Araştırma Makalesi

Gebelerde Oral Glukoz Tolerans Testi Farkındalığının Tespiti

Cilt: 19 Sayı: 3 30 Eylül 2019
  • Mehmet Yaprak
  • Raziye Şule Gümüştakım *
  • Abdullah Tok
  • Adem Doğaner
PDF İndir
EN TR

Gebelerde Oral Glukoz Tolerans Testi Farkındalığının Tespiti

Öz

Amaç: Gestasyonel diyabet (GDM), erken tanınıp tedavi edilmesi gereken önemli bir hastalıktır. Çünkü GDM anne ve bebek için bir takım riskleri de yanında getirmektedir. Tedaviyle bu riskler önlenebilmektedir. GDM’nin teşhisi için oral glikoz tolerans testi (OGTT) yapılmaktadır. Fakat bilgi eksikliği, çevre faktörü ve medya faktörü gibi nedenlerle OGTT yaptırmak istemeyen gebelerimizin sayısı hatırı sayılır biçimde artmaktadır. Bizim bu çalışma ile amacımız OGTT yaptırmak istemeyenlerin sıklığını, neden yaptırmak istemediklerini, istememelerindeki etkili faktörleri belirlemek; gestasyonel diyabetes mellitus (GDM) açısından risk faktörü olabilecek durumları bulmak; medyanın sağlık fikirlerimize olan etkilerini araştırmaktır.
Materyal vee Metot: Çalışma Mayıs-Temmuz 2018 tarihleri arasında Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi gebe polikliniğinde yapıldı. Çalışmaya katılmayı kabul eden 18 yaşından büyük tüm gebeler dahil edildi. Gebelere anket ve çalışma hakkında bilgilendirme yapıldı ve onam formu imzalatıldı. Gebelere yüz yüze görüşme metodu ile içerisinde sosyodemografik bilgiler, OGTT ve GDM ile ilgili soruların da bulunduğu 37 soruluk anket uygulandı. Verilerin değerlendirilmesinde kategorik değişkenlerde istatistik parametreleri, frekans ve yüzde ile ifade edilmiştir. Gruplara göre frekans dağılımları arasındaki ilişkiler Kikare testi ve Fisher exact testi ile değerlendirilmiştir. İstatistiksel anlamlılık p<0,05 olarak kabul edilmiştir.
Bulgular: Toplam 317 gebeye ulaşıldı. Gebelerin %34,2'si OGTT yaptırmak istemiyordu ve %3,6'sı bu konuda kararsızdı. Gebelerin %28,4'ü OGTT’nin zararlı olduğunu düşünmekteyken, %38,5'i de zarar konusu hakkında kararsız olduğunu belirtmişti. Zararlı olduğunu düşünenlerin %58'i testi yaptırmamış veya testi yaptırmayı düşünmüyordu. OGTT’nin zararlı olduğunu düşünenler bu fikri %42,9 televizyon ve internetten, %55,7 çevresinden, %3,8 sağlık çalışanlarından edindiğini belirtmekteydi.
Sonuç: Gebelerde OGTT yaptırmak istemeyenler önemli bir orandadır. Bunun sebebi doğru olmayan ve literatüre dayanmayan bilgiler olup bu durum eğitim düzeyi ve diğer sosyodemografik faktörlerden etkilenmemektedir. Yanlış bilginin oluşmasında ve yaygınlaşmasında medyanın rolü büyüktür. Bu yüzden medyanın bu konuda biraz daha duyarlı olması ve konusunda uzman kişilerden yararlanması OGTT farkındalığı adına önemlidir. Toplumun OGTT ve GDM hakkındaki bilgi eksikliğinin giderilmesinde sağlık çalışanlarına, sağlık yöneticilerine ve medyaya önemli görevler düşmektedir. Bu farkındalığın oluşması için eğitim ve bilgilendirilmenin önemi açıktır. Gebelerde bu konuda bilgi eksikliği ve kirliliğinin giderilmesi konunun çözülmesini sağlayacaktır. 

Kaynakça

  1. Cunnigham FG, Leveno KJ, Bloom SL, Hauth JC, Rouse DJ, Spong CY, (Çev. edit: Ceylan Y, Yıldırım G, Gedikbaşı A, Aslan H, Gül A), Williams Obstetrik. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri; 2010:1104-21.
  2. Erem C, Cihanyurdu N, Deger O, Karahan C, Can G, Telatar M. Screening for gestational diabetes mellitus in northeastern Turkey (Trabzon City). Eur J Epidemiol 2003;18(1):39-43.
  3. Ozcimen EE, Uckuyu A, Ciftci FC, Yanik FF, Bakar C. Diagnosis of gestational diabetes mellitus by use of the homeostasis model assessment-insulin resistance index in the first trimester. Gynecol Endocrinol 2008;24(4):224-9.
  4. Özkaya MO, Köse SA. Gestasyonel diyabet: Güncel durum. Perinatoloji Dergisi 2014;22(2):105-109.
  5. Bijoya I, Fokhrul I, Mohammad ABN, Mannan A and Neaz A. Knowledge and attitude regarding gestational diabetes mellitus (GDM) among obese pregnant women coming for antenatal checkup at a tertiary care hospital. IJCS 2017;5(5): 179-89.
  6. Shriraam V, Rani MA, Sathiyasekaran BWC, Shriraam M. Awareness of gestational diabetes mellitus among antenatal women in a primary health center in South India. Indian J Endocrinol Metab 2013;17(1):146-8.
  7. Türkyılmaz E, Keleştemur E, Eray İK, Öcal FD, Avşar AFY. Knowledge Level, Attitude and Behaviours About Glucose Challenge Test Among Turkish Pregnant Women. Ankara Med J 2016;16(2):191-9.
  8. Avci DK, Oner E. Examination of the knowledge, attitude and behaviours of pregnant women on screening tests made during pregnancy. East J Med 2018;23(2):84-9.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Mehmet Yaprak Bu kişi benim

Raziye Şule Gümüştakım * Bu kişi benim

Abdullah Tok Bu kişi benim

Adem Doğaner Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2019

Gönderilme Tarihi

25 Eylül 2019

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 19 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Yaprak, M., Gümüştakım, R. Ş., Tok, A., & Doğaner, A. (2019). Gebelerde Oral Glukoz Tolerans Testi Farkındalığının Tespiti. Ankara Medical Journal, 19(3), 635-647. https://doi.org/10.17098/amj.624520
AMA
1.Yaprak M, Gümüştakım RŞ, Tok A, Doğaner A. Gebelerde Oral Glukoz Tolerans Testi Farkındalığının Tespiti. Ankara Med J. 2019;19(3):635-647. doi:10.17098/amj.624520
Chicago
Yaprak, Mehmet, Raziye Şule Gümüştakım, Abdullah Tok, ve Adem Doğaner. 2019. “Gebelerde Oral Glukoz Tolerans Testi Farkındalığının Tespiti”. Ankara Medical Journal 19 (3): 635-47. https://doi.org/10.17098/amj.624520.
EndNote
Yaprak M, Gümüştakım RŞ, Tok A, Doğaner A (01 Eylül 2019) Gebelerde Oral Glukoz Tolerans Testi Farkındalığının Tespiti. Ankara Medical Journal 19 3 635–647.
IEEE
[1]M. Yaprak, R. Ş. Gümüştakım, A. Tok, ve A. Doğaner, “Gebelerde Oral Glukoz Tolerans Testi Farkındalığının Tespiti”, Ankara Med J, c. 19, sy 3, ss. 635–647, Eyl. 2019, doi: 10.17098/amj.624520.
ISNAD
Yaprak, Mehmet - Gümüştakım, Raziye Şule - Tok, Abdullah - Doğaner, Adem. “Gebelerde Oral Glukoz Tolerans Testi Farkındalığının Tespiti”. Ankara Medical Journal 19/3 (01 Eylül 2019): 635-647. https://doi.org/10.17098/amj.624520.
JAMA
1.Yaprak M, Gümüştakım RŞ, Tok A, Doğaner A. Gebelerde Oral Glukoz Tolerans Testi Farkındalığının Tespiti. Ankara Med J. 2019;19:635–647.
MLA
Yaprak, Mehmet, vd. “Gebelerde Oral Glukoz Tolerans Testi Farkındalığının Tespiti”. Ankara Medical Journal, c. 19, sy 3, Eylül 2019, ss. 635-47, doi:10.17098/amj.624520.
Vancouver
1.Mehmet Yaprak, Raziye Şule Gümüştakım, Abdullah Tok, Adem Doğaner. Gebelerde Oral Glukoz Tolerans Testi Farkındalığının Tespiti. Ankara Med J. 01 Eylül 2019;19(3):635-47. doi:10.17098/amj.624520

Cited By