Özel Spor Tesislerinden Yararlanan Bireylerin Spora Bağlılık Düzeylerinin Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi

Öz

Bu çalışmanın temel amacı; özel spor tesislerinden yararlanan bireylerin spora bağlılık düzeylerini çeşitli değişkenler açısından belirlemektir. Araştırmaya Sivas ilinde özel bir spor tesisinden yararlanan bireyler arasından rastgele yöntemle seçilmiş 39’u kadın 98’i erkek 137 kişi gönüllü olarak katılmıştır. Araştırmada kullanılan veri toplama araçları; katılımcıların demografik bilgilerini belirlemek amacıyla kullanılan 4 maddelik ‘’Kişisel Bilgi Formu’’ ve katılımcıların spora bağlılık düzeylerinin değerlendirilmesini amaçlayan 3 faktör ve 15 maddelik “Spora Bağlılık Ölçeği” dir. Elde edilen verilerin istatistiksel analizleri SPSS 25.0 paket programı ile yapılmıştır. Adaylara ilişkin kişisel bilgiler, envanter toplam puanları ve faktör puanları frekans (f) ve yüzde (%) değerleri tespit edilerek verilmiştir. Ölçeklerden alınan puanların ikili karşılaştırılmasında bağımsız T testi kullanılırken, üç veya daha fazla değişkenin karşılaştırılmasında F testi kullanılmıştır. Analizler sonucunda anlamlı farklılık tespit edilen ikili karşılaştırmalarda da HSD test istatistiği kullanılmıştır. Çalışma sonuçlarına göre katılımcıların spora bağlılık düzeyleri ile cinsiyet ve spor tesisine üyelik süresi değişkeni bakımından anlamlı bir farklılık bulunmazken, yaş ve spor yapma sıklığı (haftada) değişkenleri açısından anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. 18-30 yaş grubunu oluşturan katılımcıların spora bağlılık düzeyleri üst yaş gruplarına oranla anlamlı derecede daha yüksektir. Ayrıca spor yapma sıklığının (haftada) artması spora bağlılığın tüm alt faktörlerinde (zinde olma, adanma ve içselleştirme) anlamlı düzeyde artışa neden olmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Spor Tesisi
• Spora Bağlılık
• Zinde Olma
• Adanma
• İçselleştirme

Investigation of Sports Commitment Levels of Individuals Benefiting from Private Sports Facilities in Terms of Various Variables

Öz

The aim of the study is to determine the level of sports commitment of individuals who benefit from private sports facilities in terms of various variables. A total of 137 volunteers, 39 women and 98 men, randomly selected from the customers of a private sports facility in Sivas, participated in the study. The data collection tools in the study are the 4-item “Personal Information Form” that determines the demographic information of the participants and the 3-factor and 15-item “Sports Commitment Scale” that evaluates the level of commitment to sports. Statistical analyses of the data obtained were made with SPSS 25.0 program. Candidates' personal information, inventory total scores and factor scores are given as frequency (f) and percentage (%) values. Independent T test was used for pairwise comparisons of the scores obtained from the scales, and F test was used for comparisons of three or more variables. HSD test statistics were used in pairwise comparisons where significant differences were detected. As a result of the study, no significant difference was found between the participants' level of commitment to sports and gender and duration of membership to the sports facility. Significant differences were found in terms of age and frequency of doing sports (per week). The sports commitment levels of participants in the 18-30 age group are significantly higher than those in older age groups. In addition, the increase in the frequency of doing sports (per week) causes a significant increase in all sub-factors of sports commitment (vigor, dedication and internalization).

Anahtar Kelimeler

• Sports Facility
• Sport Commitment
• Vigor
• Dedication
• Internalization

Kaynakça

1. Albay, F., Çebi, A. İ., & Veysel, G. (2022). Spora bağlılığın üniversite öğrencilerinde etkileri. ROL Spor Bilimleri Dergisi, 3(1), 91-98. https://doi.org/10.29228/roljournal.57582.
2. Altun, B. (2022). Takım sporcularının iletişim becerileri ve spora bağlılık düzeylerinin incelenmesi (Kocaeli ili örneği). Ardahan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüsek Lisans Tezi, Ardahan.
3. Ateca-Amestoy, V. (2011). Leisure and subjective well-being. In Cameron, Cheltenham: Edward Elgar. S. (ed.) Handbook on the economics of leisure (pp. 52–76). https://doi.org/10.4337/9780857930569.00010
4. Aydınlı, C., & Arslan, S. (2016). Hizmet kalite boyutlarının memnuniyete etkisi. İşletme Araştırmaları Dergisi, 8(2), 175-197. https://doi.org/10.20491/isarder.2016.175
5. Ekizoğlu, Ö. (2023). Açık su yüzme sporcularının spora bağlılıklarının yaşam doyumuna etkisi. Spor Eğitim Dergisi, 7(1), 68-76. https://doi.org/10.55238/seder.1260479
6. Fawver, B., Cowan, R. L., DeCouto, B. S., Lohse, K. R., Podlog, L., & Williams, A. M. (2020). Psychological characteristics, sport engagement, and performance in alpine skiers. Psychology of Sport and Exercise, 47. https://doi.org/10.1016/j.psychsport.2019.101616.
7. Guillen, F., & Martinez-Alvarado, J. R. (2014). The sport engagement scale: An adaptation of the utrecht work engagement scale (UWES) for the sports environment. Universitas Psychologica, 13(3), 975-984.
8. Kangotan, S. (2020). Dövüş sporcularının mükemmeliyetçilik ve spora bağlılık düzeylerinin incelenmesi. Başkent Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Yüsek Lisans Tezi, İstanbul.

9. Karagöz Y. (2016). SPSS ve AMOS 23 uygulamalı istatistiksel analizler. Nobel Akademik Yayıncılık, İstanbul.
10. Karakaya, İ. (2012). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. İçinde A. Tanrıöğen (Eds), Bilimsel araştırma yöntemleri (ss.59), Ankara, Anı.
11. Kavetsos, G. (2011). Physical activity and subjective well-being: An empirical analysis. The economics of sport, health and happiness: The promotion of well-being through sporting activities, 213. https://doi.org/10.4337/9780857930149.00016
12. Koç, H., & Koç, Ö. (2023). Sportif uygulamalarda müzik ve spora bağlılık: Spor merkezi üyeleri üzerine bir araştırma. Ulusal Spor Bilimleri Dergisi, 7(2), 65-81 https://doi.org/10.30769/usbd.1340827
13. Koç, K., Yıldız, S., & Yüce, M. S. (2024). Spor tesislerinden yararlanan bireylerin hizmet kalitesi algılarına yönelik bir araştırma. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 5(1), 44-51. https://doi.org/10.26745/ahbvuibfd.1433063
14. Lonsdale, C., Hodge, K., & Jackson, S. A. (2007). Athlete engagement: II. Development and initial validation of the athlete engagement questionnaire. Int J Sport Psychol., 38, 471-492. https://doi.org/10.1037/t50268-000
15. Marsh, K., Mackay, S., Morton, D., Parry, W., Bertranou, E., Lewsıe, J., Sarmah, R., & Dolan P. (2010). CASE: Understanding the drivers, impact and value of engagement in culture and sport. Department for Culture, Media and Sport. London.
16. Peke, K. (2020). Oryantiring katılımcılarının spora bağlılıkları ve zihinsel dayanıklılıklarının incelenmesi. İstanbul Gelişim Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
17. Scanlan, T. K., & Carpenter, P. J. (1993) An ıntroduction to the sport commitment model. Journal of Sport & Exercise Psychology, 1993, 1-15. https://doi.org/10.1123/jsep.15.1.1
18. Schaufeli, W.B., & Bakker, A.B. (2003). Utrecht work engagement scale. Preliminary manual. The Netherlands: Utrecht University. https://doi.org/10.1037/t76451-000
19. Sırgancı, G., Ilgar, E. A., & Cihan, B. B. (2019). Spora bağlılık ölçeğinin geçerlik ve güvenirlik çalışması. Gençlik Araştırmaları Dergisi,7(17), 5-19.
20. Smith, M., Berdel, D., Nowak, D., Heinrich, J., & Schulz H. (2015). Sport engagement by accelerometry under field conditions in German adolescents: Results from GINI Plus. Plos One, 10(8), 1-15. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0135630
21. Tezcan, E., Somoğlu, M. B., & Taşkın, S. (2023). Üniversite öğrencilerinin spora bağlılıklarının başarı motivasyonuna olan etkisi. Iğdır Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 6(1), 77-86. https://doi.org/10.48133/igdirsbd.1311666
22. Ural, A., & Kılıç, İ., (2011) Bilimsel araştırma süreci ve SPSS ile veri analizi. Detay Yayıncılık, Ankara.
23. Uzgur, K. Pekel, H. A., & Aydos, L. (2021). Rekreasyonel koşucuların spora bağlılık düzeylerinin incelenmesi. Aksaray Üniversitesi Spor ve Sağlık Araştırmaları Dergisi, 2(1), 62-82.
24. Weiss, W. M., & Weiss, M. R. (2006). A longitudinal analysis of commitment among competitive female gymnasts. Psychology of Sport and Exercise 7(3). https://doi.org/10.1016/j.psychsport.2005.08.010
25. Wilson, P. M., Rodgers, W. M., Carpenter, P. J., Hall, C. Hardy, J., & Fraser, S. N. (2004). The relationship between commitment and exercise behavior. Psychology of Sport and Exercise 5(4). https://doi.org/10.1016/S1469-0292(03)00035-9.
26. Yazıcıoğlu, Y., & Erdoğan, S. (2024). SPSS uygulamalı bilimsel araştırma yöntemleri. Detay Yayıncılık, Ankara.
27. Yerlikaya, G. (2019). Bisikletçilerin sporcu bağlılıklarının incelenmesi. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Bolu.