Christian Dior’un New Look Akımı Corolle Koleksiyonu İçerisindeki Bar Modelinin Göstergebilim Çözümlemesi

Öz

Tarih boyunca kadınlar toplumdan soyutlanarak kendi benliklerinden uzaklaştırılmaya çalışılmışlardır. Fakat bunun yanısıra sürekli kendini yenileyen moda akımları sayesinde kadınların fiziksel ve kişisel özelliklerini özgür bir biçimde yansıtabilecekleri alanlar dönemin zor şartlarında bile hız kesmeden yenilenmeye devam etmiştir. Savaş sırasındaki kısıtlamalara rağmen, modadaki bu kendini yenileyen trendin harika bir örneği birçok ünlü tasarımcıya, muhteşem tasarımlar yaparak ilham vermeyi başaran Christian Dior'un yarattığı Corolle koleksiyonu olmuştur. Bu çalışmada da Ronald Barthes’ın geniş bir kitle tarafından kabul görmüş göstergebilim yöntemi ile Christian Dior’un New Look (Yeni görünüm) akımı “Corolle” koleksiyonundaki “Bar” modelinin, tasarım özellikleri, kullanım biçimleri ve yansıtılan “anlamlama” ve “anlama” evrelerinin çözümlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada, Barthes’nin anlamlandırma şemasından yola çıkılarak göstergeler, gösteren/gösterilen, dizim/dizge, düzanlam/yananlam karşıtlıkları ile açıklanarak, mitler ile anlamlandırılma ilişkisi üzerinde durulmuş ve yorumlanmıştır. Araştırma sonucunda, anlamlandırmanın birinci düzlemi olan düzanlamda; göstergelerin tümünün göstereni ve gösterileni arasındaki ilişki olduğu ve göstergenin gerçek nesnesi ile benzeştiği belirlenmiştir. Dior’un, bu modelde farklı işlevlere sahip giysi parçalarını, birbirleriyle ilişkilendirilerek dizimsel bağlantı ile anlamlı bir bütün oluşturduğu görülmektedir. Yananlamda ise; dizimsel bağlantıda, parçaların birleşmesini düzenleyen kuralların, giysinin anlamını değiştirdiği görülmüştür. Ayrıca, sözcüklerin anlamlarını nesnelerin ifade etmesi ile tüm göstergelerde farklı düzeylerde anlamlandırmanın mitlerle ilişkilendirildiği gözlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Moda tarihi
• Göstergebilim
• Gösterge
• Christian Dior

A Semiotic Analysis on The Bar Model in The Christian Dior’s New Look Trend Corolle Collection

Abstract

Throughout history, women have always been tried to be removed from their selves by isolating from their cultures. However, in virtue of the constantly self-renewing trends in fashion, the fields where women can freely reflect their physical and personal characteristics continued to be renewed even under challenging conditions of the period. Notwithstanding restrictions during the wartime, a great example of this self-renewing trend in fashion had been the Corolle collection created by Christian Dior, who managed to inspire many famous designers by making magnificent, excellent designs. The aim of this study is to analyze the design features, usage styles and reflected "meaning" and "understanding" phases of the "Bar" model in Christian Dior's New Look trend "Corolle" collection through the widely accepted semiotics method of Ronald Barthes. In the study, based on Barthes’ distinguishing matrix, the signs are explained with the oppositions of signifier/signified, syntagm/paradigm, denotation/connotation and the correlation between myths and interpretation is emphasized and interpreted. As a result of research, the “denotation” which is in the first plane of signification, it has been determined that all of the indicators have a relationship between the signifier and the signified, and that the indicator is similar to its real object. It is understood that in this model Dior has created a meaningful whole with syntactic connection by relating clothing pieces with different functions to each other. In the connotation and in the syntagmatic relation, it has been observed that the rules regulating the combination of parts change the meaning of the clothing. Besides, It has been observed that the expression of the meanings of the words and the different levels of interpretation in all signs are associated with the myths.

Keywords

• History of Fashion
• Semiotics
• Sign
• Christian Dior

Kaynakça

1. Barnard, M .(2002). Fashion and comunication. London and Newyork: Taylor&Francis Group.
2. Barthes, R. (2012). Göstergebilimsel serüven. (S. Rifat ve M. Rifat, Eds. ve Çev.). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
3. Batu, B. (2011). Sanat eğitimi alanında yapıt incelemelerinde bir yöntem olarak görsel gösterge çözümlemesi (Doktora Tezi). YÖK tez veri tabanından erişildi (Tez No. 285758).
4. Berger, J. (2008). Görme biçimleri. (Y. Salman, Ed. ve Çev.). İstanbul: Metin Yayınları.
5. Christian Dior. (2018, 4 Haziran). Erişim adresi: http://www.paragrafoku.com/2018/06/04/christian-dior/
6. Davis, F. (1997). Fashion, culture, and identity. (Ö. Arıkan, Ed. ve Çev.) İstanbul: Yapı Kredi Kültür Sanat.
7. Fiske, J. (2003). İletişim çalışmalarına giriş. (S. İrvan, Ed. ve Çev.), Ankara: Bilim Sanat.
8. Frog, M. (2014). Modanın tüm öyküsü. İstanbul: Hayalperest.

9. Girişmen, G. (2015). Moda tasarımında görsel kimlik ve imge algılanması (Yüksek Lisans Tezi). YÖK tez veri tabanından erişildi (Tez No. 421751).
10. Günay, V. (2008). Görsel okuryazarlık ve imgenin anlamlandırılması. Süleyman Demirel Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Hakemli Dergisi (Art-e), 1(1), 1-29. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/ article-file/193366
11. Kırkıncıoğlu, Z. (2015). Ege bölgesi kadın giyim-kuşamının göstergebilimsel yöntem ile çözümlenmesi (Doktora Tezi). YÖK tez veri tabanından erişildi (Tez No. 397379).
12. Koca, E., & Kırkıncıoğlu, Z. (2016). Denizli ili gelin giyim-kuşamının göstergebilimsel açıdan çözümlenmesi. Turkish Studies (International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic), 11(8), 247- 270. doi: http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.9569
13. Koç, A. (2009). Kütahya merkezinde giyim-kuşam kültüründeki değişmelerin çözümlenmesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2(9), 243-261. Erişim adresi: http://www.sosyalarastirmalar.com/cilt2/sayi9pdf/koc_ adem.pdf
14. Koç, F., & Koca, E. (2015). Kütahya'nın entarili geleneksel kadın giysilerinin göstergebilimsel çözümlenmesi. Milli Folklor, 27(106), 70-87. Erişim adresi: https://www.millifolklor.com/PdfViewer.aspx? Sayi=106&Sayfa=67
15. Köse, H. (2007). Kültürel/siyasal bir kimlikleşme aracı olarak giyim-kuşam modası. ICANAS, 10, 457
16. Merriam, S. B. (2013). Nitel araştırma desen ve uygulama için bir rehber (S. Turan, Ed. ve Çev.) Ankara: Nobel Yayıncılık.
17. Moda, modanın tarihçesi ve geçmişten günümüze ünlü modacılar. (2016,1 Nisan). Erişim adresi: https://circlelove.co/moda-modanin-tarihcesi-ve-gecmisten-gunumuze-unlu-modacilar/
18. Özmutlu, A. (2009). Grafik tasarım atölye derslerine afiş konusunun uygulama ve çözümleme süreçlerinde göstergebilimsel çözümleme yönteminin kullanımı (Yüksek Lisans Tezi). YÖK tez veri tabanından erişildi (Tez No. 227527).
19. Parsa, S. (2004). Göstergebilim çözümlemeleri. İzmir: Ege Üniversitesi Basımevi.
20. Rifat, M. (1992). Göstergebilimin ABC’si. İstanbul: Simavi Yayınları.
21. Vardar, B. (2001). Dilbilimin temel kavram ve ilkeleri. İstanbul: Multilingual Yayınları.
22. Yıldız, Ş., & Başak, V. (2019). Moda tarihi içerisinde Jan Van Eyck’in resimlerinin göstergebilimi ile analizi. International Journal of Interdisciplinary and Intercultural Art, 4(7), 179-200. doi: http://dx.doi.org/10. 29228/ijiia.7.81