Araştırma Makalesi

TİLBAŞAR ORTA TUNÇ ÇAĞI MEZARI IŞIĞINDA PİŞMİŞ TOPRAK ÇIPLAK KADIN FİGÜRİNLERİ İLE İLGİLİ BAZI DÜŞÜNCELER

Sayı: 45 18 Kasım 2019
PDF İndir
TR

TİLBAŞAR ORTA TUNÇ ÇAĞI MEZARI IŞIĞINDA PİŞMİŞ TOPRAK ÇIPLAK KADIN FİGÜRİNLERİ İLE İLGİLİ BAZI DÜŞÜNCELER

Öz

Gaziantep ilinin yaklaşık 32 km güneydoğusunda yer alan Tilbaşar, Fırat Nehri’nin batı kollarından biri olan Sacır Suyu’nun suladığı Oğuzeli (Tilbaşar) Ovası’na hâkim bir konumda bulunan önemli Tunç Çağı kentlerinden biridir. 1994-2006 yılları arasında yürütülen yüzey araştırması ve kazı çalışmalarından sonra duran kazılar, 2015 yılında, Sacır Suyu üzerine inşa edilen Doğanpınar Barajı Projesi kapsamında tekrar başlatılmıştır. Tilbaşar’ın baraj suyundan etkilenecek olan Güney Aşağı Şehrinde, 2017 yılında yapılan kurtarma kazıları sırasında açığa çıkartılan Orta Tunç Çağı basit toprak mezarı, buluntuları bakımından dikkat çekicidir. Mezar 10-11 yaşlarında bir çocuğa aittir. Çocuğun sağ göğsü üstünde bir adet siyah perdahlı şişe, sağ kolu etrafında deniz kabuğundan kolye taneleri, her iki omzu üstünde - ikisi sağlam, ikisi kırık - dört adet tunç iğne, sol kulağının altında iki tunç küpe ve boynunda çeşitli boyut ve şekillerde cam hamurundan boncuk tanelerinin arasında, bu çalışmanın konusunu oluşturan üç adet pişmiş topraktan figürin bulunmuştur. Kolyenin bir parçası olan figürinler yassı formlu, kolları yana açık ve ayakta duran çıplak kadınları temsil eder. Bunlar, Leila Badre’nin “Klasik Orontes Tipi (MAI 2)” olarak tanımladığı ve Nicolò Marchetti’nin Orta Tunç Çağı IIB ve Geç Tunç Çağı IA’ya tarihlediği figürinlerdendir.

Kuzeybatı Suriye’de Orta Tunç Çağı’nın ayırt edici buluntuları arasında yer alan pişmiş toprak çıplak kadın figürinleri, kronolojik ve tipolojik gelişimi iyi tanımlanan söz konusu bölgenin Eski Suriye Dönemi görsel sanatının önemli temsilcilerindendir. Bu çalışma, Orta Tunç Çağı’nın pişmiş toprak çıplak kadın figürinlerinin ne şekilde kullanıldığı ile ilgili yeni bir öneri getirmektedir. 

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Alkım 1969 U. B. Alkım “The Amanus Region in Turkey: New Light on the Historical Geography and Archaeology”, Archaeology 22.4, 1969, 280-289.
  2. Ascalone 2011 E. Ascalone, “Area N”, içinde: F. Baffi (ed.), Tell Tuqan Excavations 2008-2010, Part I, Università di Lecce, Dipartimento di Beni Culturali, Collana del Dipartimento 18 (Lecce 2011) 23-59.
  3. Ascalone 2014 E. Ascalone, “The Long Life of the Dead. A Middle Bronze IB Necropolis at Tell Tuqan, Syria”, içinde: F. Baffi – R. Fiorentino – L. Peyronel (ed.), Tell Tuqan Excavations and Regional Perspectives, Cultural Developments in Inner Syria from the Early Bronze Age to the Persian/Hellenistic Period (Lecce 2014) 189-225.
  4. Badre 1980 L. Badre, Les Figurines Anthropomorphes en Terre Cuite a L’Age du Bronze en Syrie (Paris 1980).
  5. Badre ve diğ. 1994 L. Badre – É. Gubel – E. Capet – N. Panayot, “Tell Kazel (Syrie), Rapport Préliminaire Sur Les 4e-8e Campagnes de Fouilles (1988-1992)”, Syria 71. 3/4, 1994, 259-359.
  6. Bahrani 1996 Z. Bahrani, “The Hellenization of Ishtar: Nudity, Fetishism, and the Production of Cultural Differentiation in Ancient Art”, Oxford Art Journal 19.2, 1996, 3-16.
  7. Barrelet 1955 M. - T. Barrelet, “Les déesses armées et ailées”, Syria 32.3/4, 222-260.
  8. Barrois – Abel 1928 A. Barrois – M. Abel, “Fouilles de l'École Archéologique Française de Jérusalem. Effectuées a Neirab du 12 Septembre au 6 Novembre 1927”, Syria 9.4, 1928, 303-319.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Arkeoloji

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

18 Kasım 2019

Gönderilme Tarihi

6 Nisan 2019

Kabul Tarihi

25 Haziran 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Sayı: 45

Kaynak Göster

APA
Genc, E. (2019). TİLBAŞAR ORTA TUNÇ ÇAĞI MEZARI IŞIĞINDA PİŞMİŞ TOPRAK ÇIPLAK KADIN FİGÜRİNLERİ İLE İLGİLİ BAZI DÜŞÜNCELER. Anadolu, 45, 81-112. https://izlik.org/JA29WU35DA
AMA
1.Genc E. TİLBAŞAR ORTA TUNÇ ÇAĞI MEZARI IŞIĞINDA PİŞMİŞ TOPRAK ÇIPLAK KADIN FİGÜRİNLERİ İLE İLGİLİ BAZI DÜŞÜNCELER. Anadolu Anatolia. 2019;(45):81-112. https://izlik.org/JA29WU35DA
Chicago
Genc, Elif. 2019. “TİLBAŞAR ORTA TUNÇ ÇAĞI MEZARI IŞIĞINDA PİŞMİŞ TOPRAK ÇIPLAK KADIN FİGÜRİNLERİ İLE İLGİLİ BAZI DÜŞÜNCELER”. Anadolu, sy 45: 81-112. https://izlik.org/JA29WU35DA.
EndNote
Genc E (01 Kasım 2019) TİLBAŞAR ORTA TUNÇ ÇAĞI MEZARI IŞIĞINDA PİŞMİŞ TOPRAK ÇIPLAK KADIN FİGÜRİNLERİ İLE İLGİLİ BAZI DÜŞÜNCELER. Anadolu 45 81–112.
IEEE
[1]E. Genc, “TİLBAŞAR ORTA TUNÇ ÇAĞI MEZARI IŞIĞINDA PİŞMİŞ TOPRAK ÇIPLAK KADIN FİGÜRİNLERİ İLE İLGİLİ BAZI DÜŞÜNCELER”, Anadolu Anatolia, sy 45, ss. 81–112, Kas. 2019, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA29WU35DA
ISNAD
Genc, Elif. “TİLBAŞAR ORTA TUNÇ ÇAĞI MEZARI IŞIĞINDA PİŞMİŞ TOPRAK ÇIPLAK KADIN FİGÜRİNLERİ İLE İLGİLİ BAZI DÜŞÜNCELER”. Anadolu. 45 (01 Kasım 2019): 81-112. https://izlik.org/JA29WU35DA.
JAMA
1.Genc E. TİLBAŞAR ORTA TUNÇ ÇAĞI MEZARI IŞIĞINDA PİŞMİŞ TOPRAK ÇIPLAK KADIN FİGÜRİNLERİ İLE İLGİLİ BAZI DÜŞÜNCELER. Anadolu Anatolia. 2019;:81–112.
MLA
Genc, Elif. “TİLBAŞAR ORTA TUNÇ ÇAĞI MEZARI IŞIĞINDA PİŞMİŞ TOPRAK ÇIPLAK KADIN FİGÜRİNLERİ İLE İLGİLİ BAZI DÜŞÜNCELER”. Anadolu, sy 45, Kasım 2019, ss. 81-112, https://izlik.org/JA29WU35DA.
Vancouver
1.Elif Genc. TİLBAŞAR ORTA TUNÇ ÇAĞI MEZARI IŞIĞINDA PİŞMİŞ TOPRAK ÇIPLAK KADIN FİGÜRİNLERİ İLE İLGİLİ BAZI DÜŞÜNCELER. Anadolu Anatolia [Internet]. 01 Kasım 2019;(45):81-112. Erişim adresi: https://izlik.org/JA29WU35DA

Anatolia Dergisi Başvuru Tarihleri:

Makalelerin teslimi 01 Ocak ile 15 Eylül tarihleri arasındadır.

Dergipark sisteminde problem yaşanması halinde lütfen makalelerinizi anatolia@ankara.edu.tr mail adresine bu tarih aralığında gönderiniz; posta veya kargo kabul edilmeyecektir. Başvurular 15 Eylül'e kadar yapılmalıdır.

Anadolu Anatolia Dergisi, Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International (CC BY-NC 4.0) ile lisanslanmıştır. 
https://about.ebsco.com/m/ee/Marketing/titleLists/asu-coverage.htm