Rekreasyon Bölümü Öğrencilerinin Mesleki Yeterlilikleri, İş Bulma Kaygısı ve Kariyer Planlamaları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Öz

Bu araştırmanın amacı, üniversite öğrencilerinin mesleki yeterlilikleri ile iş bulma kaygısı ve kariyer planlamaları arasındaki ilişkileri incelemektir. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi'nde öğrenim gören 181 öğrenci ile gerçekleştirilen bu çalışma, verileri Google formlar aracılığıyla toplamış ve analizler SPSS 26 programı kullanılarak yapılmıştır. Araştırmada, ölçeklerin çarpıklık ve basıklık değerleri incelenmiş; mesleki yeterlilik ve kariyer planlama ölçeklerinin normal dağılım sağladığı, ancak iş bulma kaygısı ölçeğinin normal dağılım göstermediği belirlenmiştir. Bağımsız örneklem t testi ve tek yönlü varyans analizi kullanılarak yapılan karşılaştırmalarda, anlamlı farklılık saptandığı durumlarda Games Howell testi uygulanmıştır. İş bulma kaygısı ile ilgili karşılaştırmalar için Mann Whitney U testi ve Kruskall Wallis H testi tercih edilmiştir. Kruskall Wallis H testinde anlamlı farklılık bulunduğunda ise Bonferroni düzeltmeli Mann Whitney U testi kullanılmıştır. Ayrıca, mesleki yeterlilik, kariyer planlama ve iş bulma kaygısı arasındaki ilişkileri belirlemek amacıyla Spearman korelasyon analizi yapılmıştır. Yapılan analizler neticesinde üniversite öğrencilerinin mesleki yeterlilik düzeyleri arttıkça kariyer farkındalığı ve iş bulma kaygısının da arttığı sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Meslek
• Kariyer
• Kaygı

Investigation of the Relationship Between the Vocational Qualifications of The Recreation Department Students, The Anxiety of Employment and Their Career Planning

Öz

The aim of this study is to examine the relationships between the professional competences of university students and their job anxiety and career planning. This study, which was conducted with 181 students studying at Aydın Adnan Menderes University Faculty of Sports Sciences, collected data via Google forms and the analyses were conducted using the SPSS 26 program. In the study, the skewness and kurtosis values of the scales were examined; it was determined that the professional competence and career planning scales provided a normal distribution, but the job anxiety scale did not show a normal distribution. In the comparisons made using the independent sample t test and one-way analysis of variance, Games Howell test was applied in cases where significant differences were detected. Mann Whitney U test and Kruskall Wallis H test were preferred for comparisons related to job anxiety. When significant differences were found in the Kruskall Wallis H test, Mann Whitney U test with Bonferroni correction was used. In addition, Spearman correlation analysis was performed in order to determine the relationships between professional competence, career planning and job anxiety. As a result of the analysis, it was concluded that as the professional competence levels of university students increase, their career awareness and job search anxiety also increase.

Anahtar Kelimeler

• Occupation
• Career
• Anxiety

Kaynakça

1. Abacıoğlu, N. (2019). Sağlık Alanı Öğrencilerinin İş Bulma Kaygısının ve Kariyer Geleceği Algı Düzeylerinin İncelenmesi, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sağlık Yönetimi Anabilim Dalı, Süleyman Demirel Üniversitesi. Isparta.
2. Ak, G. K., Yıldırım, B. ve Ateş, H. K. (2016). Okul öncesi öğretmenlerinin mesleki yeterlilik algilarinin incelenmesi (Başakşehir ilçesi örneği). Akademik Bakış Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler Dergisi, (55), 89-108.
3. Akar, E., (2007), İlköğretim sosyal bilgiler öğretmenliği son sınıf öğrencilerinin öğretmenlik mesleğine verdikleri değer ve mesleki yeterlilikleri. Yayımlamamış Yüksek Lisans Tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İlköğretim Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Anabilim Dalı, Afyon.
4. Akdemir, H. (2021). Belirsizliğe tahammülsüzlük algısı ve kariyer uyum yetenekleri kıskacında iş bulma kaygısı. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı, Burdur.
5. Akdemir, H. (2021). Belirsizliğe tahammülsüzlük algısı ve kariyer uyum yetenekleri kıskacında iş bulma kaygısı. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı, Burdur.
6. Algı, E. H. (2023). Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Mesleki Yeterliliklerinin İş Doyumlarına Etkisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalı, Konya.
7. Arıkan, G. (2004). Öğrencilerin matematik kaygı düzeyleri ile matematik başarı düzeyleri arasındaki ilişki -İlköğretim II. Kademe. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimler Enstitüsü, Ankara.
8. Aslan, M., ve Uğraş, S. (2021). Validity and reliability study of the sports sciences students' job finding anxiety scale. International Journal of Eurasian Education and Culture, 6(13), 1143-1170.

9. Aytaç, S., ve Keser, A. (2002). İşsizliğin çalışan birey üzerindeki etkisi: İşsizlik kaygısı. ISGUC The Journal of Industrial Relations and Human Resources, 4(2).
10. Aziz, A. (2011). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri ve teknikleri. (6. Basım), Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık. Bektemür, G., Demiray, S., ve Özdemir Ürkmez, D. (2016). Hemşirelerin Kariyer Planlaması: Bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Örneği. Okmeydanı Tıp Dergisi, 32(1),7-13.
11. Crompton, R., ve Sanderson, K. (1986). Credentials and careers: Some implications of the increase in professional qualifications amongst women. SAGE journals, 25-42.
12. Çakmak, Ö., ve Hevedanlı, M. (2005). Eğitim ve fen edebiyat fakülteleri biyoloji bölümü öğrencilerinin kaygı düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 4(14), 115-127.
13. Çatır, O., ve Karaçor, M. (2016). İnsan kaynaklarında kariyer planlama: Turizm öğrencileri üzerinde bir alan araştırması. Uluslararası Turizm ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 1, 201‐220.
14. Çiftçi, R. (2023). Fizyoterapi ve rehabilitasyon öğrencilerinin uzaktan eğitim sürecinde mesleki yeterlilik algılarının incelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü , Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı, Muğla.
15. Demirbanka, M. (2017). Örgütsel sosyalleşme ve kariyer planlaması arasındaki ilişki: bankacılık sektöründe bir alan çalışması. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Yönetimi Anabilim Dalı, Kahramanmaraş.
16. Demirci, M. A. (2020). Üniversite öğrencilerinin iş bulma kaygısının okula bağlılığa etkisi. 2. Uluslararası İktisat, İşletme ve Sosyal Bilimler Kongresi, 10-12 Nisan 2020, 170-178.
17. Dilmen, A. (2021). Gençlik ve spor il müdürlüğü personelinin kariyer planlamasında duygusal zekânın rolü. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Spor Yöneticiliği Anabilim Dalı, Akdeniz Üniversitesi. Antalya.
18. Ege, C. (2021). Spor örgütlerinde mükemmelliyetçilik algısı ile kariyer planlama tutumları arasındaki ilişki (Spor İstanbul Örneği), Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Gelişim Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı İstanbul.
19. Epstein R. M., ve Hundert, E. M (2002). Defining and assessing professional competence. The Journel of the American Medical Association, 226-235.
20. Erdabak, E. (2023). Muhasebe eğitiminde öğretme-öğrenme ve kariyer planlama sorunu: muhasebe meslek öğretmenleri üzerinde nitel bir araştırma. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimleri Enstitüsü, Muhasebe Finans ve Bankacılık Anabilim Dalı, Sivas.
21. George, D. (2011). SPSS for windows step by step: A simple study guide and reference. Pearson Education India.
22. Günaydın, M. (2022). Duygusal zekânın kariyer uyum yeteneğine etkisi: sivas adliyesi personeli üzerine bir araştırma. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Giresun Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Ana Bilim Dalı, Giresun.
23. İbiş, E. (2011). Öğrencilerin üniversite bölüm tercihleri ile kariyer yönelimleri arasındaki ilişkiye dair bir araştırma. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, İstanbul
24. Karaçam E (2016). Bilişim teknolojisinde teknik servis çalışanlarının mesleki yeterlilik ölçümü için uzaktan eğitime dayalı bir sınav modeli önerisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Aydın Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bilgisayar Mühendisliği Anabilim Dalı, İstanbul.
25. Keskinkılıç, K. (2022). Beden eğitimi öğretmenlerinin kaynaştırma öğrencileri ile ilgili duygu, tutum ve kaygılarının mesleki öz yeterlilikleri açısından incelenmesi (Malatya ili örneği). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Muş Alparslan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Eğitimi Anabilim Dalı, Muş.
26. Koçer, G, (2019). Gençlik ve spor bakanlığında görev yapan uzmanların birey örgüt uyumları ile bireysel kariyer planlamaları arasındaki ilişkilerin farklı değişkenler arasından incelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Manisa Celal Bayar Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Spor Yöneticiliği Anabilim Dalı, Manisa.
27. Köse, G. (2021). Antalya ili acil sağlık hizmetleri'nde çalışan paramediklerin üniversite eğitimlerinin mesleki yeterliliklerine etkisinin araştırılması. Yayımlanmamış Yüksek Lisan Tezi, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sağlık Bilimleri Anabilim Dalı, Burdur.
28. Mirzeoğlu, D., Aktağ, I., ve Boşnak, M. (2007). Beden eğitimi öğretmeni, öğretmen adayi ve beden eğitimi ve spor yüksekokullarinda görev yapan öğretim elemanlarinin mesleki yeterlik duygusunun karşilaştirilmasi. Spor Bilimleri Dergisi, 18(3), 109-125.
29. Mollaoğulları, H., ve Uluç, S. (2019). Spor yapan ve spor yapmayan ortaokul öğrencilerinin sınav kaygı durumlarının incelenmesi. Spor Eğitim Dergisi, 3(3), 78-87.
30. Naing, L., Winn, T., ve Rusli, B.N. (2006) Practical ıssues in calculating the sample size for prevalence studies. medical statistics. Archives of Orofacial Sciences, 1, 9-14
31. Seçer, H. (2013). Bireysel kariyer planlama ve kişisel başarı algısı arasındaki ilişki ve pamukkale üniversitesi’nde bir araştırma. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı, Pamukkale Üniversitesi. Denizli.
32. Şimşek, K. Y. Çevik, H., ve Mercanoğlu, A. O. (2021). Main qualifications required for employment of recreation experts: the perspective of sector representatives. International Journal of Recreation and Sports Science, 5(1), 31-41.
33. Şimşek, K. Y. (2018). Ticari rekreasyon. Ankara: Detay Yayıncılık.
34. Taşkent, N. ve Şahin, A. (2004). Celal Bayar Üniversitesi hemşirelik son sınıf öğrencilerinin iş bulma endişeleri ve umutsuzluk düzeylerinin belirlenmesi. 3. Ulusal Hemşirelik Öğrencileri Kongresi, 29-30 Nisan, Edirne.
35. Uluç, E. A. (2022). Raket Sporlarında Yarışma Kaygısı Düzeyinin Kendini Engelleme Eğilimi Bakımından İncelenmesi. Spor Eğitim Dergisi, 6(3), 261-270.
36. Uzunbacak, H. H. (2004). Türk emniyet teşkilatının amir sınıfının mesleki durgunluk (kariyer platosu) döneminin geciktirilmesine yönelik kariyer planlaması. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kamu Yönetimi Anabilim Dalı, Isparta.
37. Yavuz Eroğlu, S., ve Eroğlu, E. (2020). Career planning scale of students studied in sports sciences (CPS): Validity and reliability study. International Journal of Progressive Education, 16(3), 123-131.
38. Yazar-Aslan, B. (2015). Genç işsizliğe yönelik alan araştırması: Üniversite öğrencileri arasında kaygı ve umutsuzluk. Çalışma İlişkileri Dergisi, 6 (2), 71-86.
39. Yılmaz, İ., Dursun, S., Güngör Güzeler, E., ve Pektaş, K. (2014). Üniversite öğrencilerinin kaygı düzeyinin belirlenmesi: bir örnek çalışma. Electronic Journal of Vocational Colleges, 4(4), 16-26.
40. Yumuşaker, M. C., ve Kıllı, M. (2021). Muhasebe eğitimi alan ön lisans öğrencilerinin muhasebe derslerine yönelik tutumlarının ve iş bulma kaygılarının incelenmesi: Muhasebe ve vergi uygulamaları programı öğrencileri üzerinde bir araştırma. Fiscaoeconomia, 5(2), 722-755.