Sınıf Öğretmenlerinin Özel Eğitimle İlgili Metaforik Algılarının İncelenmesi

Eğitim her birey için vazgeçilmez bir hak ve gerekliliktir. Bu nedenle özel gereksinimli insanların da eğitim ihtiyaçlarının karşılanabilmesi amacıyla yürütülen özel eğitim çalışmaları ulusal ve uluslararası eğitim platformlarında güncelliğini sürekli korumaktadır. Özel eğitimde kalitenin arttırılması, teori ve uygulamada bütünlüğün sağlanabilmesinde öğretmen ve öğretmen yetiştirme ön plana çıkmaktadır. Bu bağlamda öğretmenlerin özel eğitimle ilgili metaforik algılarının ortaya konulması amaçlanan bu çalışma, nitel araştırma tekniklerinden olgubilim deseniyle yürütülmüştür. Çalışmanın örneklemini 2015-2016 eğitim öğretim yılında Amasya il merkezindeki okullarda eğitim veren toplam 70 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Çalışmada veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından düzenlenen ve iki kısımdan oluşan “Özel Eğitime Yönelik Yapılandırılmış Görüşme Formu” kullanılmıştır. Veriler içerik analizi tekniğiyle analiz edilerek yorumlanmıştır. Elde edilen bulgularda öğretmenlerin özel eğitimle ilgili algılarını ortaya koyan metaforlar kategoriler altında toplanmıştır. Özel eğitimle ilgili oluşturulan metaforlar yuva, ihtiyaç, bitki, yoksunluk, tedavi, eğitim, zanaat, bir yaşam şekli ve rehber olmak üzere 9 kategori; özel eğitime ihtiyacı olan çocukla ilgili olan metaforlar sanat, yoksunluk, bitki, potansiyel sahibi ve sıradışı ve muhtaç olmak üzere toplam 6 kategori altında toplanmıştır. Elde edilen bulgular ışığında öğretmenlerin özel eğitimle ilgili algılarının genel olarak olumlu olduğu görülmüş ve meslekleriyle özel eğitimi özdeşleştirdikleri fark edilmiştir. Çalışmada sınıf öğretmenlerinin özel eğitimle ilgili farkındalık düzeylerini artırılabilmesi için özel eğitimle ilgili hizmet içi programlar hazırlanması ayrıca öğretmen eğitimi süresince özel eğitimle ilgili ders saatlerinin artırılması ve uygulamaya yönelik etkinliklerin düzenlenmesi önerilmiştir.