Ergenlerde Serbest Zamanda Sıkılma Algısı, İnternet Bağımlılığı ve Akademik Başarıları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Öz

Bu çalışmada, ergenlerin cinsiyetlerine göre serbest zamanda sıkılma algısı, internet bağımlılığı ve akademik başarılarının farklılaşıp farklılaşmadığını ve serbest zamanda sıkılma algısı, internet bağımlılığı ve akademik başarı arasındaki ilişkiyi saptamak amaçlanmıştır. Araştırmada nicel araştırma yöntemi kullanılmış olup ilişkisel tarama modelinde tasarlanmıştır. Çalışmanın evreni Antalya ilinde yer alan 106 tane Anadolu lisesinde eğitim gören 223.565 kız ve 212.324 erkek toplam 435.889 öğrenci oluştururken, örneklemi ise tabakalı örneklem yöntemi ile seçilen 4 lisede eğitim-öğretim gören 10. ve 11. sınıflardan 460 kız (Ortyaş=16.18±0.64) ve 460 erkek (Ortyaş=16.38±0.71) toplam 920 (Ortyaş=16.28±0.68) öğrenciden oluşmaktadır. Çalışmaya katılan öğrencilerden elde edilen veriler Young (1996) tarafından geliştirilen ve Günüç ile Kayri (2010) tarafından Türkçeye uyarlama çalışması yapılan “İnternet Bağımlılığı Ölçeği”, Iso-Ahola ve Weissinger (1990) tarafından geliştirilen ve Kara, Gürbüz, Öncü (2014) tarafından Türkçeye uyarlanan “Serbest Zamanda Sıkılma Algısı Ölçeği” ve bazı demografik özellikleri ve akademik başarı durumlarını belirlemek amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanmış olan “Kişisel Bilgi Formu” kullanılarak elde edilmiştir. Araştırmada verilerin analizinde frekans (%), aritmetik ortalama ( ) ve standart sapma (Ss) kullanılmıştır. Farklılığı tespit etmek için ise normal dağılım ve homojenlik koşulları yerine gelmediğinden iki bağımsız grupta Non-parametrik testlerden Mann-Whitney U testi uygulanmıştır. İlişkiyi saptamak için Pearson Momentler Çarpım Korelasyonu ve basit doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Sonuçlar 0.05 ve 0.01 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir. Çalışmanın sonucunda, serbest zamanda sıkılma algısı yaşayan ergenlerin, zamanlarının çoğunu internet kullanarak geçirmek istedikleri, internete ulaşamadıklarında kendilerini eksik hissettikleri, internetin zaman kavramını yitirmelerinde çok büyük bir etken olduğu ve akademik başarı puanlarının bu durumdan olumsuz etkilendiği sonuçları bulunmuştur. Bu bağlamda serbest zamanda sıkılma algısı, internet bağımlılığı ve akademik başarı puanlarına bakıldığında her birinin diğeri üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Serbest Zamanda Sıkılma Algısı
• İnternet Bağımlılığı
• Akademik Başarı
• Ergen

Studying The Relation Between Sense of Boredom in Leisure, Internet Addiction and Academic Success of The Adolescents

Abstract

In this study, it was aimed to determine whether the sense of boredom, internet addiction and academic success of adolescents change according to their gender or not and the relation between the sense of boredom, internet addiction in leisure and academic success. In the research, quantitative research method was used and it was designed in relational screening model. While target population of the study consists of 223.565 female and 212.324 male totally 435.889 students who study at 106 Anatolian high school in Antalya, sample consists of 460 female (Average age=16.18±0.64) and 460 male (Average age=16.38±0.71) totally 920 students (Average age=16.28±0.68) who are 10. and 11. grade and study at 4 high school which were chosen by stratified sampling. Data which were obtained from the students who joined in the study were obtained by using "Internet addiction scale" which was developed by Young (1996) and adapted to Turkish by Günüç and Kayri (2014), "Sense of boredom in leisure scale" which was developed by Iso-Ahola and Weissinger (1990) and adapted to Turkish by Kara, Gürbüz, Öncü (2014), and "Personal Information Questionnaire" which was prepared by researcher in order to determine some demographic features and academic success. In the study, frequency (%) arithmetic mean and standard deviation (Sd) were used in analysis of the data. Since normal distribution and homogeneity conditions did not occur in order to find the difference, Mann-Whitney U test from non-parametric tests was used in two independent groups. In order to determine the relation Pearson Moments Correlation Coefficient and simple linear regression analysis were used. Results were evaluated in 0.05 and 0.01 significance level. In conclusion of the study, it was found that adolescents who have the sense of boredom in leisure want to spend most of their time using the internet, they feel incomplete when they cannot reach internet, internet is a major factor in losing the sense of time, and academic success grades are negatively affected by this situation. In this context, it was reached that when looking at the sense of boredom in leisure, internet addiction and academic success grades, each one of them has a significant effect on others.

Keywords

• Sense of boredom in leisure
• internet addiction
• Academic success
• Adolescents

Kaynakça

1. Arısoy, Ö. (2009). “İnternet Bağımlılığı ve Tedavisi”. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 1(1):55-67.
2. Arslan, F., Ünal, A.S., Güler, H. ve Kardaş, K. (2006). “Okul Çağı Çocuklarının Televizyon İzleme Alışkanlıklarının İncelenmesi”. TAF Preventive Medicine Bulletin, 5(6): 6.
3. Barbalet, J. M. (1999). “Boredom and Social Meaning”. British Journal of Sociology, 50(4): 631-646.
4. Bayhan, V. (2011). “Lise Öğrencilerinde İnternet Kullanma Alışkanlığı ve İnternet Bağımlılığı: Malatya Uygulaması”. XIII. Akademik Bilişim Konferansı Bildirileri. 2-4 Şubat 2011, Malatya, s. 917-924.
5. Caldwell, L. L. ve Smith, E. (2006). “Leisure as a context for youth development and delinquency preventio”, Australian & New Zealand Hournal of Criminology, 39(3): 398-418.
6. Cömert, I. T. ve Kayıran, S. M. (2010). “Çocuk ve Ergenlerde İnternet Kullanımı”. Çocuk Dergisi, 10(4): 166-170.
7. Csikszentmihalyi, M. (2005) Akış Mutluluk Bilimi, Çev. Semra Kunt Akbaş, HYB Yayıncılık: Ankara.
8. Çam, H. H. Ve Nur, N. (2015). “Adölesanlarda İnternet Bağımlılığı Prevalansı ile Psikopatolojik Semptomlar ve Obezite Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Taf Preventive Medicine Bulletin, 14(3): 181-188.

9. Doğan, A. (2013). İnternet Bağımlılığı Yaygınlığı.Yayımlanmamış Doktora Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
10. Esen, E. (2010). Ergenlerde İnternet Bağımlılığını Yordayıcı Psiko-Sosyal Değişkenlerin İncelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
11. Falhman, S. A., Mercer,-Lynn, K. B., Flora, D. B. ve Eastwood, J. D. (2013). “Development and Validation of The Multidimensional State Boredom Scale”. Assessment, 20(1): 68-85.
12. Fisherl, C. D. (1993). “Boredom at Work: A Neglected Concept”. Human Relations, 46: 395-417.
13. Gross, E. F. (2004). “Adolescent Internet Use: What We Expect, What Teens Report”. Journal of Applied Developmental Psychology, 25(6): 633-649.
14. Günüç, S. ve Kayri, M. (2010). “Türkiye’de İnternet Bağımlılık Profili ve İnternet Bağımlılık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik-Güvenirlik Çalışması”. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 39: 220-232.
15. Gürcan, H. İ. (1999). Sanal Gazetecilik. Anadolu Üniversitesi Yayınları, Eskişehir.
16. Harris, M. B. (2000). “Correlates and Characteristics of Boredom and Boredom Proneness”. Journal of Applied Social Psycholog, 30: 47-77.
17. Hendricks, G., Savahl, S. ve Florence, M. (2015). “Adolescent Peer Pressure, Leisure Boredom and Substance Use in Low-İncome Cape Town Communities”. Social Behavior and Personality: An International Journal, 43(1): 99-109.
18. Iso-Ahola, S. E. ve Weissinger, E. (1990). “Perceptions of Boredom in Leisure: Conceptualization, Reliability and Validity of the Leisure Boredom Scale”. Journal of Leisure Research, 22(1): 1-17.
19. Iso-Ahola, S. E. ve Crowley, E. D. (1991). “Adolescent substance abuse and leisure boredom”. Journal of Leisure Research, 23(3): 260-271.
20. İmpraim, S. (2012). İnternet Bağımlılığı, Facebook Kullanımı ve Akademik Perormans Arasındaki İlişki. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Fatih Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
21. İnan, A. (2010). İlköğretim II. Kademe ve Ortaöğretim Öğrencilerinde İnternet Bağımlılığı. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum.
22. Karakoç, E. ve Taydaş, O. (2013). “Bir Serbest Zaman Etkinliği Olarak Üniversite Öğrencilerinin İnternet Kullanımı ve Yalnızlık Arasındaki İlişki: Cumhuriyet Üniversitesi Örneği”. Selçuk Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 7(4): 33-45.
23. Kara, F. M., Gürbüz, B. ve Öncü, E. (2014). “Leisure Boredom Scale: The Factor Structure and The Demographic Difference”. Turkish Journal of Sport and Exercise, 16(2): 28-35.
24. Karaküçük, S. ve Ekenci, G. (1995). “Okulların Boş Zamanları Değerlendirme (Rekreasyon) Eğitimindeki Rolleri”. Milli Eğitim Dergisi, 128: 62-66.
25. Leung, L. (2015). “Using Tablet in Solitude For Stress Reduction: An Examination of Desire For Aloneness, Leisure Boredom, Tablet Activities and Location of Use”. Computers in Human Behavior, 48: 382-391.
26. Lin, C. H., Lin, S. L. ve Wu, C. P. (2009). “The Effect of Parental Monitoring and Leisure Boredom on Adolescents’ Internet Addiction”. Adolescence, 44(176): 993-1004.
27. Mossbarger, B. (2008). “Is Internet Addiction Addressed in The Classroom? A Survey of Psychology Textbooks”. Computers in Human Behavior, 24(2): 468-474.
28. Murphy, H. (2003). “Exploring Leisure and Psychological Health and Wellbeing: Some Problematic Issue in The Case of North Ireland”. Leisure Studies, 22(1): 37-50.
29. Mythily, S., Qiu, S. ve Winslow, M. (2008). “Prevalence and Correlates of Excessive Internet Use Among Youth in Singapore”. Annals Academy of Medicine Singapore, 37(1): 9-14.
30. Nalwa, K. Ve Anand, A. P. (2003). “Internet Addiction in Students: A Cause of Concern”. CyberPsychology & Behavior, 6(6): 653-656.
31. O'Hanlon, J. F. (1981). “Boredom: Practical Consequences and A Theory”. Acta Psychologica, 49(1), 53-82.
32. Omole, C. O. Ve Ayeni, B. O. (2013). “Internet Use: Breakthrough or Breakdown”. Ife Psychologia, 21(3): 260-267.
33. Ögel, K. (2012). İnternet Bağımlılığı. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, İstanbul.
34. Roberts, K. (2006). Leisure in Contemporary Society. AMA Dataset, UK.
35. Satılmış, S. E. (2021). Sosyal İzolasyon Sürecinde Üniversite Öğrencilerinin Serbest Zamanda Sıkılma Algısı ve İnternet Bağımlılığı İlişkisi. Manisa Celal Bayar Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. Rekreasyon Anabilim Dalı. Yüksek Lisans Tezi.
36. Soylu, Y. ve Siyez, D. M. (2014). “Boş Zaman Can Sıkıntısı Ölçeği’nin Türkçe’ye Uyarlanması”. Ege Eğitim Dergisi, 15(1): 80-95.
37. Tsai, C. C. ve Lin, S. S. (2003). “Internet Addiction of Adolescents in Taiwan: An Interview Study”. CyberPsychology & Behavior, 6(6): 649-652.
38. Yang, S. C. ve Tung, C. J. (2007). “Comparison of Internet Addicts and Non-Addicts in Taiwanese High School”. Computer in Human Behavior, 23(1): 79-96.
39. Young, K. S. ve Case, C. J. (2004). “Internet Abuse in The Worplace: New Trends in Risk Management”. CyberPsychology & Behavior, 7(1): 105-111.
40. Wang, W.C. (2019). Exploring the Relationship Among Free-Time Management, Leisure Boredom, and Internet Addiction in Undergraduates in Taiwan. Psychological Reports, 122(5), 1651–1665.
41. Wegner, L., Flisher, A. J., Muller, M. ve Lombard, C. (2006). “Leisure Boredom and Substance Use Among High School Students in South Africa”. Journal of Leisure Research, 38(2): 249.
42. Whang, L. S. M., Lee, S. ve Chang, G. (2003). “Internet Over-Users’ Pyschological Profiles: A Behavior Sampling Analysis on Internet Addiction”. CyberPsychology & Behavior, 6(2): 143-150.