GELENEKSEL ERZURUM EVLERİNDE KIRLANGIÇ ÖRTÜNÜN KURULUŞU VE SON KIRLANGIÇ ÖRTÜ USTASI SIRRI ALACAKANAT
Öz
Anadolu’nun değişik coğrafi bölgelerinde Türk ev tipini, iklim
özellikleri, yapı malzemeleri inanç ve gelenekler ile bağlantılı içe dönük
yaşam biçiminin şekillendirdiği yapısal özellikler belirlemiştir. Birbirinden
farklı, değişik düzenlemeler ile uygulanan ahşap tavanlar, geleneksel ahşap
işçiliğinin en somut örneklerindendir. Bu ilginç örtü şekillerinden biri de
Doğu Anadolu’nun Erzurum evlerinde karakteristik örtüsü olan “Kırlangıç
Örtü” veya “Tüteklikli Örtü”de görülür. Erzurum’un en yaşlı ahşap
ustalarından Ali Sırrı Alacakanat bu örtü şeklini bilip uygulayan son
temsilcilerden biriydi. Kırlangıç örtünün yapımında Kars’ın Sarıkamış
İlçesi ormanlarından getirilen Sarıçam ağaçları kullanılmıştır. Kubbe
şeklinde olan bu Kırlangıç örtüde 110 çam ağacı belirli açılarla üst üste
yerleştirilerek inşa edilir. Bir usta ve bir çırak bir ay gibi bir sürede çalışarak
bu örtüyü tamamlanmaktadır.
Anahtar Kelimeler