منهج تكاملي في تعليم اللغة العربية للناطقين بغيرها

Öz

يأتي المنهج في موقع وسيط بين المتعلم والمعلم ليمثل نقطة ارتكاز مهمة في سبيل تحقيق مجموعة المعارف والمهارات المطلوبة للوصول بالدارس إلى مهارات معرفية محددة، وقد تعددت وسائل تعليم اللغة العربية والأدوات المستخدمة في هذا المجال خاصة في العصر الحديث تعددًا يكشف أهمية تلك اللغة كما يعكس مدى الإقبال عليها.

وعلى الرغم من هذا التعدد إلا أن المجال مازال بكرًا لتقديم الكلمة النهائية، ومن هنا يأتي موضوع هذا البحث الذي يبحث في كيفية تقديم منهج جديد في تعليم اللغة العربية عامة ولغير الناطقين بها خاصة يعتمد على التكامل بين الأنشطة اللغوية المقدمة للطالب.

يشمل المنهج عناصر عدة مترابطة ومتكاملة؛ منها الأنشطة التعليمية، وطرق التدريس، والتقويم، والبيئة التعليمية التي يتم التعلم فيها، على أن جميع هذه العناصر تدخل في إطار المحتوى؛ والمحتوى هو الذي يشمل المنهج، والمقصود بالمحتوى هو الكتاب أو المواد التعليمية المقدمة للدارسين، وهو ما يتعرض له هذا البحث عن طريق مقترح جديد بتكامل دروس المحادثة والقواعد والكتابة والقراءة.

اعتمد البحث على المنهج الوصفي التحليلي؛ حيث وصف مشكلات تعليم اللغة العربية عبر مجموعة من الكتب الدراسية، مرورًا بالمشكلات التي تواجه المتعلمين، وتحليل أسباب ذلك، ثم قدم البحث مقترحًا جديدًا بتعليم اللغة العربية عبر مجموعة من الكتب المختصة في مجالها والخاصة بكل درس، لكنها مرتبطة في موضوعاتها.

Anahtar Kelimeler

• اللغة العربية، المنهج، دراسة اللغة، الكتاب، التعليم، اللغة الأجنبية

ANA DİLİ ARAPÇA OLMAYANLAR İÇİN ARAPÇA ÖĞRETİMİNDE BÜTÜNLEYİCİ METOT

Öz

Metot, bir öğrencinin belirli bilgi becerilerine ulaşma yolunda, kendisinden istenilen bilgi ve yeteneklerin gerçekleştirilmesinde önemli bir dayanak noktasını temsil etmek üzere öğrenen ve öğreten arasında bir aracı konumunda bulunmaktadır. Arap dili öğretim yolları ve özellikle modern asırda bu alanda kullanılan araçlar, bu dilin önemini ortaya çıkaracak ve ona olan yoğun katılımı aksettirecek şekilde çok çeşitli hale gelmiştir.

Bu çeşitliliğe rağmen son sözü söylemek için vakit çok erken. Bu araştırmanın konusu da genelde Arapça öğretimi özelde de ana dili Arapça olmayan öğrenciler için, dersler arasında uyuma dayanan yeni bir metodun sunulmasını içermektedir.

Burada metottan kastedilen sadece bir sınıfın kitabı değildir. Aksine kitap metodun bir bölümüdür. Ve metot birçok bağlantılı ve bütünleyici unsurlar içerir. Bunlar: Eğitim faaliyetleri, eğitim metotları, çalışma takvimi, öğretimin yapıldığı öğretim çevresidir. Haddi zatında bunlar bütün unsurların eğitim işlerinin çerçevesine girmesini ve ders bilgilerinin öğrenciye doğru bir şekilde ulaştırılmasını kapsar. Aynı şekilde metot da öğrenciler için içeriği ve kitaptaki öğretim konularını kapsar. Bu araştırmanın ortaya koyduğu şey konuşma, dilbilgisi, yazma ve okuma derslerinin birbirleri tamamlayıcı şekilde olan yeni bir öneri ortaya koymaktır.

Bu araştırma, ders kitaplarındaki Arapça öğretim problemlerini ortaya koyan niteleyici ve çözümleyici metoda dayanmaktadır. Daha sonra öğreticilerin karşılaştıkları problemlere geçmekte ve bütün bunların sebeplerini tahlil etmektedir. Sonra, içindeki konuların birbiriyle bağlantılı olduğu her ders için ayrı bir kitap olmak üzere yeni bir öneri sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Arapça,Metot Dil öğretimi,Kitap,Eğitim,Yabancı Dil

Kaynakça

1. ABDELBAKY ALY, Emad Abdelbaky, Talimu’l-Luğati’l-Arabiyye fi’l-Medarisi’l-Bermeciyyeti’t-Türkiyye el-Meşakil ve Turuku’l-Hal. “el-Mutemeru’d-Duveliy Lilugati’l-Arabiyye, Dubai, el-İmarat, 2005, 408-414.
2. Abdulbaky ALY, Emad, OĞUZ Orhan, CAN Ahmet Hamdi, OLÇUN Muhammed Mahmut, DABBAGH Serkut Mustafa, Kitabu’l-Kıraeti’l-Arabiyye ve’l-Fehm Li’l-Mubtedein, Son Çağ Yayınları, Ankara, 2017.
3. AHMED Medkur Ali, et-Terbiye ve’s-Sekafeti’t-Teknuluciyye, Kahire, Mısır, 2013.
4. CELAL, Muhammed b. Abdulhamid Musa, Menhecu’l-Bahsi’l-İlmî İnde’l-Arab Fî’l-Ulûm Fî Mecâli’l-Ulûmi’t-Tabîa ve’l-Kevniyye, Beyrut, Dâru’l-Kitâbi’l-Lübnânî, 1972.
5. EL-ALUSÎ, Şihabuddin, Ruhu’l-Meani Fi Tefsiri’l-Kur’ani’l-Azim ve’s-Seb’ul-Mesani, Beyrut, Lübnan, Daru İhyai’t-Turasi’l-Arabi, tsz.
6. EL-KHOLİ, Karim Farouk, Muşkilatu Talimu’l-Arabiyye Liğayri’n-Nâtıkîne biha ve Turuku Halliha, Selçuk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 2011, 185-201.
7. EN-NAKA Mahmud Kamil, TAİME Ruşdi Ahmet, Talimu’l-Luğati’l-Arabiyye Liğayri’n-Natikine Biha Menahicuhu ve Esalibuhu, 2003.
8. İBN MANZUR, Ebu’l-Fadl Cemaleddin Muhammed b. Mukerram el-İfrî, Lisanu’l-Arab, Beyrut, Dâru Sadır, 1300.

9. İBN DUREYD, Ebu Bekr Muhammed b. el-Huseyn, Cemheratu’l-Luğa, Beyrut, Lübnan, Dâru’l-İlm Li’l-Melâyîn, 1987.
10. KYEONG Yun Eun, Efdalu Menhec Li’talimi’l-Luğati’l-Arabiyye Li’ğayri’n-Natikine Biha, “el-Ustaz”, 2012, 91-100.
11. MUSTAFA İbrahim, EZZEYYAT, Ahmed Hasen, ABDÜLKADİR Hamid, ENNECCAR Muhammed Ali, el-Mucemu’l-Veciz, Kahire, Mektebetu’ş-Şuruk ed-Duveliyye, 2004.
12. RUŞDÎ, Ahmed Taîme, EN-NÂKA, Muhammed Kâmil, Talîmu’l-Luğati’l-Arabiyye Liğayri’n-Nâtikîne Bihâ, Menâhicuhu ve Esâlîbuhu,İsesco, Rabat, 2003.