Restoranlarda Yalnız Yemek Yiyen Müşterilerin Fiziksel ve Psikolojik Unsur Algılarının Davranışsal Niyetler Üzerine Etkisi

Bu makale için 21 Ekim 2025 tarihinde bir düzeltme yayımlandı. https://dergipark.org.tr/tr/pub/atad/article/1799741

Öz

Bu araştırmanın amacı yalnız yemek yeme bağlamında restoran müşterileri perspektifinden restoranların fiziksel ve psikolojik unsurları arasındaki ilişkiyi belirlemek, fiziksel ve psikolojik unsurların yalnız yemek yiyen müşterilerin bölgesellik algılarını etkileyip etkilemediğini ortaya çıkarmak, bölgesellik algısının yalnız yemek yeme memnuniyeti ve tekrar ziyaret etme niyeti üzerine etkisini incelemek ve yalnız yemek yeme memnuniyeti ile tekrar ziyaret etme niyeti arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Bu kapsamda Türkiye’nin tek haneli yaşayan nüfusunun en fazla olduğu Gümüşhane ilindeki yalnız yemek yiyen restoran müşterilerinden 399 veri toplanmıştır. Araştırma verileri sosyal ve davranış bilimlerinde yaygın olarak kullanılan yapısal eşitlik modellemesi kullanılarak test edilmiştir. Sonuç olarak fiziksel unsurlar ile psikolojik unsurlar arasında pozitif ilişki tespit edilmiştir. Fiziksel ve psikolojik unsurların bölgesellik algısı üzerinde pozitif etkisi bulunmuştur. Bununla birlikte bölgesellik algısının yalnız yemek yeme memnuniyeti ve restoranı tekrar ziyaret etme niyeti üzerinde etkili olduğu saptanmıştır. Ayrıca araştırma bulgularına göre yalnız yemek yeme memnuniyetinin restoranı tekrar ziyaret etme niyeti üzerinde etkisi bulunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Yalnız yemek yeme
• Fiziksel ve psikolojik unsurlar
• Bölgesellik algısı
• Yalnız yemek yeme memnuniyeti
• Tekrar ziyaret etme niyeti

The Effect of Perceptions of Physical and Psychological Elements on Behavioral Intentions of Customers Solo Dining in Restaurants

Bu makale için 21 Ekim 2025 tarihinde bir düzeltme yayımlandı. https://dergipark.org.tr/tr/pub/atad/article/1799741

Öz

This study aims to determine the relationship between the physical and psychological elements of restaurants from the perspective of restaurant customers in the context of solo dining, to reveal whether physical and psychological elements affect the perception of the regionality of customers solo dining, to examine the effect of perception of regionality on satisfaction with solo dining and intention to revisit and to determine the relationship between satisfaction with solo dining and intention to revisit. In this context, 399 data were collected from restaurant customers who solo dining in Gümüşhane province, which has the highest single-digit population in Türkiye. The research data were tested using structural equation modeling, widely used in social and behavioral sciences. As a result, a positive relationship was found between physical and psychological elements. Physical and psychological elements had a positive effect on the perception of regionality. In addition, perception of regionality was found to be effective on satisfaction with solo dining and intention to revisit the restaurant. In addition, according to the research findings, satisfaction with solo dining has an effect on the intention to revisit the restaurant.

Anahtar Kelimeler

• Solo dining
• Physical and psychological elements
• Perception of territory
• Satisfaction with solo dining
• Intention to revisit

Kaynakça

1. Akarçay, E. ve Suğur, N. (2015). Dışarıda Yemek: Eskişehir’de Yeni Orta Sınıfın Fast-Food Yeme-İçme Örüntüleri, Sosyoloji Araştırmaları Dergisi, 18 (1): 1-29.
2. Aslantürk, E. ve Unur, K. (2021). Bireylerin Dışarıda Tek Başına/Yalnız Yemek Yeme Deneyimleri ve Yiyecek İçecek İşletmelerinin Yalnız Yemek Yiyenlere İlişkin Değerlendirmeleri, Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi, 18 (3): 518-543.
3. Ayaz, N. ve Sorgun, T. (2020). Turist Tipolojisi ve Seyahat Memnuniyeti İlişkisi: Ilgaz Kayak Merkezi Örneği, Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi, 17 (2): 328-341.
4. Bae, S. ve Kim, D. J. (2017). The Impacts of Perceived Service Quality and Restaurant Type on Customer Satisfaction and Return Patronage Intentions: An Exploratory Investigation with a Focus on Solo Diners, Culinary Science & Hospitality Research, 23 (1): 84-94.
5. Bae, S., Slevitch, L. ve Tomas, S. (2018). The Effects of Restaurant Attributes on Satisfaction and Return Patronage Intentions: Evidence From Solo Diners’ Experiences in The United States, Cogent Business & Management, 5 (1): 1-16.
6. Balfour, B. (2014). Tables for One-The Rise of Solo Dining, http://www.bbc.com/ news/business-28292651, Erişim Tarihi: 26 Kasım 2023.
7. Bianchi, C. (2016). Solo Holiday Travellers: Motivators and Drivers of Satisfaction and Dissatisfaction, International Journal of Tourism Research, 18 (2): 197-208.
8. Brown, L., Buhalis, D. ve Beer, S. (2020). Dining Alone: Improving The Experience of Solo Restaurant Goers, International Journal of Contemporary Hospitality Management, 32 (3): 1347-1365.

9. Büyükyılmaz, O ve Apak, Ö. C. (2019). Restoran Müşterilerinin Personel İletişim Düzeyi Algıları ve Memnuniyetleri Arasındaki İlişki, Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 3 (1): 66-78.
10. Cho, W., Takeda, W., Oh, Y., Aiba, N. ve Lee, Y. (2015). Perceptions and Practices of Commensality and Solo-Eating Among Korean and Japanese University Students: A Cross-Cultural Analysis, Nutrition Research and Practice, 9 (5): 523-529.
11. Choe, J. Y. J. ve Kim, S. S. (2018). Effects of Tourists’ Local Food Consumption Value on Attitude, Food Destination Image, and Behavioral Intention, International Journal of Hospitality Management, 71 (4):1-10.
12. Choi, S., Yang, E. C. L. ve Tabari S. (2020). Solo Dining in Chinese Restaurants: A Mixed-Method Study in Macao, International Journal of Hospitality Management, 40: 102628.
13. Fraenkel, J. R., Wallen, N. E. ve Hyun, H. H. (2015). How to Design and Evaluate Research in Education. New York: Mc Graw Hill Education.
14. George, D. ve Mallery, P. (2010). SPSS for Windows Step by Step: A Simple Guide and Reference. Boston: Pearson.
15. Ha, J. ve Jang, S. S. (2010). Perceived Values, Satisfaction, and Behavioral Intentions: The Role of Familiarity in Korean Restaurants, International Journal of Hospitality Management, 29 (1): 2-13.
16. Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J. ve Anderson, R. E. (2014). Multivariate Data Analysis. Harlow: Pearson New International Edition.
17. Her, E. ve Seo, S. (2018). Why Not Eat Alone? The Effect of Other Consumers on Solo Dining Intentions and The Mechanism, International Journal of Hospitality Management, 70(3): 16-24.
18. Hwang, Y., Shin, J. ve Mattila, A. S. (2018). So Private, Yet So Public: The Impact of Spatial Distance, Other Diners, and Power on Solo Dining Experiences, Journal of Business Research, 92 (11): 36-47.
19. Jaafar, S. N., Lumbers, M. ve Eves, A. (2009). Does Food Really Matters in The Eating Out Experience in Restaurants, International Journal of Contemporary Hospitality Management, 8 (2): 1-11.
20. Jonsson, I. M. ve Ekström, M. P. (2009). Gender Perspectives on The Solo Diner As Restaurant Customer. İçinde: H. L. Meiselman (Editör), Meals in Science and Practice: Interdisciplinary Research and Business Applications (ss. 236-248). Oxford: Woodhead Publishing.
21. Kim, J. S. ve Kim, J. M. (2015). Concept Establishment of Territoriality of External Public Space of Housing Complex: Focusing on Review of Previous Research, Kieae Journal, 15(5): 59-66.
22. Kumar, J. ve Nayak, J. K. (2019). Exploring Destination Psychological Ownership among Tourists: Antecedents and Outcomes, Journal of Hospitality and Tourism Management, 39(2): 30-39.
23. Lahad, K. ve May, V. (2017). ‘Just one?’ Solo Dining, Gender and Temporal Belonging in Public Spaces, Sociological Research Online, 22 (2): 1-11.
24. Line, N. D., Hanks, L. ve Zhang, L. (2018). Birds of A Feather Donate Together: Understanding The Relationship Between The Social Services Cape and CSR Participation, International Journal of Hospitality Management, 71(4): 102-110.
25. Mil, B. (2012). Alan Algısının Turistlerin Yemek Deneyimi Memnuniyetine Etkileri (Basılmamış Doktora Tezi). Aydın: Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Turizm İşletmeciliği Anabilim Dalı.
26. Moon, S., Boon, M.A. ve Cho, M. (2020). How Can The Solo Dining Experience Be Enhanced? Focusing on Perceived Territoriality, International Journal of Hospitality Management, 88(5): 102506.
27. Nam, K. D. (2019). Graphic News Eating Out Declined in 2018: Survey, http://www.koreaherald.com/view.php?ud=20190122000780&ACE_SEARCH=1. The Korea Herald. Erişim Tarihi: 24 Kasım 2023.
28. Nişancı, Z. N., Özdoğan, Y. ve Bölüktepe, E. F. (2018). Dışarıda Yemek Yeme Davranışının Nedenlerini Belirlemeye Yönelik İzmir İlinde Bir Araştırma, İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 1(1): 60-71.
29. Petterson, A. ve Fjellström, C. (2007). Restaurants as Friends of the Family: Fuctions of Restaurant Visits in Everyday Life, Journal of Foodservice, 18(6): 207-217.
30. Pliner, P. ve Bell, R. (2009). A Table for One: The Pain and Pleasure of Eating Alone. İçinde: H. Meiselman, (Editör), Meals in Science and Practice: interdisciplinary Research and Business Applications (ss. 169-189). Cambridge: Woodhead Publishing Ltd.
31. Schreiber, J. B., Stage, F. K., King, J., Nora, A. ve Barlow, E. A. (2006). Reporting Structural Equation Modeling and Confirmatory Factor Analysis Results: A Review, The Journal of Educational Research, 99 (6): 323-337.
32. Sekaran, U. (1992). Research Methods For Business – A Skill Building Approach. United States of America: John Wiley & Sons, Inc.
33. Sommer, R. ve Steele, J. (1997). Social Effects on Duration in Restaurants, Appetite, 29(10): 25-30.
34. Takeda, W. ve Melby, M. K. (2017). Spatial, Temporal, and Health Associations of Eating Alone: A Cross-Cultural Analysis of Young Adults in Urban Australia and Japan, Appetite 118(11): 149-160.
35. Torra, N. N., Lemke, M. ve Huisman, G. (2022). Solo Dining at Home in the Company of ICT Devices, Frontiers in Computer Science, 4: 818650.
36. Türkiye İstatistik Kurumu, (2023). İstatistiklerle Aile. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Istatistiklerle-Aile-2022-49683, Erişim Tarihi: 23. Kasım 2023.
37. Türkiye Nüfusu, (2023). Gümüşhane İli Nüfusu. https://www.nufusu.com/il/gumushane-nufusu, Erişim Tarihi: 25.11.2023.
38. Wu, L. L., Mattila, A.S. ve Han, J. R. (2014). Territoriality Revisited: Other Customer’s Perspective, International Journal of Hospitality Management, 38(3): 48-56.
39. Yazıt, H. ve Bayram, E. G. (2022). Ziyaretçilerin Seyahat Motivasyonu, Memnuniyeti, Tekrar Ziyaret Niyeti ve Sadakat Algısı İlişkisi Üzerine Bir Araştırma, Turizm ve İşletme Bilimleri Dergisi, 2(2): 103-121.