HAÇLILARLA MÜCADELEDE HALEB ŞEHRİNİN ROLÜ VE ÖNEMİ (SELÇUKLULAR-İMÂDEDDÎN ZENGÎ VE NÛREDDÎN MAHMÛD DÖNEMLERİ)

Büyük Selçuklu Sultanı Alp Arslan’ın hâkimiyet sahasını Mısır’a doğru genişletme çabası ile birlikte Haleb’in önemi de arttı. Suriye’de husule gelen karışıklıklar üzerine buraya sefer düzenleyen Melikşah ise bölgenin üç önemli kenti olan Haleb, Antakya ve Urfa’ya valiler atadı. Melikşah’ın ölümünden sonra Selçuklu hanedan üyeleri arasında mücadelelerin devam ettiği bir dönemde gerçekleşen I. Haçlı Seferi sırasında Antakya, Urfa ve Kudüs gibi önemli şehirler Haçlıların eline geçtiyse de Haleb onlara teslim olmadı. Selçuklu sultanlarından Berkyaruk ve Muhammed Tapar dönemlerinde Musul valileri aracılığıyla Haçlılara karşı gerçekleştirilen seferlerin başarı veya başarısızlığında Haleb yöneticilerinin rolü çok büyüktü. Haleb şehri, Irak Selçuklularına bağlı Musul valisi İmâdeddîn Zengî tarafından Musul Atabegliği’nin sınırları içerisine dâhil edildi. Haleb, Zengîler döneminde Suriye ve çevresinde, Haçlı devletlerine karşı gerçekleştirilen cihadın en önemli merkezi konumuna yükseldi.

Bu makalenin amacı; Büyük Selçuklu Devleti ile Musul ve Haleb Atabegliklerinin Suriye ve çevresinde sağladıkları hâkimiyet ile elde ettikleri başarılarda Haleb şehrinin sahip olduğu önemi ortaya koymaktır. Ayrıca Suriye’de Türk-İslam birlik ve dayanışmasının güçlendirilmesi ile Suriye ve çevresinde Haçlı devletlerine karşı gerçekleştirilen cihadın başarıya ulaşmasında da Haleb’in kilit bir rol oynadığını kaynaklara dayalı olarak gözler önüne sermektir.