Araştırma Makalesi

Gençlik Merkezine Başvuran Adölesanların Menarş Duygu, Menstruasyon Algı‐Bilgi ve Özbakım Pratikleri

Cilt: 18 Sayı: 4 27 Aralık 2018
  • Şule Özel *
  • Aslı Oskovi
  • Sabriye Korkut
  • Tuba Memur
  • Yaprak Engin Üstün
PDF İndir
EN TR

Gençlik Merkezine Başvuran Adölesanların Menarş Duygu, Menstruasyon Algı‐Bilgi ve Özbakım Pratikleri

Öz

Amaç: Adölesan dönemi 10‐19 yaşları arasındaki fiziksel, psikolojik ve sosyal değişimlerin olduğu,

çocukluktan yetişkinliğe geçişteki yaşam biçimi davranışlarının kazanıldığı dinamik devredir. Amacımız

adölesan kızların menarş duygu, mensturasyon algı, bilgiyi aldıkları kaynak, mensturasyon sırasındaki

öz bakım davranışlarını tanımlayarak bu konuda geliştirilecek politikalara rehberlik etmekti.

Materyal ve Metot: Bu tanımlayıcı kesitsel çalışma, hastanemiz gençlik merkezine Temmuz ‐ Ağustos

2018 aralığında muayene olmak veya danışmanlık hizmeti almak için başvuran menarş sonrası, 10‐19 yaş

aralığındaki adölesan kızlar üzerinde yapıldı. Gençlerin yaş, baba mesleklerinin ne olduğu, annelerin

çalışma durumları, okul durumları, menarş yaşı, mensturasyon süresi, menarşta duygusal reaksiyonları,

mensturasyon hakkında bilgi alıp almadıkları, bilgiyi aldıkları kaynak, mensturasyondaki kanın kaynağı

hakkındaki bilgileri, mensturasyon sırasında hijyenik ped kullanımı ve imhası, banyo alışkanlıkları

sorgulandı. Menstruasyon ile ilgili bilgiyi okuldan edinen adölesanlar Grup I’i, okul dışında bir

kaynaktan edinenler Grup II’yi oluşturdu.

Bulgular: Çalışmaya gençlik merkezine başvuran 10‐19 yaş aralığındaki 306 genç kız katıldı. Gençlerin

yaş ortalaması 16,54±2,10 (min: 10, maks: 19) idi. Gençlerin menarş yaş ortalaması 12,8±14 (min: 9, maks:

17), mensturasyon uzunlukları ortalama 6,19±3,60 gün (min: 1, maks: 15) idi. İlk mensturasyon (menarş)

sırasında olumsuz duygu deneyimleyen 139/306 (%45,42) genç vardı. Gençlerin 300/306 (%98,03)’i

kanama tamponu olarak hijyenik ped kullandığını ve hijyenik pedleri evsel atıklarla beraber attığını,

247/306 (%80,71)’i mensturasyon sırasında banyo aldığını ifade etti. Gençlerin 153/306 (%50)’si

mensturasyon ile ilgili bilgiyi okuldan aldığını ifade etti. 203/306 (%66,33) genç ‘Mensturasyon sırasında

gelen kanın kaynağı neresidir?’ sorusuna ‘rahim’ cevabını verdi. Gençlerin 89/306’sı (%29,08)

mensturasyon sırasında iştahta artış olduğunu ifade etti. Gençlerin 175/306’sı (%57,19) menarştan önce

mensturasyon ile ilgili bilgi aldıklarını ifade etti. Okuldan bilgi alan adölesanların (Grup 1) 99/153’ü

(%64,7o) menarştan önce okuldan bilgi almış ve bu grupta menarş öncesi bilgi alma olasılığı, diğer

kaynaklardan bilgi alanlardan (Grup 2) istatistiksel olarak anlamlı yüksek bulunmuştur (p=0,008). Grup

1’deki adölesanların 27/153’ünün (%17,64) mensturasyon sırasında banyo alışkanlığının olmadığını ve

mensturasyon kanının kaynağı olarak rahim cevabı verme oranının 98/153 (%64,05) olduğunu ve bu

oranın Grup 2’den farklı olmadığını tespit ettik. Menarşta olumlu duygulanım gösteren adölesanların

104/167’sinin (%62,27) menarş öncesi mensturasyon ile ilgili bilgi aldıklarını ve bilgi alanların olumlu

duygulanım gösterme olasılıklarının anlamlı olarak daha yüksek olduğunu bulduk (p = 0,04).

Sonuç: Toplum sağlığı açısından mensturasyon sırasında kullanılan hijyenik pedlerin imhasının tıbbi

atık kapsamında yapılmasının halk sağlığının korunması açısından önemli olduğunu düşünüyoruz. Fertil

dönemdeki kadınların aylık deneyimledikleri mensturasyona yönelik algı ve davranışları adölesan

döneminde şekillenmektedir. Bu bağlamda doğru ve kontrollü bilginin kaynağı olan okullarda

adölesanlara yönelik verilen üreme sağlığı eğitimlerinin içeriğinin, zamanlamasının ve etkinliğinin

gözden geçirilerek yapılan düzenlemelerin fertil dönemdeki kadınların sağlıklı mensturasyon pratikleri

geliştirmelerine yol açacağı kanaatindeyiz.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Programming for adolescent health and development. Report of a WHO/UNFPA/UNICEF Study Group on Programming for Adolescent Health. World Health Organ Tech Rep Ser 1999;886:1-260.
  2. 2. Amann-Gainotti M. Sexual socialization during early adolescence: the menarche. Adolescence 1986;21: 703–10.
  3. 3. UNICEF Çocuk hakları sözleşmesi madde 28-29. https://www.unicef.org/turkey/crc/_cr23d.html 10.1016/j.jpag.2018.03.002 (Erişim Tarihi: 14.10.2018).
  4. 4. Rierdan J, Koff E. Premenarcheal predictors of the experience of menarche: a prospective study. J Adolesc Health 1990; 11:404-7.
  5. 5. Marván ML, Alcalá-Herrera V. Age at menarche, reactions to menarche and attitudes towards menstruation among Mexican adolescent girls. J Pediatr Adolesc Gynecol 2014;27:61-6.
  6. 6. Gölbaşı Z, Doğaner G, Erbaş N. 6-8. Sınıf Adolesan kızlara akran eğitimi yöntemiyle uygulanan menstruasyon sağlığı eğitiminin bilgi ve davranışlar üzerindeki etkisi. TAF Prev Med Bull 2012;11:191-8.
  7. 7. Karapanou O, Papadimitriou A. Determinants of menarche. Reprod Biol Endocrinol 2010;8:115.
  8. 8. Thomas F, Renaud F, Benefice E, de Meeüs T, Guegan JF. International variability of ages at menarche and menopause: patterns and main determinants. Hum Biol 2001;73:271-90 .

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Aslı Oskovi Bu kişi benim

Sabriye Korkut Bu kişi benim

Tuba Memur Bu kişi benim

Yaprak Engin Üstün Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

27 Aralık 2018

Gönderilme Tarihi

19 Aralık 2018

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 18 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Özel, Ş., Oskovi, A., Korkut, S., Memur, T., & Engin Üstün, Y. (2018). Gençlik Merkezine Başvuran Adölesanların Menarş Duygu, Menstruasyon Algı‐Bilgi ve Özbakım Pratikleri. Ankara Medical Journal, 18(4), 675-682. https://doi.org/10.17098/amj.499645
AMA
1.Özel Ş, Oskovi A, Korkut S, Memur T, Engin Üstün Y. Gençlik Merkezine Başvuran Adölesanların Menarş Duygu, Menstruasyon Algı‐Bilgi ve Özbakım Pratikleri. Ankara Med J. 2018;18(4):675-682. doi:10.17098/amj.499645
Chicago
Özel, Şule, Aslı Oskovi, Sabriye Korkut, Tuba Memur, ve Yaprak Engin Üstün. 2018. “Gençlik Merkezine Başvuran Adölesanların Menarş Duygu, Menstruasyon Algı‐Bilgi ve Özbakım Pratikleri”. Ankara Medical Journal 18 (4): 675-82. https://doi.org/10.17098/amj.499645.
EndNote
Özel Ş, Oskovi A, Korkut S, Memur T, Engin Üstün Y (01 Aralık 2018) Gençlik Merkezine Başvuran Adölesanların Menarş Duygu, Menstruasyon Algı‐Bilgi ve Özbakım Pratikleri. Ankara Medical Journal 18 4 675–682.
IEEE
[1]Ş. Özel, A. Oskovi, S. Korkut, T. Memur, ve Y. Engin Üstün, “Gençlik Merkezine Başvuran Adölesanların Menarş Duygu, Menstruasyon Algı‐Bilgi ve Özbakım Pratikleri”, Ankara Med J, c. 18, sy 4, ss. 675–682, Ara. 2018, doi: 10.17098/amj.499645.
ISNAD
Özel, Şule - Oskovi, Aslı - Korkut, Sabriye - Memur, Tuba - Engin Üstün, Yaprak. “Gençlik Merkezine Başvuran Adölesanların Menarş Duygu, Menstruasyon Algı‐Bilgi ve Özbakım Pratikleri”. Ankara Medical Journal 18/4 (01 Aralık 2018): 675-682. https://doi.org/10.17098/amj.499645.
JAMA
1.Özel Ş, Oskovi A, Korkut S, Memur T, Engin Üstün Y. Gençlik Merkezine Başvuran Adölesanların Menarş Duygu, Menstruasyon Algı‐Bilgi ve Özbakım Pratikleri. Ankara Med J. 2018;18:675–682.
MLA
Özel, Şule, vd. “Gençlik Merkezine Başvuran Adölesanların Menarş Duygu, Menstruasyon Algı‐Bilgi ve Özbakım Pratikleri”. Ankara Medical Journal, c. 18, sy 4, Aralık 2018, ss. 675-82, doi:10.17098/amj.499645.
Vancouver
1.Şule Özel, Aslı Oskovi, Sabriye Korkut, Tuba Memur, Yaprak Engin Üstün. Gençlik Merkezine Başvuran Adölesanların Menarş Duygu, Menstruasyon Algı‐Bilgi ve Özbakım Pratikleri. Ankara Med J. 01 Aralık 2018;18(4):675-82. doi:10.17098/amj.499645

Cited By