği vurgulanmaktadır. Çalışmada her bir araç için dinleme, konuşma, okuma, yazma ve kelime bilgisi gibi temel dil becerilerine yönelik çeşitli uygulama önerilerine yer verilmiştir. Ayrıca bu araçların, öğrenme sürecini mekândan ve zamandan bağımsız hâle getirerek bireyselleştirilmiş öğrenmeyi teşvik ettiği belirtilmiştir. Öğrenci motivasyonunu artırma, kültürel farkındalık kazandırma, işbirlikçi öğrenme ortamları yaratma ve öğretmenlere ders materyali üretiminde destek olma gibi katkıları da detaylandırılmıştır. Çalışma, odak ve amaç noktaları ekseninde yapılan ön alan yazın taramaları sonucunda elde edilmiş bilgilerden yola çıkılarak elde edilen veriler ışığında ortaya konan öneriler üzerine yapılandırılmıştır. Öğretmenlerin rehberliğinde bu araçların sınıf içi ve dışı etkinliklerde etkili biçimde kullanılması gerektiği vurgulanırken, çalışma, uygulamaya yönelik somut örnekler sunarak alan yazındaki teorik odaklı boşluklara pratik çözümler getirmeyi hedeflemektedir.

Anahtar Kelimeler

• Medya araçları
• Yabancı Dil Öğretimi
• Sohbet Robotları
• Dil öğrenme araçları
• Podcast

New Media Technologies in Foreign Language Teaching and Recommendations for Their Use

Öz

This study investigates the integration of new media tools into foreign language teaching and learning in the context of rapid digitalization. Influenced by theoretical advancements in the social sciences and the transformative impact of information and communication technologies, language education has gradually shifted from behaviorist approaches to constructivist models. Within this framework, the use of audiobooks, podcasts, digital dictionaries, language learning platforms, web applications, and AI-powered chatbots is emphasized for their student-centered nature and multisensory appeal, which effectively support language acquisition. The study presents practical implementation strategies for each tool with a focus on developing core language skills, including listening, speaking, reading, writing, and vocabulary. Furthermore, it highlights how these tools facilitate personalized learning by enabling flexible, time- and place-independent access to resources. Additional benefits—such as increasing learner motivation, enhancing cultural awareness, fostering collaborative learning environments, and supporting teachers in instructional design—are also discussed in detail. The structure of the study is grounded in findings from a preliminary literature review conducted in line with established academic frameworks of focus and purpose. It underscores the importance of guided use of digital tools under the supervision of educators in both formal and informal learning environments. By offering concrete, practice-oriented examples, the study seeks to address the current gap in the literature, which often remains theoretical, by proposing applicable and pedagogically sound solutions.

Anahtar Kelimeler

• New media
• Foreign language teaching
• Chatbots
• Digital language learning
• Podcasts

Kaynakça

1. Akkaya, N., & Şengül, L. (2023). Sohbet Robotları (Chatbots) ve Yabancı Dil Eğitimi. Buca Eğitim Fakültesi Dergisi(58), 2988-2999.
2. Álvarez Valencia, J. A. (2016) Language views on social networking sites for language learning: the case of Busuu, Computer Assisted Language Learning, 29(5), 853-867, DOI: 10.1080/09588221.2015.1069361
3. Babacan, G. (2025). Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde podcast kullanımı. Turkish Studies, 10(3), 1153-1170. :http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.7837
4. Çelik, A. (2012). Yabancı Dil Öğreniminde Karekod Destekli Mobil Öğrenme Ortamının Aktif Sözcük Öğrenimine Etkisi ve Öğrenci Görüşleri: Mobil Sözlük Örneği. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Ankara.
5. Çetindağ, S., & Arslan, M. (2021). Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretiminde Kullanılan Mobil Dil Öğretim Uygulamalarının Öğrencilerin Dil Becerilerinin Gelişimine Etkisi Üzerine Öğretmen Görüşleri. International Academic Social Resources Journal, 6(29), 1314-1320.
6. Doğan, M. (2023). Hybrides Sprachlerncoaching. Çanakkale: Paradigma.
7. Dündar, Ş. N., & Kara, M. (2019). Yabancı Dil Olarak Türkçenin Öğretiminde Dijital Platformların Kullanılmasına Yönelik Öğretmenlerin Görüşleri. 21. Yüzyılda Eğitim ve Toplum, 8(24), 557-579.
8. Erim, E., & Bıyık, Ş. S. (2021). Zum Stellenwert der mobilen Applikationen für Deutsch als Fremdsprache – dargestellt an mobilen App-Beispielen „Anton“ und „Fun Easy Learn“. Diyalog, 2, 730-759.

9. Fryer, L., & Carpenter, R. (2006). Emerging technologies bots as language learning tools. Language Learning & Technology, 10(3), 8-14.
10. Göçerler, H., & Asutay, H. (2016). Yazınsal bir ürün olarak sesli kitapların okuma derslerindeki etkililiği ve kullanılabilirliği. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 18(2), 151-167.
11. Haghani, N., & Sohrabi, P. (2007). Reale und virtuelle Einsatzmöglichkeiten der audiovisuellen Methode im Fremdsprachenunterricht. Pazhuhesh-e Zabanha-ye Khareji (40).
12. Heinze, O. (2003). Methoden des Fremdsprachenunterrichts: Die audio-visuelle Methode. Münih: Grin Verlag.
13. Jazbec, S., & Kacjan, B. (2016). Online-Wörterbücher als potenzielles Hilfsmittel beim Sprichwortlernen am Beispiel DaF. Porta Linguarum, 6, 135-148.
14. Kartal, E. (2005, 4(4)). Bilişim iletişim teknolojileri ve dil öğretim endüstrisi. The Turkish Online Journal of Educational Technology, s. 82-87.
15. Kétyi, A. (2015). Practical evaluation of a mobile language learning tool in higher education. In: F. Helm, L. Bradley, M. Guarda & S. Thou€esny (Eds), Critical CALLProceedings of the 2015 EUROCALL Conference, Padova, Italy (pp. 306-311). Dublin: Ireland: Research-publishing.net.
16. Kuruca, Y., Üstüner, M., & Şimşek, I. (2022). Dijital pazarlamada yapay zekâ kullanımı: sohbet robotu (chatbot). Medya ve Kültür, 2(1), 88-113.
17. Kuşaksız, B., Yeşilbaş, C., Tunal, D., & Kayalar, S. (T.y.). Chatbot. Chatbotiab912018131741.pdf (iabtr.org)
18. Kuşçu, E. (2019). Yabancı dil Fransızca öğretiminde mobil destekli uygulamalar: Duolıngo ve Memrise örnekleri. International Journal of Language Academy, 7(4), 304-318.
19. Maden, A. (2020). Elektronik sözlük kullanımının sözlük kullanmaya yönelik tutuma etkisi: 5. Sınıf örneği. International Journal of Education Science and Technology, 6(1), 22-35.
20. Malerba, M. L. (2015). Learners’ behaviours and autonomy in LiveMocha and busuu online communities. Paper presented at the EDEN 2015 Annual Conference, Barcelona, Spain.
21. Oliveira, M. M., Sporn, Z., Kliemann, L., Borschke, A., & Meyering, M. (2025, 01 01). Pressematerial. Babbel: https://de.babbel.com/presse/de-de/downloads/studies_research adresinden alındı
22. Rosell-Aguilar, F. (2018). Autonomous language learning through a mobile application: a user evaluation of the busuu app, Computer Assisted Language Learning, 31(8), 854-881, DOI: 10.1080/09588221.2018.1456465
23. Shibata, N. (2020). The usefulness of Busuu online courses forforeign language learning. Computer-Assisted Language Learning Electronic Journal, 21(2), 197-203.
24. Şendağ, S., Gedik, N., Caner, M., & Toker, S. (2017). Mobil-yoğun-podcast dinlemenin ingilizce öğretmen adaylarının dinleme, konuşma ve eleştirel düşünme becerilerine etkisi. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 7(2), 94-122.
25. Tahir, D. (2019). Podcast dosyalarının almanca dersinde dinleme becerilerini geliştirmeye yönelik kullanımı. Alman Dili ve Kültürü Araştırmaları Dergisi, 1(1), 15-36.
26. Tekin, Ö. (2023). ChatGPT im Unterricht Deutsch als Fremdsprache, Alman Dili ve Kültürü Araştırmaları Dergisi, 5, 35-163. Doi: 10.55143/alkad.1390420
27. Teske, K. (2017). Duolingo. Calico Journal (Online), 34(3), 393-401. https://www.jstor.org/stable/90014704 adresinden alındı
28. Travkina, E. (2007). Zur Arbeit mit dem Hörbuch im Phonetik-Unterricht. Zeitschrift für Interkulturellen Fremdsprachenunterricht, 12(1), 1-15.
29. Türel, Y. K., & Davudova, E. (2019). Using mobile applications in foreign language learning. 9. International Research Conference on Education, Language and Literature (s. 101-105). Tbilisi/ Georgia: IRCEELT.
30. Türker, M. S. (2019). Sesli kitapların yabancı dil olarak Türkçe öğrenenlerin okumaya yönelik tutumları üzerindeki etkisi. Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, 19, 263-286.
31. Winans, M. D. (2020). Busuu: A social network application to learn languages. Calico Journal (Online), 30(1), 117-126.
32. Yorgancı, O. K. (2021). Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretiminde Podcast (Sesli Yayın) Kullanımının Üretici Dil Becerilerine Etkisi. Yıldız Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı, Türkçe Eğitimi Doktora Programı, Doktora Tezi, İstanbul.