TARİHÇİNİN YAZDIĞI TARİHİ ROMAN OLARAK BEDEL

Önemli şahsiyetler ya da meydana gelmiş belli başlı olaylar, tarihçilerin başlıca çalışma alanını oluşturur. Tarihçiler, resmi ya da kişisel belgeler aracılığıyla bilgi toplarlar. Doğruluğuna inandıkları bilgileri yorumlayarak bizimle paylaşırlar. Öte yandan aynı konuların, bilim alanının dışına çıkarak edebiyat sahasına da dahil olduğu eski çağlardan beri tanık olunan bir gerçekliktir. Yazarlar, destandan romana ulaşan bir çizgide tarihçilerin malzemesini kurgu dünyasına taşımışlardır. Ancak bu durum, romanlarda yansıtılan tarihin, gerçek tarihle örtüşüp örtüşmediği sorunsalını doğurur. Nitekim romancılar, gerçeği nedenleriyle birlikte anlatmaktan ziyade, tarihi bir dönemi ve kişileri imgesel bir düzlemde ve kurmacanın kurallarına uygun bir biçimde aktarmayı amaçlarlar. Bu şekilde, okurları, tarihi kişiliklerle kurgu dünyasında buluştururlar. Genellikle tarihi roman okurları, tarihi tarih kitapları yerine, kahramanlarla özdeşleşebilecekleri tarihi romanlar aracılığıyla öğrenmeye meylederler. Tarihi romanların ilgi görmesindeki başlıca nedenlerden biri budur. Bu bağlamda bu çalışmada, bir tarih profesörü olan Tufan Gündüz’ün kaleme aldığı Bedel romanı mercek altına alınacaktır. Tarihçiyle romancı rollerinin birleştiği romanda, 16. yüzyılda, Sultan II. Bayezid döneminde meydana gelen isyanlar, yönetim boşlukları ve bunların sonucunda Sultan Bayezid’in oğulları Selim, Korkut ve Ahmet arasındaki taht mücadelesi anlatılır. Devlet yönetiminde hakkaniyet, iktidar ve liyakat gibi kavramlar sorunsallaştırılır. Bu çalışmada, tarihçi-yazarın, söz konusu dönemi ve tarihi kişilikleri kurgu dünyasında nasıl sunduğu irdelenerek okura vermek istediği iletiler üzerinde durulmuştur.