Radyasyon ve İnsan Sağlığı Üzerindeki Etkileri
Öz
İnsanlar hayatın hemen her alanında birçok kaynak nedeniyle radyasyona maruz kaldıklarından, radyasyonun insan sağlığı üzerindeki etkileri önemli bir araştırma konusu olagelmiştir. X ışınlarının keşfinin ardından, nükleer savaş (Hiroşima ve Nagazaki atom bombası saldırıları) ve reaktör kazaları (Çernobil felaketi) gibi belirleyici gelişmelerle bu alandaki çalışmalar hız kazanmıştır. Maruz kalınan radyasyon türü, dozu ve maruziyet süresinin başlıca faktörler olduğu tespit edilmiş ve iyonize radyasyonun non-iyonize radyasyona kıyasla daha ciddi etkilere sebep olduğu kanıtlanmıştır. İyonize radyasyon kanser oluşumuna neden olabilmekteyken, non-iyonize radyasyonun uzun dönem çalışmalarla kanıtlanmış karsinojenik etkileri söz konusu değildir. Bu çalışmada radyasyonun insan sağlığı üzerindeki etkilerine dair bilgiler derlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Yaren H, Karayılanoğlu T. Radyasyon ve insan sağlığı üzerine etkileri. TSK Koruyucu Hekimlik Bülteni. 2005;4(4):199–208.
- 2. Bozbıyık A, Özdemir Ç, Hancı H. Radyasyon yaralanmaları ve korunma yöntemleri. Sürekli Tıp Eğitimi Derg. 2002;11(7):272–4.
- 3. Gökharman FD, Aydın S, Koşar PN. Radyasyon güvenliğinde mesleki olarak bilmemiz gerekenler. SDÜ Sağlık Bilimleri Derg. 2016;7(2):35–40.
- 4. Hacıosmanoğlu T. Doğal ve yapay radyasyon kaynakları, kişisel doza katkıları. Nucl Med Semin. 2017;3:166–71.
- 5. Akkoçlu A, Öztürk C. Akciğer Kanseri, Multidisipliner Yaklaşım. Toraks Kitapları, no I. Ankara: Bilimsel Tıp Yayınevi; 1999:238.
- 6. Coşkun Ö. İyonize radyasyonun biyolojik etkileri. Int J Tech Sci. 2011;1(2):13–7.
- 7. Wall BF. Ionising radiation exposure of the population of the United States: NCRP report no. 160. Radiat Prot Dosim. 2009;136:136–8.
- 8. Dönmez S. Radyasyon tespiti ve ölçümü. Nucl Med Semin. 2017;3:172–7.
- 9. Yeyin N. Radyasyonun biyolojik etkileri. Nucl Med Semin. 2015;3:139–43.
- 10. Daşdağ S. İyonlaştırıcı radyasyonlar ve kanser. Dicle Med J. 2010;37(2):177–85.